Mlolwa Edward
Member
- Nov 1, 2016
- 66
- 64
Tanzania ina fursa kubwa ya maendeleo ya kilimo, kwani ina zaidi ya hekta milioni 44 za ardhi inayofaa kwa kilimo, na asilimia 33 iliyo chini ya kilimo. Kilimo ni sehemu kubwa ya uchumi wa Tanzania, kinachangia takriban 28% ya pato la Taifa na kutoa ajira kwa watu wengi. Sekta ya kilimo inachangia zaidi ya dola za Marekani bilioni moja katika mapato kutokana na mauzo ya mazao ya biashara nje ya nchi.
Tanzania bado inakabiliwa na changamoto zifuatazo katika sekta ya kilimo:
Ukosefu wa teknolojia ya kilimo: Wakulima wengi hutegemea kilimo cha mikono na njia duni za kilimo, ambazo zinapunguza tija na ufanisi wao.
Mabadiliko ya hali ya hewa: Ukame, mafuriko, na mabadiliko ya joto huathiri mazao. Mabadiliko ya hali ya hewa pia huleta athari kwa kiasili na bayoanuwai zinazosaidia kilimo.
Vikwazo vya soko: Wakulima wanakabiliwa na matatizo katika kupata masoko ya bidhaa zao, kutokana na miundombinu duni, gharama kubwa za usafirishaji, viwango vya chini vya ubora, ukosefu wa taarifa, na kuyumba kwa bei. Pia kuna ukosefu wa vifaa vya kuongeza thamani na usindikaji ambavyo vinaweza kuongeza thamani ya mazao.
Vikwazo vya kisera na kitaasisi: Wakulima wanakabiliwa na changamoto katika kupata mikopo, ardhi, pembejeo, huduma za ugani na bima. Pia kuna masuala ya utawala, uratibu, udhibiti, na utekelezaji wa sera na sheria zinazoathiri sekta ya kilimo.
Rasilimali watu: Wakulima hawana ujuzi wa kutosha, maarifa, na elimu ya kutumia teknolojia endelevu. Pia kuna ushiriki mdogo wa vijana na wanawake katika kilimo, kutokana na kanuni za kitamaduni, ukosefu wa usawa wa kijinsia, na fursa finyu.
Ili kuondokana na changamoto hizi na kufungua uwezo wa sekta ya kilimo Tanzania, mambo kadhaa yanaweza kuzingatiwa:
Kukuza ubunifu na uwekaji digitali: Tanzania inaweza kuwekeza zaidi katika utafiti na maendeleo ili kuja na teknolojia mpya na njia zinazoweza kuboresha tija na maendeleo ya wakulima. Inaweza pia kutumia majukwaa ya kidijitali ili kuwapa wakulima taarifa kwa wakati, upatikanaji wa masoko, huduma za kifedha na usaidizi wa ugani.
Kuimarisha minyororo ya thamani na viwanda: Tanzania inaweza kuimarisha uhusiano kati ya wakulima na wahusika wengine katika mnyororo wa thamani, kama vile wasindikaji, wafanyabiashara, wauzaji reja reja na walaji. Inaweza pia kusaidia maendeleo ya viwanda ambavyo vinaweza kuongeza thamani ya mazao ya kilimo na kuunda nafasi nyingi za kazi na mapato.
Kuboresha miundombinu na vifaa: Tanzania inaweza kuboresha ubora wa barabara, reli, bandari, vifaa vya kuhifadhia na mitandao ya mawasiliano ambayo inaweza kurahisisha usafirishaji wa bidhaa na huduma za kilimo. Inaweza pia kuboresha mifumo ya uhifadhi vinavyoweza kupunguza hasara baada ya kuvuna na kuhakikisha usalama na ubora wa chakula.
Marekebisho ya sera na taasisi: Tanzania inaweza kupitia na kusasisha sera na sheria zake zinazoathiri sekta ya kilimo ili kuhakikisha kuwa zinafaa kwa ukuaji na ubunifu. Inaweza pia kuimarisha taasisi zake na taratibu za utawala ili kuhakikisha uratibu, udhibiti, utekelezaji na uwajibikaji.
Kuimarisha rasilimali watu na ushirikishwaji wa jamii: Tanzania inaweza kuwekeza zaidi katika programu za elimu na mafunzo ambazo zinaweza kuwapa wakulima ujuzi na maarifa wanayohitaji ili kutumia teknolojia na ujuzi mpya. Inaweza pia kukuza ushiriki wa vijana na wanawake katika kilimo kwa kuwapa motisha, fursa, na uwezeshaji.
Kuongeza uzalishaji na ubanguaji wa korosho: Tanzania ndiyo nchi inayoongoza kwa uzalishaji wa korosho barani Afrika, lakini sehemu kubwa ya korosho hizo zinauzwa nje ya nchi zikiwa mbichi, huku kukiwa na ongezeko kidogo la thamani. Kwa kuwekeza zaidi katika viwanda vya kubangua, viwango vya ubora na masoko, Tanzania inaweza kuongeza thamani na ushindani wa korosho zake na kuwanufaisha wakulima na wabanguaji wengi zaidi.
Kukuza kilimo-asili: Tanzania ina eneo kubwa la ardhi ambalo linafaa kwa kilimo-asili, ambacho kinaweza kuzalisha mazao yenye afya na rafiki kwa mazingira. Kilimo-asili kinaweza pia kupunguza utegemezi wa pembejeo za nje, kama vile mbolea na viuatilifu, na kuongeza uwezo wa wakulima kustahimili mabadiliko ya tabianchi. Tanzania inaweza kuingia katika ongezeko la mahitaji ya kimataifa ya bidhaa-hai na kufikia masoko ya juu.
Kupitisha teknolojia za kilimo kinachozingatia hali ya hewa: Kilimo kinachozingatia hali ya hewa (CSA) ni kilimo ambacho huongeza tija na huboresha ustahimilivu. Tanzania inaweza kutumia teknolojia mbalimbali za CSA, kama vile aina zinazostahimili ukame na zinazokomaa mapema, kilimo hifadhi, usimamizi jumuishi wa rutuba ya udongo, uvunaji wa maji ya mvua na kilimo cha misitu. Teknolojia hizi zinaweza kuwasaidia wakulima kukabiliana na athari za mabadiliko ya hali ya hewa, kama vile ukame, mafuriko, wadudu na magonjwa.
Kutumia majukwaa na zana za kidijitali: Mifumo na zana za kidijitali zinaweza kuwapa wakulima taarifa kwa wakati, upatikanaji wa masoko, huduma za kifedha na usaidizi wa ugani. Tanzania inaweza kutumia majukwaa na zana mbalimbali za kidijitali, kama vile simu za mkononi, SMS, redio, intaneti, ndege zisizo na rubani, vitambuzi. Mifumo na zana hizi zinaweza kuwasaidia wakulima kuboresha utoaji wao wa maamuzi, kupunguza gharama za ununuzi, kuongeza uwazi na kuimarisha ufuatiliaji.
Kuimarisha kilimo cha mitambo na umwagiliaji: Mitambo inaweza kuongeza ufanisi na tija ya kilimo. Tanzania inaweza kuimarisha kilimo na umwagiliaji kwa kuwekeza zaidi katika miundombinu, vifaa, mafunzo na matengenezo. Mitambo inaweza kusaidia wakulima kupunguza ugumu, kuongeza eneo la ardhi linalolimwa, na kuboresha ufanyaji kazi kwa wakati. Umwagiliaji unaweza kusaidia wakulima kuongeza mavuno ya mazao, mifumo ya upanzi wa mazao mseto, na kupunguza utegemezi wa mvua.
Kwa kumalizia, sekta ya kilimo nchini Tanzania ina uwezekano mkubwa wa kukua, lakini inakabiliwa na changamoto kama vile teknolojia ndogo, athari za mabadiliko ya tabianchi, vikwazo vya soko, vikwazo vya sera na mambo ya kijamii. Hatua zilizo hapo juu zitafungua fursa za maendeleo endelevu, kuongezeka kwa tija, na kuboresha maisha katika sekta ya kilimo.
Tanzania bado inakabiliwa na changamoto zifuatazo katika sekta ya kilimo:
Ukosefu wa teknolojia ya kilimo: Wakulima wengi hutegemea kilimo cha mikono na njia duni za kilimo, ambazo zinapunguza tija na ufanisi wao.
Mabadiliko ya hali ya hewa: Ukame, mafuriko, na mabadiliko ya joto huathiri mazao. Mabadiliko ya hali ya hewa pia huleta athari kwa kiasili na bayoanuwai zinazosaidia kilimo.
Vikwazo vya soko: Wakulima wanakabiliwa na matatizo katika kupata masoko ya bidhaa zao, kutokana na miundombinu duni, gharama kubwa za usafirishaji, viwango vya chini vya ubora, ukosefu wa taarifa, na kuyumba kwa bei. Pia kuna ukosefu wa vifaa vya kuongeza thamani na usindikaji ambavyo vinaweza kuongeza thamani ya mazao.
Vikwazo vya kisera na kitaasisi: Wakulima wanakabiliwa na changamoto katika kupata mikopo, ardhi, pembejeo, huduma za ugani na bima. Pia kuna masuala ya utawala, uratibu, udhibiti, na utekelezaji wa sera na sheria zinazoathiri sekta ya kilimo.
Rasilimali watu: Wakulima hawana ujuzi wa kutosha, maarifa, na elimu ya kutumia teknolojia endelevu. Pia kuna ushiriki mdogo wa vijana na wanawake katika kilimo, kutokana na kanuni za kitamaduni, ukosefu wa usawa wa kijinsia, na fursa finyu.
Ili kuondokana na changamoto hizi na kufungua uwezo wa sekta ya kilimo Tanzania, mambo kadhaa yanaweza kuzingatiwa:
Kukuza ubunifu na uwekaji digitali: Tanzania inaweza kuwekeza zaidi katika utafiti na maendeleo ili kuja na teknolojia mpya na njia zinazoweza kuboresha tija na maendeleo ya wakulima. Inaweza pia kutumia majukwaa ya kidijitali ili kuwapa wakulima taarifa kwa wakati, upatikanaji wa masoko, huduma za kifedha na usaidizi wa ugani.
Kuimarisha minyororo ya thamani na viwanda: Tanzania inaweza kuimarisha uhusiano kati ya wakulima na wahusika wengine katika mnyororo wa thamani, kama vile wasindikaji, wafanyabiashara, wauzaji reja reja na walaji. Inaweza pia kusaidia maendeleo ya viwanda ambavyo vinaweza kuongeza thamani ya mazao ya kilimo na kuunda nafasi nyingi za kazi na mapato.
Kuboresha miundombinu na vifaa: Tanzania inaweza kuboresha ubora wa barabara, reli, bandari, vifaa vya kuhifadhia na mitandao ya mawasiliano ambayo inaweza kurahisisha usafirishaji wa bidhaa na huduma za kilimo. Inaweza pia kuboresha mifumo ya uhifadhi vinavyoweza kupunguza hasara baada ya kuvuna na kuhakikisha usalama na ubora wa chakula.
Marekebisho ya sera na taasisi: Tanzania inaweza kupitia na kusasisha sera na sheria zake zinazoathiri sekta ya kilimo ili kuhakikisha kuwa zinafaa kwa ukuaji na ubunifu. Inaweza pia kuimarisha taasisi zake na taratibu za utawala ili kuhakikisha uratibu, udhibiti, utekelezaji na uwajibikaji.
Kuimarisha rasilimali watu na ushirikishwaji wa jamii: Tanzania inaweza kuwekeza zaidi katika programu za elimu na mafunzo ambazo zinaweza kuwapa wakulima ujuzi na maarifa wanayohitaji ili kutumia teknolojia na ujuzi mpya. Inaweza pia kukuza ushiriki wa vijana na wanawake katika kilimo kwa kuwapa motisha, fursa, na uwezeshaji.
Kuongeza uzalishaji na ubanguaji wa korosho: Tanzania ndiyo nchi inayoongoza kwa uzalishaji wa korosho barani Afrika, lakini sehemu kubwa ya korosho hizo zinauzwa nje ya nchi zikiwa mbichi, huku kukiwa na ongezeko kidogo la thamani. Kwa kuwekeza zaidi katika viwanda vya kubangua, viwango vya ubora na masoko, Tanzania inaweza kuongeza thamani na ushindani wa korosho zake na kuwanufaisha wakulima na wabanguaji wengi zaidi.
Kukuza kilimo-asili: Tanzania ina eneo kubwa la ardhi ambalo linafaa kwa kilimo-asili, ambacho kinaweza kuzalisha mazao yenye afya na rafiki kwa mazingira. Kilimo-asili kinaweza pia kupunguza utegemezi wa pembejeo za nje, kama vile mbolea na viuatilifu, na kuongeza uwezo wa wakulima kustahimili mabadiliko ya tabianchi. Tanzania inaweza kuingia katika ongezeko la mahitaji ya kimataifa ya bidhaa-hai na kufikia masoko ya juu.
Kupitisha teknolojia za kilimo kinachozingatia hali ya hewa: Kilimo kinachozingatia hali ya hewa (CSA) ni kilimo ambacho huongeza tija na huboresha ustahimilivu. Tanzania inaweza kutumia teknolojia mbalimbali za CSA, kama vile aina zinazostahimili ukame na zinazokomaa mapema, kilimo hifadhi, usimamizi jumuishi wa rutuba ya udongo, uvunaji wa maji ya mvua na kilimo cha misitu. Teknolojia hizi zinaweza kuwasaidia wakulima kukabiliana na athari za mabadiliko ya hali ya hewa, kama vile ukame, mafuriko, wadudu na magonjwa.
Kutumia majukwaa na zana za kidijitali: Mifumo na zana za kidijitali zinaweza kuwapa wakulima taarifa kwa wakati, upatikanaji wa masoko, huduma za kifedha na usaidizi wa ugani. Tanzania inaweza kutumia majukwaa na zana mbalimbali za kidijitali, kama vile simu za mkononi, SMS, redio, intaneti, ndege zisizo na rubani, vitambuzi. Mifumo na zana hizi zinaweza kuwasaidia wakulima kuboresha utoaji wao wa maamuzi, kupunguza gharama za ununuzi, kuongeza uwazi na kuimarisha ufuatiliaji.
Kuimarisha kilimo cha mitambo na umwagiliaji: Mitambo inaweza kuongeza ufanisi na tija ya kilimo. Tanzania inaweza kuimarisha kilimo na umwagiliaji kwa kuwekeza zaidi katika miundombinu, vifaa, mafunzo na matengenezo. Mitambo inaweza kusaidia wakulima kupunguza ugumu, kuongeza eneo la ardhi linalolimwa, na kuboresha ufanyaji kazi kwa wakati. Umwagiliaji unaweza kusaidia wakulima kuongeza mavuno ya mazao, mifumo ya upanzi wa mazao mseto, na kupunguza utegemezi wa mvua.
Kwa kumalizia, sekta ya kilimo nchini Tanzania ina uwezekano mkubwa wa kukua, lakini inakabiliwa na changamoto kama vile teknolojia ndogo, athari za mabadiliko ya tabianchi, vikwazo vya soko, vikwazo vya sera na mambo ya kijamii. Hatua zilizo hapo juu zitafungua fursa za maendeleo endelevu, kuongezeka kwa tija, na kuboresha maisha katika sekta ya kilimo.
Upvote
3
