Je kweli nchini Tanzania, CCM ni kubwa kuliko serikali? Hii inamaanisha nini?

[Suzi Rafael]

🚨 MASHINE YA CHAMA-DOLA: JINSI MFUMO UNAVYOMEZA TAIFA (NUKUU NDEFU ZA WASOMI) 🚨

Jana, Mwenezi Wa CCM, Alitamka kuwa
"Serikali Inapaswa ijue CCM ni kubwa kuliko Serikali"
JE upo ukweli wa Kauli hii?

Kuielewa siasa ya Tanzania kunahitaji uvunje ile dhana ya uongo kwamba "Serikali" na "Chama Tawala" ni vitu viwili tofauti. Katika sayansi ya siasa (Political Science), huu mfumo unaitwa State-Party Hegemony (Ukiritimba wa Chama-Dola).

Ili kuelewa jinsi mfumo huu unavyotumia rasilimali za taifa (kodi zenu, majengo, magari, na vyombo vya dola) kwa manufaa ya chama, hizi hapa ni nukuu ndefu na nzito kutoka kwenye vitabu vya wasomi wabobezi. .

---
1. ISSA G. SHIVJI: KUDHIBITI VYOMBO VYA UMMA NA KUSAMBARATISHA NGUVU ZA WANANCHI
Profesa Issa G. Shivji ni mmoja wa vichwa hatari sana vya sheria na siasa barani Afrika. Kwenye maandiko yake mbalimbali yanayochambua Dola na Tabaka la Wafanyakazi Tanzania, anaeleza jinsi mfumo ulivyotengenezwa ili kuhakikisha hakuna chombo chochote nje ya chama kinachoweza kuwa na nguvu.

"The concentration of power in the executive arm of the state, and the corresponding marginalization of the legislature and the judiciary, is the hallmark of the authoritarian state. This monopolization of politics by the state-party apparatus ensures that civil society, including trade unions and student organizations, is either co-opted, silenced, or completely dismantled to prevent any alternative centers of power from challenging the ruling elite."

"Mrundikano wa madaraka katika mhimili wa utendaji wa dola, na uwekaji kando wa bunge na mahakama, ndiyo alama kuu ya dola ya kimabavu. Ukiritimba huu wa siasa unaofanywa na mfumo wa chama-dola unahakikisha kuwa asasi za kiraia, zikiwemo vyama vya wafanyakazi na jumuiya za wanafunzi, zinamezwa, kunyamazishwa, au kusambaratishwa kabisa ili kuzuia kuibuka kwa vituo mbadala vya nguvu vinavyoweza kuhoji watawala."

Uhalisia wa Mtaani: Hii inamaanisha chama hakiwezi kuruhusu wanafunzi wa vyuo vikuu au wafanyakazi wawe na umoja wenye nguvu unaojitegemea. Lazima viongozi wa vyama vya wafanyakazi (kama TUCTA) au serikali za wanafunzi wawe ni makada wa chama. Ukiacha wawe huru, watadai haki, na kudai haki ni hatari kwa uhai wa chama.

---

### 2. HENRY BIENEN: KUFUTA TOFAUTI KATI YA MALI YA TAIFA NA MALI YA CHAMA
Henry Bienen katika tafiti zake za zamani juu ya mageuzi ya chama na dola Tanzania, anaeleza jinsi TANU (ambayo baadaye ikawa CCM) ilivyosuka mtandao wa utawala hadi ngazi ya chini kabisa, ikitumia miundombinu ya serikali kujenga uhai wa chama.

"The creation of a one-party state was not merely a political maneuver; it was the construction of a comprehensive control mechanism. By intertwining the party machinery with the administrative state, from the village cell leader to the regional commissioner, the distinction between national resources and party assets was deliberately erased. The party became the state, and the state became the instrument of the party's perpetual survival."

"Uundwaji wa mfumo wa chama kimoja haukuwa tu mbinu ya kisiasa; ulikuwa ni ujenzi wa mfumo kamili wa udhibiti. Kwa kusuka pamoja mtandao wa chama na utawala wa dola, kuanzia balozi wa shina hadi mkuu wa mkoa, tofauti kati ya rasilimali za taifa na mali za chama ilifutwa kwa makusudi. Chama kiligeuka kuwa dola, na dola ikageuka kuwa chombo cha kuhakikisha chama kinaendelea kuishi milele."

Uhalisia wa Mtaani: Ndiyo maana mpaka leo hii, ukiona Wakuu wa Mikoa (RCs) au Wakuu wa Wilaya (DCs) ambao wanalipwa mshahara kwa kodi za wananchi wote, wanafanya kazi kama makamanda wa kisiasa wa chama tawala. Gari la serikali, mafuta ya serikali, na ulinzi wa polisi (ambavyo ni vya taifa), vinatumika kuhakikisha upinzani haupati nafasi. Tofauti kati ya serikali na chama ilishafutwa.

---
3. NIC CHEESEMAN: KUSHINDA UCHAGUZI KABLA YA SIKU YA KURA
Nic Cheeseman, katika kuchambua tawala za kimabavu barani Afrika (Hegemonic Authoritarianism), anaeleza jinsi vyama tawala kwenye mifumo ya Chama-Dola vinavyotumia rasilimali za umma kujiwekea uwanja usio sawa (uneven playing field).

"In hegemonic authoritarian regimes, the playing field is heavily skewed because the ruling party treats state resources as its own campaign war chest. Elections are not won on polling day; they are secured years in advance through the partisan deployment of state media, the politicization of the civil service, and the use of state security forces to intimidate opposition, ensuring that challenging the party is economically and physically ruinous."

"Katika tawala za kimabavu zenye ukiritimba, uwanja wa mapambano unakuwa umeegemea upande mmoja sana kwa sababu chama tawala kinachukulia rasilimali za dola kama hazina yake binafsi ya kampeni. Chaguzi hazishindwi siku ya kupiga kura; zinashindwa miaka kadhaa kabla kupitia matumizi ya upendeleo ya vyombo vya habari vya taifa, kuingiza siasa katika utumishi wa umma, na matumizi ya vikosi vya usalama vya dola kutisha wapinzani, ikihakikisha kuwa kukipinga chama kunaleta maangamizi ya kiuchumi na kimwili."

Uhalisia wa Mtaani: Ukiangalia kwa jicho la kawaida utadhani kuna uchaguzi huru kwa sababu watu wanapanga foleni kupiga kura. Lakini ukweli ni kwamba mchezo ushamalizwa mapema. TBC (chombo cha taifa) kinarusha mikutano ya chama tawala live kwa masaa bila kikomo. Wafanyabiashara wanatishwa kwamba wakichangia vyama vya upinzani watafuatiliwa na TRA na kufilisiwa. Kwa mtindo huu, chama tawala hakishindani na vyama vya upinzani; vyama vya upinzani vinashindana na dola (Polisi, Usalama, Mahakama, na Hazina ya Taifa).

4. KUTUMIA DOLA KAMA MRADI WA KUTAJIRIKA (THE STATE BOURGEOISIE)
Kitabu: The Political Economy of Tanzania: Decline and Recovery Mwandishi: Michael F. Lofchie

Lofchie anachana waziwazi uongo wa kwamba viongozi wanapigania madaraka ili kuleta maendeleo. Anaeleza jinsi wanasiasa walivyotumia serikali kama "kampuni" yao binafsi kwa sababu hawakuwa na biashara zao nje ya siasa.

"In the absence of a strong independent capitalist class, the political elite in Tanzania transformed the state apparatus itself into their primary instrument of wealth accumulation and class reproduction. Public enterprises, government tenders, and state assets essentially became the private economic base of the ruling party elites. By monopolizing these resources, they ensured that holding political power equated directly to economic survival, making the loss of an election an existential economic threat that the party would prevent at any cost."

"Kwa kukosekana kwa tabaka imara la wafanyabiashara huru, watawala wa kisiasa nchini Tanzania waliigeuza dola yenyewe kuwa chombo chao kikuu cha kujilimbikizia mali na kuzalisha tabaka lao. Mashirika ya umma, zabuni za serikali, na mali za taifa kimsingi viligeuka kuwa msingi wa kiuchumi binafsi wa vigogo wa chama tawala. Kwa kuhodhi rasilimali hizi, walihakikisha kwamba kushikilia madaraka ya kisiasa ni sawa na kuendelea kuishi kiuchumi, jambo lililofanya kupoteza uchaguzi kuwa ni tishio la kifo cha kiuchumi ambacho chama kingezuia kwa gharama yoyote ile."

🔥 Uhalisia wa Mtaani: Hii ndiyo maana uchaguzi Tanzania sio vita ya sera; ni vita ya njaa na matumbo. Kiongozi akitoka madarakani hana kiwanda, hana biashara; biashara yake ni "Cheo." Ndiyo maana watatumia Polisi, Tume ya Uchaguzi, na hela za kodi yako kuhakikisha hawatoki madarakani, kwa sababu wakitoka, wamefilisika. Wanapigania maisha yao, sio maisha yako!

---

5. MAGEUZI FEKI YA KIDEMOKRASIA (ENGINEERED MULTIPARTYISM)
Kitabu: Political Parties and Democracy in Tanzania
Waandishi: Max Mmuya & Amon Chaligha

Wakati vyama vingi vinaruhusiwa mwaka 1992, Watanzania wengi walishangilia wakidhani sasa mfumo umebadilika. Mmuya na Chaligha wanavunja huu uongo na kueleza kuwa CCM iliruhusu vyama vingi sio kwa sababu ilitaka ushindani, bali ilitaka kujikosha kimataifa huku ikiwa imejihakikishia ushindi kwa kudhibiti mifumo yote.

** "The transition to multiparty politics in Tanzania was engineered from above by the ruling party, not as a genuine surrender of power to the masses, but to legitimize its continued grip on state resources in a changing global order. The state apparatus—including the police, the intelligence services, the local government authorities, and the national treasury—remained fully synchronized with the operational logic of the ruling party. Opposition parties were legally permitted to exist, but structurally designed to fail."**

"Mageuzi kuelekea siasa za vyama vingi nchini Tanzania yalisukwa kutoka juu na chama tawala, sio kama tendo halisi la kukabidhi madaraka kwa umma, bali kuhalalisha muendelezo wa mshikio wao kwenye rasilimali za dola katika mfumo mpya wa dunia. Vyombo vya dola—ikiwemo polisi, idara za usalama, mamlaka za serikali za mitaa, na hazina ya taifa—vilibaki vimefungamanishwa kikamilifu na mfumo wa utendaji kazi wa chama tawala. Vyama vya upinzani viliruhusiwa kisheria kuwepo, lakini kimuundo vilitengenezwa ili vishindwe."

🔥 Uhalisia wa Mtaani: Hii inaeleza kwa nini mpinzani anaweza kuwa na sera nzuri, akajaza maelfu ya watu kwenye mikutano, lakini siku ya kura anatangazwa kupata kura mia mbili. Mfumo haukutengenezwa kuhesabu kura za mpinzani; umetengenezwa kuonyesha dunia kuwa "tuna vyama vingi" huku CCM ikiendelea kutumia Wakurugenzi wa Halmashauri (ambao ni makada) kama wasimamizi wa uchaguzi. Ni sawa na kucheza mechi ambayo refa na washika kibendera wote ni wachezaji wa timu pinzani.

---

6. MTANDAO WA FADHILA NA KUNUNUA UTII (THE PATRONAGE MACHINE)
Kitabu: Beyond Ujamaa in Tanzania: Underdevelopment and an Uncaptured Peasantry
Mwandishi: Göran Hydén

Hydén anaeleza jinsi serikali inavyotengenezwa kuwa kubwa makusudi (Overdeveloped State) sio kwa ajili ya kutoa huduma bora, bali kutengeneza mianya ya kutoa vyeo na fadhila kwa watu wanaoonyesha utii kwa chama.

"The Tanzanian state apparatus did not evolve organically to serve the citizens or facilitate productive economic growth; it was systematically overdeveloped to exert political control and extract compliance. The party-state machinery acts as a massive patronage network where absolute loyalty is the only currency that guarantees access to national resources. Meritocracy is entirely subordinated to political sycophancy, turning educated youths and professionals into dependent clients rather than independent innovators."

"Mfumo wa dola ya Tanzania haukukua kiasili kuwatumikia wananchi au kuchochea ukuaji wa kiuchumi wenye tija; ulikuzwa kupita kiasi kimkakati ili kufanya udhibiti wa kisiasa na kulazimisha utii. Mtandao wa chama-dola unafanya kazi kama mfumo mkubwa wa kutoa fadhila ambapo utii uliopitiliza ndiyo sarafu pekee inayohakikisha mtu anapata rasilimali za taifa. Sifa za kiutendaji na elimu zinawekwa chini kabisa ya unafiki wa kisiasa, na kuwageuza vijana wasomi na wataalamu kuwa tegemezi wanaosubiri fadhila badala ya kuwa wavumbuzi wanaojitegemea."

🔥 Uhalisia wa Mtaani: Mfumo unahakikisha kuwa hata uwe na Masters, Maarifa makubwa au PhD tatu, kama hujui kujipendekeza kwa wanasiasa (patronage), utaishia kusaga lami au kuuza maduka ya kawaida. Wanatumia kodi zenu kutengeneza teuzi elfu kadhaa (Ma-DC, Ma-DAS, Wakurugenzi, Wakuu wa Bodi) ili kuwahonga wasomi wasihoji mfumo. Wasomi wananunuliwa kwa kodi za maskini!
---

Mfumo huu haukutokea kwa bahati mbaya; ulisomewa, ukachorwa, na ukajengwa kwa umakini wa hali ya juu. Umeundwa ili kumfanya mwananchi ahisi kuwa hawezi kutoboa kimaisha, kupata tenda, au kuwa salama kiuchumi kama hataimba nyimbo za kusifia chama tawala. Ni utekaji nyara wa uchumi na siasa uliovaa suti ya kidemokrasia.

JE demokrasia ya Kweli ni ipi na Uhusiano wa Chama na Serikali Unakuwaje?

🚨 KUTENGANISHA CHAMA NA DOLA: JINSI DEMOKRASIA YA KWELI INAVYOFANYA KAZI 🚨

Ili uelewe jinsi tulivyopotoshwa, lazima utazame jinsi mataifa yenye demokrasia ya kweli (kama vile nchi za Scandinavia, Uingereza, Marekani, Canada, Nchi nyingi za Europe au hata mifumo inayojitahidi kama ya Afrika Kusini na Ghana) inavyofanya kazi. Katika demokrasia ya kweli, dhana ya "Chama kushika hatamu" au "Chama ni kikubwa kuliko Serikali" inachukuliwa kama uhaini wa kikatiba au udikteta na ni kosa kisheria na kikatiba.

Katika demokrasia ya kweli, uhusiano kati ya Chama na Serikali umejengwa kwenye msingi mmoja mkuu: Chama ni mpangaji tu wa muda, lakini Serikali (Dola) ni nyumba ya kudumu inayomilikiwa na wananchi.

Hapa kuna utofauti wa wazi wa jinsi Chama na Serikali vinavyokaa katika demokrasia ya kweli, bila kuficha:

---

1. Ukuta wa Kifedha (Financial Firewall)
Katika demokrasia ya kweli, kuna mstari mzito sana kati ya mfuko wa kodi za wananchi (Serikali) na mfuko wa Chama.

• Uhalisia: Rais hawezi kutumia gari la serikali, mafuta ya serikali, au ndege ya serikali kwenda kufanya mikutano ya kampeni za chama chake bila chama chake kuilipa serikali gharama hizo.
• Tofauti: Ukipatikana unatumia rasilimali za umma (kama majengo au magari) kujenga chama chako, unashitakiwa kwa matumizi mabaya ya ofisi na ufisadi. Kazi ya kujenga chama inafanywa kwa michango ya wanachama, sio kwa kodi za Watanzania wote.

2. Kutofungamana kwa Vyombo vya Dola (State Neutrality)
Polisi, Jeshi (JWTZ), Idara ya Usalama wa Taifa, na Mahakama ni vyombo vya Dola, sio vyombo vya Chama.

• Uhalisia: Mkuu wa Jeshi la Polisi (IGP) au Mkuu wa Majeshi hachaguliwi ili kulinda maslahi ya chama tawala. Wanakula kiapo cha kulinda Katiba.
• Tofauti: Polisi katika demokrasia ya kweli wanaweza kumkamata na kumweka ndani kiongozi mzito wa chama tawala bila hata kumuomba ruhusa Rais. Hutaona jeshi la polisi likizuia mikutano ya wapinzani ili kuipa faida CCM yao, kwa sababu wao hawana chama. Wao ni walinzi wa uwanja wa siasa, sio wachezaji.

3. Utumishi wa Umma Ulio Huru (Merit-Based Civil Service)
Hapa ndipo penye siri kubwa ya maendeleo. Utumishi wa umma (Makurugenzi, Wakuu wa Wilaya, Makatibu Wakuu) hauhusiani kabisa na kadi ya chama.

• Uhalisia: Mtu anapata cheo cha kuwa Mkurugenzi wa Halmashauri kwa sababu amefaulu usaili wa kiutendaji na ana uwezo mkubwa wa kiungozi (Meritocracy), sio kwa sababu anajua kuvaa nguo za kijani na kusifia viongozi (Sycophancy/Uchawa).
• Tofauti: Chama tawala kikishindwa uchaguzi leo na chama cha upinzani kikaingia madarakani kesho asubuhi, makurugenzi na wakuu wa taasisi za umma hawafukuzwi kazi. Wanaendelea kufanya kazi chini ya serikali mpya kwa sababu wao ni waajiriwa wa taifa, sio makada wa chama.

4. Upinzani ni "Serikali Tarajiwa" (Government-in-Waiting)
Mfumo wetu umetufundisha kuwa upinzani ni "maadui wa maendeleo" au "waroho wa madaraka". Kwenye demokrasia ya kweli, chama kikuu cha upinzani kinatambulika kisheria kama Serikali Tarajiwa.

• Uhalisia: Kiongozi wa Upinzani Bungeni analipwa mshahara maalum na serikali, anapewa ulinzi na dola, na anapewa taarifa za kiusalama za taifa. Kwanini? Kwa sababu dola inajua kwamba wakati wowote wananchi wanaweza kumfanya awe Rais.
• Tofauti: Dola hailengi kuua upinzani, inalenga kuupa nafasi sawa ya kushindana na chama tawala. Chama tawala kinajua kinaweza kutolewa, hivyo kinafanya kazi kwa heshima na woga kwa wananchi.

5. Rais ni Mtumishi, Sio "Mwenye Nchi"
Katika demokrasia komavu, Rais ni Mkurugenzi Mtendaji (CEO) aliyeajiriwa kwa mkataba wa miaka 4 au 5, sio mfalme. Akivunja sheria, bunge lenye wabunge wa chama chake linaweza kumuwajibisha. Chama tawala hakiwezi kumuagiza Rais atumie nguvu ya serikali kuvunja katiba ili kibaki madarakani.

---

HITIMISHO LA KIFIKRA

Unapoona mwanasiasa anasimama na kusema "Chama ni kikubwa kuliko Serikali," anachokuambia kwa lugha rahisi ni kwamba: "Sisi tumeiteka nyumba yenu (Serikali), na sasa tutatumia kodi zenu, polisi wenu, na rasilimali zenu kuhakikisha hatutoki humu ndani." Huu sio mfumo wa kidemokrasia; ni mfumo wa kifalme uliojificha kwenye sanduku la kura.

Yapi ni maoni Yako, Ukizisoma post zangu unajua kuwa Tanzania Bado ni colony la Mtu mweusi na Ni colony la CCM

 

[Tlaatlaah]

🚨 MASHINE YA CHAMA-DOLA: JINSI MFUMO UNAVYOMEZA TAIFA (NUKUU NDEFU ZA WASOMI) 🚨
Jana, Mwenezi Wa CCM, Alitamka kuwa
"Serikali Inapaswa ijue CCM ni kubwa kuliko Serikali"
JE upo ukweli wa Kauli hii?

Kuielewa siasa ya Tanzania kunahitaji uvunje ile dhana ya uongo kwamba "Serikali" na "Chama Tawala" ni vitu viwili tofauti. Katika sayansi ya siasa (Political Science), huu mfumo unaitwa State-Party Hegemony (Ukiritimba wa Chama-Dola).

Ili kuelewa jinsi mfumo huu unavyotumia rasilimali za taifa (kodi zenu, majengo, magari, na vyombo vya dola) kwa manufaa ya chama, hizi hapa ni nukuu ndefu na nzito kutoka kwenye vitabu vya wasomi wabobezi. .

---
1. ISSA G. SHIVJI: KUDHIBITI VYOMBO VYA UMMA NA KUSAMBARATISHA NGUVU ZA WANANCHI
Profesa Issa G. Shivji ni mmoja wa vichwa hatari sana vya sheria na siasa barani Afrika. Kwenye maandiko yake mbalimbali yanayochambua Dola na Tabaka la Wafanyakazi Tanzania, anaeleza jinsi mfumo ulivyotengenezwa ili kuhakikisha hakuna chombo chochote nje ya chama kinachoweza kuwa na nguvu.





Uhalisia wa Mtaani: Hii inamaanisha chama hakiwezi kuruhusu wanafunzi wa vyuo vikuu au wafanyakazi wawe na umoja wenye nguvu unaojitegemea. Lazima viongozi wa vyama vya wafanyakazi (kama TUCTA) au serikali za wanafunzi wawe ni makada wa chama. Ukiacha wawe huru, watadai haki, na kudai haki ni hatari kwa uhai wa chama.

---

### 2. HENRY BIENEN: KUFUTA TOFAUTI KATI YA MALI YA TAIFA NA MALI YA CHAMA
Henry Bienen katika tafiti zake za zamani juu ya mageuzi ya chama na dola Tanzania, anaeleza jinsi TANU (ambayo baadaye ikawa CCM) ilivyosuka mtandao wa utawala hadi ngazi ya chini kabisa, ikitumia miundombinu ya serikali kujenga uhai wa chama.





Uhalisia wa Mtaani: Ndiyo maana mpaka leo hii, ukiona Wakuu wa Mikoa (RCs) au Wakuu wa Wilaya (DCs) ambao wanalipwa mshahara kwa kodi za wananchi wote, wanafanya kazi kama makamanda wa kisiasa wa chama tawala. Gari la serikali, mafuta ya serikali, na ulinzi wa polisi (ambavyo ni vya taifa), vinatumika kuhakikisha upinzani haupati nafasi. Tofauti kati ya serikali na chama ilishafutwa.

---
3. NIC CHEESEMAN: KUSHINDA UCHAGUZI KABLA YA SIKU YA KURA
Nic Cheeseman, katika kuchambua tawala za kimabavu barani Afrika (Hegemonic Authoritarianism), anaeleza jinsi vyama tawala kwenye mifumo ya Chama-Dola vinavyotumia rasilimali za umma kujiwekea uwanja usio sawa (uneven playing field).





Uhalisia wa Mtaani: Ukiangalia kwa jicho la kawaida utadhani kuna uchaguzi huru kwa sababu watu wanapanga foleni kupiga kura. Lakini ukweli ni kwamba mchezo ushamalizwa mapema. TBC (chombo cha taifa) kinarusha mikutano ya chama tawala live kwa masaa bila kikomo. Wafanyabiashara wanatishwa kwamba wakichangia vyama vya upinzani watafuatiliwa na TRA na kufilisiwa. Kwa mtindo huu, chama tawala hakishindani na vyama vya upinzani; vyama vya upinzani vinashindana na dola (Polisi, Usalama, Mahakama, na Hazina ya Taifa).

4. KUTUMIA DOLA KAMA MRADI WA KUTAJIRIKA (THE STATE BOURGEOISIE)
Kitabu: The Political Economy of Tanzania: Decline and Recovery Mwandishi: Michael F. Lofchie

Lofchie anachana waziwazi uongo wa kwamba viongozi wanapigania madaraka ili kuleta maendeleo. Anaeleza jinsi wanasiasa walivyotumia serikali kama "kampuni" yao binafsi kwa sababu hawakuwa na biashara zao nje ya siasa.





🔥 Uhalisia wa Mtaani: Hii ndiyo maana uchaguzi Tanzania sio vita ya sera; ni vita ya njaa na matumbo. Kiongozi akitoka madarakani hana kiwanda, hana biashara; biashara yake ni "Cheo." Ndiyo maana watatumia Polisi, Tume ya Uchaguzi, na hela za kodi yako kuhakikisha hawatoki madarakani, kwa sababu wakitoka, wamefilisika. Wanapigania maisha yao, sio maisha yako!

---

5. MAGEUZI FEKI YA KIDEMOKRASIA (ENGINEERED MULTIPARTYISM)
Kitabu: Political Parties and Democracy in Tanzania
Waandishi: Max Mmuya & Amon Chaligha

Wakati vyama vingi vinaruhusiwa mwaka 1992, Watanzania wengi walishangilia wakidhani sasa mfumo umebadilika. Mmuya na Chaligha wanavunja huu uongo na kueleza kuwa CCM iliruhusu vyama vingi sio kwa sababu ilitaka ushindani, bali ilitaka kujikosha kimataifa huku ikiwa imejihakikishia ushindi kwa kudhibiti mifumo yote.



"Mageuzi kuelekea siasa za vyama vingi nchini Tanzania yalisukwa kutoka juu na chama tawala, sio kama tendo halisi la kukabidhi madaraka kwa umma, bali kuhalalisha muendelezo wa mshikio wao kwenye rasilimali za dola katika mfumo mpya wa dunia. Vyombo vya dola—ikiwemo polisi, idara za usalama, mamlaka za serikali za mitaa, na hazina ya taifa—vilibaki vimefungamanishwa kikamilifu na mfumo wa utendaji kazi wa chama tawala. Vyama vya upinzani viliruhusiwa kisheria kuwepo, lakini kimuundo vilitengenezwa ili vishindwe."

🔥 Uhalisia wa Mtaani: Hii inaeleza kwa nini mpinzani anaweza kuwa na sera nzuri, akajaza maelfu ya watu kwenye mikutano, lakini siku ya kura anatangazwa kupata kura mia mbili. Mfumo haukutengenezwa kuhesabu kura za mpinzani; umetengenezwa kuonyesha dunia kuwa "tuna vyama vingi" huku CCM ikiendelea kutumia Wakurugenzi wa Halmashauri (ambao ni makada) kama wasimamizi wa uchaguzi. Ni sawa na kucheza mechi ambayo refa na washika kibendera wote ni wachezaji wa timu pinzani.

---

6. MTANDAO WA FADHILA NA KUNUNUA UTII (THE PATRONAGE MACHINE)
Kitabu: Beyond Ujamaa in Tanzania: Underdevelopment and an Uncaptured Peasantry
Mwandishi: Göran Hydén

Hydén anaeleza jinsi serikali inavyotengenezwa kuwa kubwa makusudi (Overdeveloped State) sio kwa ajili ya kutoa huduma bora, bali kutengeneza mianya ya kutoa vyeo na fadhila kwa watu wanaoonyesha utii kwa chama.



"Mfumo wa dola ya Tanzania haukukua kiasili kuwatumikia wananchi au kuchochea ukuaji wa kiuchumi wenye tija; ulikuzwa kupita kiasi kimkakati ili kufanya udhibiti wa kisiasa na kulazimisha utii. Mtandao wa chama-dola unafanya kazi kama mfumo mkubwa wa kutoa fadhila ambapo utii uliopitiliza ndiyo sarafu pekee inayohakikisha mtu anapata rasilimali za taifa. Sifa za kiutendaji na elimu zinawekwa chini kabisa ya unafiki wa kisiasa, na kuwageuza vijana wasomi na wataalamu kuwa tegemezi wanaosubiri fadhila badala ya kuwa wavumbuzi wanaojitegemea."

🔥 Uhalisia wa Mtaani: Mfumo unahakikisha kuwa hata uwe na Masters, Maarifa makubwa au PhD tatu, kama hujui kujipendekeza kwa wanasiasa (patronage), utaishia kusaga lami au kuuza maduka ya kawaida. Wanatumia kodi zenu kutengeneza teuzi elfu kadhaa (Ma-DC, Ma-DAS, Wakurugenzi, Wakuu wa Bodi) ili kuwahonga wasomi wasihoji mfumo. Wasomi wananunuliwa kwa kodi za maskini!
---

Mfumo huu haukutokea kwa bahati mbaya; ulisomewa, ukachorwa, na ukajengwa kwa umakini wa hali ya juu. Umeundwa ili kumfanya mwananchi ahisi kuwa hawezi kutoboa kimaisha, kupata tenda, au kuwa salama kiuchumi kama hataimba nyimbo za kusifia chama tawala. Ni utekaji nyara wa uchumi na siasa uliovaa suti ya kidemokrasia.

Yapi ni maoni Yako, Ukizisoma post zangu unajua kuwa Tanzania Bado ni colony la Mtu mweusi na Ni colony la CCM

Yes,
ni kweli kabisa.
CCM ni kubwa kuliko serikali ambayo iko madarakani, na ambayo imeundwa na CCM yenyewe.

Si hivyo tu,
kote ulimwenguni kwenye nchi za demokrasia ya vyama vingi, chama cha siasa kinachoshinda uchaguzi ndicho hupewe dhamana na umma, ya kukamata dola, kuunda serikali, kuongoza nchi, kuwatumikia wananchi na kuwaletea maendeleo endelevu ya kiuchumi, kisiasa na kijamii kwa usawa na bila upendeleo.

Na kwa maana hiyo chama ni kitu kikubwa zaidi ya serikali hata kama ni ya nusu mkate 🐒

 

[baz kaiza]

Natamani wasome wengi

 

[baz kaiza]

Natamani wasome wengi

 

[Suzi Rafael]

Natamani wasome wengi

Isambaze Kwa watu mbalimbali na piga kura Yako hapo