Manyanza
Platinum Member
- Nov 4, 2010
- 22,269
- 58,563
Naomba tujadili jambo hili kama jamii, wazazi na vijana wenyewe.
Ujana ni kipindi cha kujifunza, kufanya maamuzi, kujitafuta na kujenga msingi wa maisha ya baadaye. Ni kweli kwamba hakuna binadamu asiye na makosa, lakini si kila kosa linapaswa kufanywa kwa kisingizio cha ujana. Baadhi ya maamuzi ya ujana yanaweza kuathiri maisha yetu kwa miaka mingi ijayo.
1. Epuka uzazi usiokuwa na maandalizi.
Kuwa mzazi ni jukumu kubwa linalohitaji ukomavu wa kihisia, uwajibikaji na uwezo wa kushughulikia mahitaji ya mtoto. Mtoto si jaribio la mapenzi wala matokeo ya uamuzi wa dakika chache. Kabla ya kuingia kwenye mahusiano ya kimwili, vijana wanapaswa kuelewa kwamba kuna uwezekano wa kupata ujauzito na wajibu unaoweza kufuata.
2. Usikubali tamaa ikufanye upoteze utu wako.
Hali ngumu ya maisha, ukosefu wa fedha au kutamani maisha mazuri havipaswi kutufanya tufanye maamuzi yanayovunja misingi yetu. Si kila fursa inayokuja mbele yako inastahili kuikubali. Wakati mwingine, uwezo wa kukataa jambo linalokuvutia lakini lisilo sahihi ndiyo alama ya ukomavu.
3. Usitamani kila kitu unachokiona kwa wengine.
Kila mtu ana safari yake ya maisha. Usijilinganishe na mtu mwenye simu ya gharama kubwa, mavazi ya kifahari au maisha yanayoonekana kuwa mazuri kwenye mitandao ya kijamii. Unaweza usijue gharama halisi ya maisha hayo. Jenga maisha yako kwa uwezo wako badala ya kuingia kwenye maamuzi hatari kwa sababu ya kutaka kufanana na wengine.
4. Changamoto ya group psychology kwa wanafunzi wa vyuo vikuu.
Hili ni jambo linalostahili mjadala mpana.
Wanafunzi wengi huingia vyuoni wakiwa na ndoto kubwa. Wazazi wengine hujitahidi kulipa ada, kodi ya nyumba, chakula na mahitaji mengine kwa kujinyima hata mahitaji yao ya msingi.
Hata hivyo, mwanafunzi anapofika chuoni anakutana na mazingira mapya, uhuru mkubwa na makundi ya marafiki yenye mitazamo tofauti. Katika mazingira hayo, baadhi ya vijana wanaweza kushawishika kufanya mambo ambayo hawangeyafanya wakiwa nyumbani.
Kuna wanafunzi wanaoingia kwenye mahusiano mazito bila maandalizi ya maisha ya familia. Wengine wanaishi pamoja na wapenzi wao, wakishiriki kitanda na majukumu ya maisha ya kila siku, huku bado wakitegemea fedha za wazazi kwa mahitaji yao ya msingi.
Jambo la msingi hapa si kuwashambulia vijana wanaochagua kuishi pamoja, bali kujiuliza: Je, vijana hawa wanafanya maamuzi kwa utashi wao na kwa kuelewa matokeo yake, au wanachukuliwa na shinikizo la marafiki na mazingira wanayoishi?
Hebu fikiria mzazi anayefanya kazi kwa shida, akiuza mali au kujinyima chakula bora ili mtoto wake apate elimu ya chuo kikuu. Mzazi huyo anaamini anamsaidia mtoto kujenga msingi wa maisha bora.
Lakini je, mtoto anaitumia fursa hiyo kwa namna inayolinda malengo yake ya elimu na maisha ya baadaye?
Ni muhimu kutambua kwamba kuishi pamoja au kuwa kwenye uhusiano si ushahidi wa moja kwa moja kwamba mwanafunzi ameharibikiwa. Tatizo linatokea pale mahusiano yanapogeuka kikwazo cha elimu, uwajibikaji na maendeleo ya mtu binafsi, au pale maamuzi yanapofanywa bila kuelewa athari zake.
5. Wazazi nao wana jukumu gani?
Hatuwezi kuwalaumu vijana pekee. Wazazi wanapaswa kuwalea watoto wao kwa maadili, kuwafundisha kuhusu mahusiano, uzazi wenye uwajibikaji na madhara ya shinikizo la marafiki.
Pia, ni muhimu kuwapa nafasi ya kuzungumza kuhusu changamoto zao bila kuogopa kuhukumiwa. Mtoto anayejua kwamba anaweza kumweleza mzazi wake tatizo lake ana nafasi nzuri zaidi ya kupata ushauri kabla mambo hayajaharibika.
Vyuo vikuu navyo vina nafasi ya kutoa elimu kuhusu afya ya uzazi, mahusiano yenye afya, ustawi wa akili na uwajibikaji binafsi.
Kwa kuhitimisha
Vijana, kumbukeni kwamba uhuru unaambatana na wajibu. Unaweza kufanya maamuzi yako mwenyewe, lakini unapaswa pia kuwa tayari kukabiliana na matokeo yake.
Usikubali shinikizo la marafiki likuamulie maisha yako. Usipime mafanikio kwa kile unachomiliki leo, bali pia kwa kile unachokijenga kwa ajili ya kesho.
Ujana ni kipindi cha kupanda mbegu za maisha ya baadaye. Usitumie miaka yako ya kujijenga kufanya maamuzi yanayoweza kukurudisha nyuma
Maswali kwenu Wadau na Members wa JamiiForums
● Je, group psychology ina mchango mkubwa kiasi gani katika kubadili tabia na maamuzi ya wanafunzi wa vyuo vikuu?
● Je, wazazi wana wajibu wa kuingilia maisha binafsi ya watoto wao wanapokuwa vyuoni, au wanapaswa kuwaachia uhuru kamili?
● Kwa nini baadhi ya vijana huanza kuishi kama wanandoa kabla hawajajenga uwezo wa kujitegemea?
● Je, tatizo kubwa ni ukosefu wa maadili, ukosefu wa elimu ya mahusiano, changamoto za kiuchumi au mabadiliko ya mitazamo ya kizazi cha sasa?
Karibuni katika mjadala wenye hoja, uzoefu na ushauri. Lengo sio kuwahukumu vijana, bali kutafakari namna ya kuwasaidia kufanya maamuzi bora kwa maisha yao ya baadaye
Ujana ni kipindi cha kujifunza, kufanya maamuzi, kujitafuta na kujenga msingi wa maisha ya baadaye. Ni kweli kwamba hakuna binadamu asiye na makosa, lakini si kila kosa linapaswa kufanywa kwa kisingizio cha ujana. Baadhi ya maamuzi ya ujana yanaweza kuathiri maisha yetu kwa miaka mingi ijayo.
1. Epuka uzazi usiokuwa na maandalizi.
Kuwa mzazi ni jukumu kubwa linalohitaji ukomavu wa kihisia, uwajibikaji na uwezo wa kushughulikia mahitaji ya mtoto. Mtoto si jaribio la mapenzi wala matokeo ya uamuzi wa dakika chache. Kabla ya kuingia kwenye mahusiano ya kimwili, vijana wanapaswa kuelewa kwamba kuna uwezekano wa kupata ujauzito na wajibu unaoweza kufuata.
2. Usikubali tamaa ikufanye upoteze utu wako.
Hali ngumu ya maisha, ukosefu wa fedha au kutamani maisha mazuri havipaswi kutufanya tufanye maamuzi yanayovunja misingi yetu. Si kila fursa inayokuja mbele yako inastahili kuikubali. Wakati mwingine, uwezo wa kukataa jambo linalokuvutia lakini lisilo sahihi ndiyo alama ya ukomavu.
3. Usitamani kila kitu unachokiona kwa wengine.
Kila mtu ana safari yake ya maisha. Usijilinganishe na mtu mwenye simu ya gharama kubwa, mavazi ya kifahari au maisha yanayoonekana kuwa mazuri kwenye mitandao ya kijamii. Unaweza usijue gharama halisi ya maisha hayo. Jenga maisha yako kwa uwezo wako badala ya kuingia kwenye maamuzi hatari kwa sababu ya kutaka kufanana na wengine.
4. Changamoto ya group psychology kwa wanafunzi wa vyuo vikuu.
Hili ni jambo linalostahili mjadala mpana.
Wanafunzi wengi huingia vyuoni wakiwa na ndoto kubwa. Wazazi wengine hujitahidi kulipa ada, kodi ya nyumba, chakula na mahitaji mengine kwa kujinyima hata mahitaji yao ya msingi.
Hata hivyo, mwanafunzi anapofika chuoni anakutana na mazingira mapya, uhuru mkubwa na makundi ya marafiki yenye mitazamo tofauti. Katika mazingira hayo, baadhi ya vijana wanaweza kushawishika kufanya mambo ambayo hawangeyafanya wakiwa nyumbani.
Kuna wanafunzi wanaoingia kwenye mahusiano mazito bila maandalizi ya maisha ya familia. Wengine wanaishi pamoja na wapenzi wao, wakishiriki kitanda na majukumu ya maisha ya kila siku, huku bado wakitegemea fedha za wazazi kwa mahitaji yao ya msingi.
Jambo la msingi hapa si kuwashambulia vijana wanaochagua kuishi pamoja, bali kujiuliza: Je, vijana hawa wanafanya maamuzi kwa utashi wao na kwa kuelewa matokeo yake, au wanachukuliwa na shinikizo la marafiki na mazingira wanayoishi?
Hebu fikiria mzazi anayefanya kazi kwa shida, akiuza mali au kujinyima chakula bora ili mtoto wake apate elimu ya chuo kikuu. Mzazi huyo anaamini anamsaidia mtoto kujenga msingi wa maisha bora.
Lakini je, mtoto anaitumia fursa hiyo kwa namna inayolinda malengo yake ya elimu na maisha ya baadaye?
Ni muhimu kutambua kwamba kuishi pamoja au kuwa kwenye uhusiano si ushahidi wa moja kwa moja kwamba mwanafunzi ameharibikiwa. Tatizo linatokea pale mahusiano yanapogeuka kikwazo cha elimu, uwajibikaji na maendeleo ya mtu binafsi, au pale maamuzi yanapofanywa bila kuelewa athari zake.
5. Wazazi nao wana jukumu gani?
Hatuwezi kuwalaumu vijana pekee. Wazazi wanapaswa kuwalea watoto wao kwa maadili, kuwafundisha kuhusu mahusiano, uzazi wenye uwajibikaji na madhara ya shinikizo la marafiki.
Pia, ni muhimu kuwapa nafasi ya kuzungumza kuhusu changamoto zao bila kuogopa kuhukumiwa. Mtoto anayejua kwamba anaweza kumweleza mzazi wake tatizo lake ana nafasi nzuri zaidi ya kupata ushauri kabla mambo hayajaharibika.
Vyuo vikuu navyo vina nafasi ya kutoa elimu kuhusu afya ya uzazi, mahusiano yenye afya, ustawi wa akili na uwajibikaji binafsi.
Kwa kuhitimisha
Vijana, kumbukeni kwamba uhuru unaambatana na wajibu. Unaweza kufanya maamuzi yako mwenyewe, lakini unapaswa pia kuwa tayari kukabiliana na matokeo yake.
Usikubali shinikizo la marafiki likuamulie maisha yako. Usipime mafanikio kwa kile unachomiliki leo, bali pia kwa kile unachokijenga kwa ajili ya kesho.
Ujana ni kipindi cha kupanda mbegu za maisha ya baadaye. Usitumie miaka yako ya kujijenga kufanya maamuzi yanayoweza kukurudisha nyuma
Maswali kwenu Wadau na Members wa JamiiForums
● Je, group psychology ina mchango mkubwa kiasi gani katika kubadili tabia na maamuzi ya wanafunzi wa vyuo vikuu?
● Je, wazazi wana wajibu wa kuingilia maisha binafsi ya watoto wao wanapokuwa vyuoni, au wanapaswa kuwaachia uhuru kamili?
● Kwa nini baadhi ya vijana huanza kuishi kama wanandoa kabla hawajajenga uwezo wa kujitegemea?
● Je, tatizo kubwa ni ukosefu wa maadili, ukosefu wa elimu ya mahusiano, changamoto za kiuchumi au mabadiliko ya mitazamo ya kizazi cha sasa?
Karibuni katika mjadala wenye hoja, uzoefu na ushauri. Lengo sio kuwahukumu vijana, bali kutafakari namna ya kuwasaidia kufanya maamuzi bora kwa maisha yao ya baadaye