Fumbo la Hisabati: Analipa Shs. 14 kila mwaka, lakini deni lake linaongezeka kwa Shs. 10 kwa mwaka

Fumbo la Hisabati: Analipa Shs. 14 kila mwaka, lakini deni lake linaongezeka kwa Shs. 10 kwa mwaka

FRANCIS DA DON

JF-Expert Member
Joined
Sep 4, 2013
Posts
40,956
Reaction score
47,046
Kwa mfano mtu anadaiwa Shs. 60/= , akiwa analipa hilo deni kwa wastani wa shs. 15/= kwa mwaka , tunategemea baada ya miaka mitatu deni libaki Shs.15/=.

Au kama anakopa tena kila mwaka sawa sawa na kiasi anacholipa, basi deni tunatarajia kibaki pale pale Shs.60/=.

Maajabu.
Pamoja na kulipa Shs.15/= kila mwaka, eti deni lake limedouble hadi kufikia Shs.120/= ndani ya miaka hiyo mitatu.


IMG_6445.jpeg


Je, Kihisabati, hii imekaaje kaaje?


View: https://www.instagram.com/reel/DKqlyQNO4Hb/?igsh=OTU3NzgyNjI1M3dt

===========================

 
Kwa mfano mtu anadaiwa Shs. 60/= , akiwa analipa hilo deni kwa wastani wa shs. 15/= kwa mwaka , tunategemea baada ya miaka mitatu deni libaki Shs.15/=.

Au kama anakopa tena kila mwaka sawa sawa na kiasi anacholipa, basi deni tunatarajia kibaki pale pale Shs.60/=.

Maajabu.
Pamoja na kulipa Shs.15/= kila mwaka, eti deni lake limedouble hadi kufikia Shs.120/= ndani ya miaka hiyo mitatu.


View attachment 3355924

Je, Kihisabati, hii imekaaje kaaje?
  • Kukopa tena, mikopo yenye masharti yanayotofautiana
  • Kushuka kwa thamani ya shilingi, dhidi ya Dola maana madeni mengi yanalipwa kwa USD.
 
  • Kukopa tena, mikopo yenye masharti yanayotofautiana
  • Kushuka kwa thamani ya shilingi, dhidi ya Dola maana madeni mengi yanalipwa kwa USD.
Kwamba anakopa Trillion 25 kwa mwaka, kiasi akilipa 15 bado 10 zinaongezeka?

Yaani anakopa bajeti nzima ya nchi annually?!

Na makusanyo ya ndani yanaenda wapi sasa?
 
Kwamba anakopa Trillion 25 kwa mwaka, kiasi akilipa 15 bado 10 zinaongezeka?

Yaani anakopa bajeti nzima ya nchi annually?!

Na makusanyo ya ndani yanaenda wapi sasa?
Dini la taifa kuongezeka pia kunatokana na thamani ya pesa kushuka.

Kama mtu alikuwa anakudai $10 wakati $1 ni Tsh 2300.

Maana yake alikuwa ankaudai Tsh 23,000.

Ila kwasasa $1 ni sawa na Tsh 2,600.

Maana yake mtu huyo huyo anakudai Tsh 26,000/=..


Madeni siyo mabaya, ubaya ni mabaya yenye riba kubwa na matumizi ya hiyo mikopo.
 
Dini la taifa kuongezeka pia kunatokana na thamani ya pesa kushuka.

Kama mtu alikuwa anakudai $10 wakati $1 ni Tsh 2300.

Maana yake alikuwa ankaudai Tsh 23,000.

Ila kwasasa $1 ni sawa na Tsh 2,600.

Maana yake mtu huyo huyo anakudai Tsh 26,000/=..


Madeni siyo mabaya, ubaya ni mabaya yenye riba kubwa na matumizi ya hiyo mikopo.
Mwaka 2021 hadi 2025 unataka kusema shillingi imeshuka kwa (15/25) % ?!!! Yaani 60% ??!!

Rate hiyo at the very least ndio inaweza kusababisha mtu kulipa Shs. 15/= anually na bado deni likaongezeka kwa Shs. 10/=. Yaani ni kama kukopa 25/= na kulipa 15/=

2021 dollar ilikuwa 2,300/=
2025 dollar ni 2,700/=

(2,300/2700) x 100% = 85% ;
100% - 85% = 15% , maana yake imeshuka thamani kwa 15% tu kwa miaka yote minne! Ambapo pia ushukaji huu umechangiwa na kuchapisha pesa, pesa alizochapisha pia zipo wapi?!
 
Trillion 15 kila mwaka zinachotwa . Trillion 25 zinazokopwa kila mwaka hazijulikani zinapoenda.
 
 
Hivi kwani hizi trillion 60 zilizokopwa ndani ya miaka mitatu zimeenda wapi?
 
Mama anaomba mumuache ateseke... Akiteseka na watoto tutateseka
 
Maajabu.
Pamoja na kulipa Shs.15/= kila mwaka, eti deni lake limedouble hadi kufikia Shs.120/= ndani ya miaka hiyo mitatu.
Hii ni hali ya kawaida katika hesabu za mikopo inayoitwa "interest" au riba, lakini katika mfano wako, inaonekana kama kuna "riba ya kiwanja" au "riba ya riba" ambayo haijaelezwa.
Lakini, ili kuelewa kwa nini deni limekuwa Shs.120/= badala ya kupungua, hebu tuchambue hesabu:
- Mwaka wa 1: Analipa Shs.15/=, deni linabaki Shs.60/= - Shs.15/= = Shs.45/=
Lakini, kuna ongezeko la Shs.15/= (riba au mkopo mpya), hivyo deni linakuwa Shs.45/= + Shs.15/= = Shs.60/=
- Mwaka wa 2: Analipa Shs.15/=, deni linabaki Shs.60/= - Shs.15/= = Shs.45/=
Lakini, kuna ongezeko la Shs.15/= (riba au mkopo mpya), hivyo deni linakuwa Shs.45/= + Shs.15/= = Shs.60/=
Na ongezeko lingine la Shs.15/= (riba ya riba), hivyo deni linakuwa Shs.60/= + Shs.15/= = Shs.75/=
- Mwaka wa 3: Analipa Shs.15/=, deni linabaki Shs.75/= - Shs.15/= = Shs.60/=
Lakini, kuna ongezeko la Shs.15/= (riba au mkopo mpya), hivyo deni linakuwa Shs.60/= + Shs.15/= = Shs.75/=
Na ongezeko lingine la Shs.15/= (riba ya riba) na Shs.30/= (riba ya riba ya riba), hivyo deni linakuwa Shs.75/= + Shs.15/= + Shs.30/= = Shs.120/=
Kwa hivyo, deni limekuwa Shs.120/= kutokana na riba, mikopo mipya, na riba ya riba.
 
Hii ni hali ya kawaida katika hesabu za mikopo inayoitwa "interest" au riba, lakini katika mfano wako, inaonekana kama kuna "riba ya kiwanja" au "riba ya riba" ambayo haijaelezwa.
Lakini, ili kuelewa kwa nini deni limekuwa Shs.120/= badala ya kupungua, hebu tuchambue hesabu:
- Mwaka wa 1: Analipa Shs.15/=, deni linabaki Shs.60/= - Shs.15/= = Shs.45/=
Lakini, kuna ongezeko la Shs.15/= (riba au mkopo mpya), hivyo deni linakuwa Shs.45/= + Shs.15/= = Shs.60/=
- Mwaka wa 2: Analipa Shs.15/=, deni linabaki Shs.60/= - Shs.15/= = Shs.45/=
Lakini, kuna ongezeko la Shs.15/= (riba au mkopo mpya), hivyo deni linakuwa Shs.45/= + Shs.15/= = Shs.60/=
Na ongezeko lingine la Shs.15/= (riba ya riba), hivyo deni linakuwa Shs.60/= + Shs.15/= = Shs.75/=
- Mwaka wa 3: Analipa Shs.15/=, deni linabaki Shs.75/= - Shs.15/= = Shs.60/=
Lakini, kuna ongezeko la Shs.15/= (riba au mkopo mpya), hivyo deni linakuwa Shs.60/= + Shs.15/= = Shs.75/=
Na ongezeko lingine la Shs.15/= (riba ya riba) na Shs.30/= (riba ya riba ya riba), hivyo deni linakuwa Shs.75/= + Shs.15/= + Shs.30/= = Shs.120/=
Kwa hivyo, deni limekuwa Shs.120/= kutokana na riba, mikopo mipya, na riba ya riba.
Riba , au riba ya riba haiwezi kuwa sawa na kiwango cha pesa anacholipa kwa mwaka, yaani unataka kusema analipa riba tu, ila deni halipi? Katika hiyo 15/= riba huwa ni asilimia ndogo sana, labda 5% au 10%, 90% ni mkopo halisi, hivyo bado deni linapaswa lisiongezeke..!
 
Maajabu.
Pamoja na kulipa Shs.15/= kila mwaka, eti deni lake limedouble hadi kufikia Shs.120/= ndani ya miaka hiyo mitatu.
Ili kuonyesha hesabu kwa uwazi zaidi, hebu tutumie jedwali:
| Mwaka | Deni la Awali | Malipo | Riba/Mkopo Mpya | Riba ya Riba | Deni Jipya |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 60,000 | -15,000 | +15,000 | 0 | 60,000 |
| 2 | 60,000 | -15,000 | +15,000 | +15,000 | 75,000 |
| 3 | 75,000 | -15,000 | +15,000 | +45,000 | 120,000 |
Hapa tunaona:
  • Malipo ya Shs.15,000 kila mwaka hayapunguzi deni kwa sababu ya riba/mkopo mpya.
  • Riba ya riba inazidi kuongezeka kila mwaka, na kupelekea deni kuongezeka kwa kiasi kikubwa.
 
Riba , au riba ya riba haiwezi kuwa sawa na kiwango cha pesa anacholipa kwa mwaka, yaani unataka kusema analipa riba tu, ila deni halipi? Katika hiyo 15/= riba huwa ni asilimia ndogo sana, labda 5% au 10%, 90% ni mkopo halisi, hivyo bado deni linapaswa lisiongezeke..!
Ili kukabiliana na hali hii, hebu tuzingatie mikakati ifuatayo:
1. Lipa zaidi ya kiwango cha chini: Badala ya kulipa Shs.15,000 kila mwaka, jaribu kulipa Shs.20,000 au zaidi ili kupunguza deni kwa haraka.
2. Jadiliana na mkopeshaji: Wasiliana na mkopeshaji ili kujua kama wanaweza kupunguza riba au kutoa muundo wa malipo unaofaa zaidi.
3. Tafuta mkopeshaji mwingine: Ikiwa mkopeshaji wa sasa anatoa masharti mabaya, tafuta mkopeshaji mwingine anayetoa riba ndogo au masharti bora zaidi.
4. Ongeza mapato: Jaribu kuongeza mapato yako ili uweze kulipa deni kwa haraka zaidi.
5. Punguza matumizi: Punguza matumizi yako ili uweze kutenga pesa zaidi kwa ajili ya kulipa deni.
Hebu tufanye hesabu tena kwa kutumia mikakati hii:
  • Lipa Shs.20,000 kila mwaka badala ya Shs.15,000.
  • Riba/mkopo mpya inapunguzwa hadi Shs.10,000 kwa mwaka.
| Mwaka | Deni la Awali | Malipo | Riba/Mkopo Mpya | Riba ya Riba | Deni Jipya |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 60,000 | -20,000 | +10,000 | 0 | 50,000 |
| 2 | 50,000 | -20,000 | +10,000 | +5,000 | 45,000 |
| 3 | 45,000 | -20,000 | +10,000 | +10,000 | 45,000 |
Deni limepungua kwa kiasi kikubwa!
 
Riba , au riba ya riba haiwezi kuwa sawa na kiwango cha pesa anacholipa kwa mwaka, yaani unataka kusema analipa riba tu, ila deni halipi? Katika hiyo 15/= riba huwa ni asilimia ndogo sana, labda 5% au 10%, 90% ni mkopo halisi, hivyo bado deni linapaswa lisiongezeke..!
Ili kuendelea, hebu tuzingatie mifano mingine ya mikakati ya kulipa deni:
Mfano 1: Lipa deni lote mara moja
  • Deni la awali: Shs.60,000
  • Riba/mkopo mpya: Shs.0 (kwa sababu unalipa mara moja)
  • Malipo: Shs.60,000
Deni linafutwa kabisa!
Mfano 2: Lipa deni kwa muda mfupi
  • Deni la awali: Shs.60,000
  • Malipo ya kila mwaka: Shs.30,000
  • Riba/mkopo mpya: Shs.5,000 kwa mwaka
| Mwaka | Deni la Awali | Malipo | Riba/Mkopo Mpya | Deni Jipya |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 60,000 | -30,000 | +5,000 | 35,000 |
| 2 | 35,000 | -30,000 | +5,000 | 10,000 |
Deni linapungua kwa haraka!
Mfano 3: Kuunganisha deni na mkopo mwingine
  • Deni la awali: Shs.60,000
  • Mkopo mwingine: Shs.40,000 kwa riba ndogo (kwa mfano 5%)
  • Malipo ya kila mwaka: Shs.20,000
| Mwaka | Deni la Awali | Malipo | Riba/Mkopo Mpya | Deni Jipya |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 100,000 | -20,000 | +5,000 | 85,000 |
| 2 | 85,000 | -20,000 | +5,000 | 70,000 |
Deni linapungua kwa kiasi kikubwa!
 
Riba , au riba ya riba haiwezi kuwa sawa na kiwango cha pesa anacholipa kwa mwaka, yaani unataka kusema analipa riba tu, ila deni halipi? Katika hiyo 15/= riba huwa ni asilimia ndogo sana, labda 5% au 10%, 90% ni mkopo halisi, hivyo bado deni linapaswa lisiongezeke..!
Ili kujua zaidi, hebu tuzingatie faida na hasara za kila mfano:
Mfano 1: Lipa deni lote mara moja
Faida:
  • Deni linafutwa kabisa
  • Hakuna riba/mkopo mpya
  • Unapata amani ya akili
Hasara:
  • Unahitaji pesa nyingi mara moja
  • Inaweza kuwa vigumu kwa watu wengi
Mfano 2: Lipa deni kwa muda mfupi
Faida:
  • Deni linapungua kwa haraka
  • Unalipa riba/mkopo mpya kidogo
  • Unapata udhibiti wa pesa zako
Hasara:
  • Unahitaji pesa nyingi kila mwaka
  • Inaweza kuwa vigumu kwa watu wengi kudumu
Mfano 3: Kuunganisha deni na mkopo mwingine
Faida:
  • Deni linapungua kwa kiasi kikubwa
  • Unapata riba ndogo kwa mkopo mwingine
  • Unapata muda zaidi kulipa deni
Hasara:
  • Unahitaji kukidhi masharti ya mkopo mwingine
  • Inaweza kuwa vigumu kupata mkopo mwingine na riba ndogo
 
Ili kuonyesha hesabu kwa uwazi zaidi, hebu tutumie jedwali:
| Mwaka | Deni la Awali | Malipo | Riba/Mkopo Mpya | Riba ya Riba | Deni Jipya |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 60,000 | -15,000 | +15,000 | 0 | 60,000 |
| 2 | 60,000 | -15,000 | +15,000 | +15,000 | 75,000 |
| 3 | 75,000 | -15,000 | +15,000 | +45,000 | 120,000 |
Hapa tunaona:
  • Malipo ya Shs.15,000 kila mwaka hayapunguzi deni kwa sababu ya riba/mkopo mpya.
  • Riba ya riba inazidi kuongezeka kila mwaka, na kupelekea deni kuongezeka kwa kiasi kikubwa.
Riba ya Riba haiwezi kuwa sawa na deni analolioa kwa mwaka, riba au riba ya riba ni asilimia ndogo tu ya pesa inayolipwa, ikizidi sana ni 10% tu (1.5/=), hivyo deni linapaswa libaki pale pale
 
Kwa mfano mtu anadaiwa Shs. 60/= , akiwa analipa hilo deni kwa wastani wa shs. 15/= kwa mwaka , tunategemea baada ya miaka mitatu deni libaki Shs.15/=.

Au kama anakopa tena kila mwaka sawa sawa na kiasi anacholipa, basi deni tunatarajia kibaki pale pale Shs.60/=.

Maajabu.
Pamoja na kulipa Shs.15/= kila mwaka, eti deni lake limedouble hadi kufikia Shs.120/= ndani ya miaka hiyo mitatu.


View attachment 3355924

Je, Kihisabati, hii imekaaje kaaje?


View: https://www.instagram.com/reel/DKqlyQNO4Hb/?igsh=OTU3NzgyNjI1M3dt

===========================


Katika 20.3T, hela ya maendeleo ni 769B yaani hata 1T haifiki.

Maendeleo ni msamiati wa kusadikika
 
Back
Top Bottom