'Kutibu maji' ni Kiswahili sanifu?

[Bingwaman]

Hivi maji yanatibiwa? Naomba wana-jamvi tuelimishane.

 

[King’asti]

Water treatment kwa kiswahili ni nini?

 

[Mwanaukweli]

Shida ya wanaotafsiri kutoka Kiswahili kwenda Kiingereza wanatafsiri maneno na si maana.

Treatment kwa kiingereza ni neno lenye upana, lina maana ya kutibu magonjwa, na katika mahusiano linahusu hali wema au ubaya wa matendo ya mtu kwa mwingine.

Lakini kwa maji, treatment ni matayarisho ya maji kwa matumizi ya watu. Na neno sahihi lingekuwa kusafisha, au kutayarisha maji.

 

[Bingwaman]

Shida ya wanaotafsiri kutoka Kiswahili kwenda Kiingereza wanatafsiri maneno na si maana.

Treatment kwa kiingereza ni neno lenye upana, lina maana ya kutibu magonjwa, na katika mahusiano linahusu hali wema au ubaya wa matendo ya mtu kwa mwingine.

Lakini kwa maji, treatment ni matayarisho ya maji kwa matumizi ya watu. Na neno sahihi lingekuwa kusafisha, au kutayarisha maji.

Mtu wa Shamba nakubaliana na wewe kwa asilimia 100 mkuu. Tatizo hapa ni kwamba wengi wetu hatufahamu kuwa maneno mengi ya Kiingereza yana maana zaidi ya moja na mfano mzuri ni hili neno 'treat'. Moja ya maana kadhaa ya neno hili ni 'tibu' au 'kutibu' na hili ndilo linalotumika kama tafsiri bila kujali neno hilo limetumika katika muktadha (context) upi. Kwa hiyo 'water treatment' au 'to treat water' inakuwa ni 'kutibu maji'. Kwa mantiki hii, haitashangaza kama sentensi ya Kiingereza 'He treats his wife like a queen' itatafsiriwa kama 'Anamtibu mke wake kama malkia'. Lakini 'treat' hapa ina maana tofauti kabisa na 'tibu.'