Consigliere
Platinum Member
- Sep 9, 2010
- 12,901
- 27,423
Katika final submission, Katuga alileta hoja ambayo kwa mtazamo wangu ndiyo sehemu yenye utata mkubwa zaidi kwenye suala la adhabu. Alidai kwamba Section 39(2)(d) inatumia maneno “shall be liable”, na kwa hiyo Mahakama ina discretion ya kutoa adhabu kuanzia kifungo cha kawaida hadi death penalty. Akafika mbali zaidi kusema kwamba punishment inaweza “range from zero to hanging.” Hii ndiyo hoja aliyoiwasilisha kama msingi wa kuomba Mahakama ione kwamba conviction ya treason haimaanishi lazima Lissu anyongwe.
Tatizo ni kwamba ukienda kwenye official Penal Code R.E. 2023, wording ya Section 39(2) ni tofauti kabisa na hiyo description. Kifungu kinasema mtu anayefanya matendo yaliyoainishwa, ikiwemo chini ya paragraph (d), “commits treason and on conviction, shall be sentenced to death.” Hakisemi “shall be liable to death.” Kwa hiyo, kama Katuga alijenga hoja yake ya sentencing juu ya maneno “shall be liable”, swali la msingi ni: anatumia version ipi ya Section 39(2)(d), na kwa nini Mahakama ikubali interpretation hiyo wakati official R.E. 2023 yenyewe inatumia maneno “shall be sentenced to death”?
Na hapa ndipo Hatibu Gandhi v Republic inakuwa muhimu. Katika Gandhi, Court of Appeal ilisema kwamba proof ya overt act peke yake haitoshi, lazima kuwe na proof ya appropriate intention na allegiance. Kuhusu sentence, Court ilisema maximum penalty ya treason ilikuwa death, lakini life imprisonment iliyokuwa imetolewa kwa washtakiwa hao ikaendelea kusimama. Hivyo Katuga alikuwa na kazi mbili tofauti: kwanza, kuishawishi Court kuhusu guilt chini ya s.39(2)(d), na pili, kuishawishi Court kuhusu maana na effect ya statutory punishment. Kwenye sehemu ya pili, hoja yake ya “shall be liable” inapaswa kuchunguzwa kwa umakini mkubwa kwa sababu wording ya official R.E. 2023 haijasema hivyo. Hapo ndipo ninapoona kuna hatari ya Court kupewa interpretation ya adhabu ambayo haianzi na maneno halisi ya kifungu chenyewe.
Tatizo ni kwamba ukienda kwenye official Penal Code R.E. 2023, wording ya Section 39(2) ni tofauti kabisa na hiyo description. Kifungu kinasema mtu anayefanya matendo yaliyoainishwa, ikiwemo chini ya paragraph (d), “commits treason and on conviction, shall be sentenced to death.” Hakisemi “shall be liable to death.” Kwa hiyo, kama Katuga alijenga hoja yake ya sentencing juu ya maneno “shall be liable”, swali la msingi ni: anatumia version ipi ya Section 39(2)(d), na kwa nini Mahakama ikubali interpretation hiyo wakati official R.E. 2023 yenyewe inatumia maneno “shall be sentenced to death”?
Na hapa ndipo Hatibu Gandhi v Republic inakuwa muhimu. Katika Gandhi, Court of Appeal ilisema kwamba proof ya overt act peke yake haitoshi, lazima kuwe na proof ya appropriate intention na allegiance. Kuhusu sentence, Court ilisema maximum penalty ya treason ilikuwa death, lakini life imprisonment iliyokuwa imetolewa kwa washtakiwa hao ikaendelea kusimama. Hivyo Katuga alikuwa na kazi mbili tofauti: kwanza, kuishawishi Court kuhusu guilt chini ya s.39(2)(d), na pili, kuishawishi Court kuhusu maana na effect ya statutory punishment. Kwenye sehemu ya pili, hoja yake ya “shall be liable” inapaswa kuchunguzwa kwa umakini mkubwa kwa sababu wording ya official R.E. 2023 haijasema hivyo. Hapo ndipo ninapoona kuna hatari ya Court kupewa interpretation ya adhabu ambayo haianzi na maneno halisi ya kifungu chenyewe.