Mama, "Kwani si tunaalika watu kuhalalisha hilo hilo (tendo la Ndowa)"

[Kiranga]

Kwa vile wahusika wapo wawili mmoja hana budi kwenda kumchumbia mwengine na bado nasema hata hao waliowastaarabu huomba ridhaa ya wazee wa mwanamke kabla ya ndowa, sisemi uzinifu au kwenda serikalini. Huyo msichana angekuwa huru kukataa ili kuepuka mfumo dume.

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

 

[Ngekewa]

Wewe unayetaka ku prove kwamba kuna flaws ndiye unatakiwa kuniambia mie flaws ni zipi, usisubiri nizi extract kama dentist anayetaka ku extract a molar.

Wakubwa wa nadharia ni wale wanaofikiri kwamba dunia hii haibadiliki, mwanamke anaolewa, mwanamme anaoa, mtoto wa kike anatakiwa kutaka kuolewa siku zote, na hawezi kukataa kuolewa hata kama jamii yake inamshurutisha kuolewa kwa mfumodume.

Wanaokata nadharia ni wale wanaosema dunia inabadilika, dhana ya kwamba mwanamke anaolewa na mwanamme anaoa inaweza kuwa challenged, mtoto wa kike anaweza kuchumbiwa akaona kuolewa gozigozi akataka kusoma, hususan kwa sababu ndoa zenyewe zimekuwa predicated katika mfumo dume unaomtaka yeye "aolewe" na mwanamme "amuoe".

Nani kasema kuna watu waliostaarabika duniani? Dhana nzima ya "kustaarabika" ni ya kumdharau muafrika kwa sababu mzizi wa neno "kustaarabika" ni "arabika" na "arab". Kwamba huwezi kuwa enlinghtened mpaka ugeze waarabu. Mi natafuta vingine, si kustaarabika, kwani kwangu mimi kustaarabika ni utumwa wa kumfuata muarabu.

Naenda kwa etymology, inayoangalia mizizi ya fikra katika mizizi ya maneno ya lugha.

Zaidi ya hapo, siamini kwamba kuna watu walio "enlightened" zaidi ya wengine kama nisivyoamini kwamba kuna zaidi kati ya mwanamke na mwanamme. Kuna wanawake wengine wako zaidi ya wanawake na wanaume wengi, kuna wanaume wengine wako zaidi ya wanawake na wanaume, lakini kama kuna tofauti kati ya wanawake na wanaume it is purely social, nothing inherent.

Kama vile kuna wazungu wengine walio zaidi ya waafrika, na kuna waafrika wengine walio zaidi ya wazungu, social, nothing inherent or biological.

Kwa msingi huu notion nzima ya "waliostaarabika" inakuwa suspect kama sio a relic of the past.

Kuna concepts zilizo enlightened, nyingine hazipo hivyo. Zaidi ya hapo, open season.

Ni kipindi kifupi tu ulisema kuwa hatuwezi kuishi bila ya kuangalia ya dunia, sasa unataka kukataa unayoyahubiri? Tangu ulipoanzia mwanzo umekuwa ukiponda mfumo tulionao wa ndowa sasa unageuka na kusema kuwa ustaarabu una maana ya kumdhalililsha Muafrika. Pengine hili la kudhalilisha unalifanya wewe mbele ya mila zetu za kulinda uhusiano baina ya jamii mbili.
Kuhusu hili la flaws nimeshakwambia kuwa uhusiano usiotambulika kisheria (juu hapo uliungama kuwa ndowa ni kitu kinachotambulika kisheria) kwa kuanzia ni kuwa hautambuliki kisheria jambo ambalo litaleta mkanganyiko mkubwa baadae.

 

[Kiranga]

Eiyer, tuna mifumo mitatu ya ndowa katika jamii yetu nayo ni dini, mila na Serikali na nafikiri hakuna mfumo wowote unaomzuiya mwanamke kudai talaka. Usimfate Kiranga ambaye anatumia uhaba wa maneno ya Kiswahili kusema kuwa mwanamke hawezi kudai talaka. Kwani hao waliostaarabika hawana sheria na mpangilio wa mwanamke kudai talaka?
Hebu niambie katika mifumo mitatu hii upi haumruhusu mwanamke kudai talaka au kwa vile tunasema mwanamke ameachika,iwapo talaka kadai yeye au kapewa yeye?

kwa nini mwanamke adai talaka?

Kiranga hajasema mwanamke hawezi kudai talaka, amesema mwanamke hawezi kutoa talaka, rudia kusoma. Comprehension muhimu sana.

Waliostaarabika ni nani? Wenye mfumo wa watu kuoana ikifika talaka wanatalikiana, hakuna cha kuomba. Sie ambao mwanamke anaolewa na kwa hiyo hawezi kutaliki ndio wenye tabia ya mwanamke kuomba talaka.

Mwanamke akiomba talaka na mwanamme akikataa kumpa talaka inakuwaje sasa? ukiomba si kuna kukubaliwa na kukataliwa?

Swala si mfumo upi unamzuia mwanamke kudai/kuomba talaka, swala ni, kwa nini mwanamke aombe talaka? kwa nini asiwe na uwezo wa kutoa talaka katika mfumo wetu?

 

[Ngekewa]

Nimeongelea mengi sana tu, mpaka swala zima la "kuacha milango wazi" na mapenzi ya kweli.

Kama michango ya harusi mbona wengine tunachanga kila siku bila bajeti lakini kuoa hatutaki?

Imani yako haiwezi kuwa imani yangu hata tutoke tumbo moja kama mapacha. Wewe usiowe lakini haimaanishi kuwa hutaki kwa vile ndowa ni kitu kibaya.

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Sasa hii nadharia yako umeipata wapi na inasimama kwa misingi ipi na mifano ipi?

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Sasa hii nadharia yako umeipata wapi na inasimama kwa misingi ipi na mifano ipi?

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Sasa hii nadharia yako umeipata wapi na inasimama kwa misingi ipi na mifano ipi?

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Sasa hii nadharia yako umeipata wapi na inasimama kwa misingi ipi na mifano ipi?

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Sasa hii nadharia yako umeipata wapi na inasimama kwa misingi ipi na mifano ipi?

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Ustaarabu ni mpango mzuri wa maisha ikiwamo pia kuheshimiana kwa mpangilio uliokubalika na jamii. Mstaarabu ni mwenye kufuata maisha ya mpangilio kwa mujibu wa jamii yake. Jee hilo ni baya kwako?

 

[Ngekewa]

Ustaarabu ni nini? mstaarabu ni nani? Hao wastaarabu ni kina nani?

Hivi bado hujatoka huko tu?

Ustaarabu ni mpango mzuri wa maisha ikiwamo pia kuheshimiana kwa mpangilio uliokubalika na jamii. Mstaarabu ni mwenye kufuata maisha ya mpangilio kwa mujibu wa jamii yake. Jee hilo ni baya kwako?

 

[Ngekewa]

kwa nini mwanamke adai talaka?

Kiranga hajasema mwanamke hawezi kudai talaka, amesema mwanamke hawezi kutoa talaka, rudia kusoma. Comprehension muhimu sana.

Waliostaarabika ni nani? Wenye mfumo wa watu kuoana ikifika talaka wanatalikiana, hakuna cha kuomba. Sie ambao mwanamke anaolewa na kwa hiyo hawezi kutaliki ndio wenye tabia ya mwanamke kuomba talaka.

Mwanamke akiomba talaka na mwanamme akikataa kumpa talaka inakuwaje sasa? ukiomba si kuna kukubaliwa na kukataliwa?

Swala si mfumo upi unamzuia mwanamke kudai/kuomba talaka, swala ni, kwa nini mwanamke aombe talaka? kwa nini asiwe na uwezo wa kutoa talaka katika mfumo wetu?

Nafuraha kukuuliza jee umewatambua waliostaarabika sasa?
Halafu ndugu yangu Kiranga unataka tuamini kuwa mwanamke anaamka na kuandika talaka akaiweka mezani kama tunavyofanya sisi?

Hakuna kitu kukataa kutowa talaka kwani hao wengine hawakatai na mwanamke akashindwa kuachika? Hatujaishi nao lakini angalau tunawasikia na kuwasoma!

 

[Kiranga]

Kiranga,kuna wakati unakua mgumu kuelewa na kueleweka.Mtafute ex spika umuulize wivu wa kike na wa kiume ni upi kwa sababu wewe ndo ulimnukuu at the first place,mimi nilikusaidia kuelewa kuwa hakusema wivu ni u-kike bali alisema wivu wa kike.Kuna tofauti kaji ya unaposema wivu ni tabia ya kike na unaposema acha wivu wa kike.Niliposema mfumo dume una mambo yaliyo vichwani nilimaanisha hayapo kwenye hali halisi,pia niliposema dhana mfumo ya dume sio mbaya yote nilimaanisha ina mazuri na ina nadharia zisizokuwepo kwenye uhalisia.Suala la viti maalum sikukulaumu wewe unless uwe mwanaharakati wa haki za wanawake!

ukishasema wanaokusakama wana wivu wa kike in that context tayari maana yako ni kwamba wivu wa kike mbaya, na unatafsiriwa kwamba hata kama kuna wivu wa kiume, unaweza kuwa mzuri (labda wa maendeleo kumpa mtu motisha ya kutafuta maendeleo).

Mfumodume. Usitetee.

Kama kusingekuwa na mfumodume asingesema hata "wa kike" angesema tu "msilete wivu".

 

[Kiranga]

Sasa hii nadharia yako umeipata wapi na inasimama kwa misingi ipi na mifano ipi?

Nadharia gani? Kuuliza maswali ni nadharia?

 

[Eiyer]

Ngekewa,sikubaliani na suala la mwanamke kudai talaka,kwanini adai?Kwani hawezi kutoa?Ndoa ikimuumiza mwanamke hawezi kutoka?Mwanaume akiwa mlevi na mfujaji mwanamke afanye nini?Asubiri mpaka apewe talaka?

 

[Kiranga]

Imani yako haiwezi kuwa imani yangu hata tutoke tumbo moja kama mapacha. Wewe usiowe lakini haimaanishi kuwa hutaki kwa vile ndowa ni kitu kibaya.

nani kasema ndoa (si ndowa) ni kitu kibaya?

Nasisitiza tena, kila mtu ana mipango yake katika maisha kama wewe unavyosema imani yangu si sawa na imani yako.

Kwa hiyo, kuna wengine wanaona ndoa si kitu kibaya, wengine wanaona ndoa ni kitu kibaya, inategemea umesiamamia wapi.Shilingi moja nikiiangalia kutoa sentimeta 15 na mwingine akiiangalia hiyo hiyo kutoka meta kumi, tutaiona tofauti.Maji hayo hayo kutegemea na nyuzijoto yanaweza kuwa maji, barafu aua mvuke. Sasa wewe huwezi kumwambia mtu "haya ni maji kwa sababu yameundwa na H2O, wakati yeye anaona H2O, lakini kwa sababu ya nyuzijoto anaona mvuke, na mwingine anaona kwake barafu.

Ndiyo maana nashangaa wanaotaka kuoa/kuolewa liwe jambo la lazima. Na wanaofikiri mtoto wa kike ni lazima atake kuolewa.

Wanakuwa wamekariri kama yule aliyekariri kwamba H2O ni lazima iwe maji bila kujali nyuzijoto gani tunaongelea.

 

[Eiyer]

Kiranga,kwa hilo ulilosema hapo juu nimekuelewa,yes inaonekana "wivu wa kike" una maana mbaya(mfumo dume)japokua hatuna mfano wa ex spika kuhusu wivu wa kiume!

 

[Eiyer]

Ustaarabu ni mpango mzuri wa maisha ikiwamo pia kuheshimiana kwa mpangilio uliokubalika na jamii. Mstaarabu ni mwenye kufuata maisha ya mpangilio kwa mujibu wa jamii yake. Jee hilo ni baya kwako?

Ila hili neno ustaarabu silipendi kabisa!Linatukuza watu fulani!Utumwa!

 

[kaburunye]

Mfumodume, ndiyo maana kuna maneno ya sifa kwa mwanamme kama "kiwembe" etc lakini kwa tabia hiyo hiyo mwanamke anadharauliwa na kuitwa "mama huruma" au "jamvi la wageni".

Ndiyo maana hata kwenye lugha yetu mwanamme "anaoa" na mwanamke "anaolewa".

Ndiyo maana hata kwenye utamaduni wetu mwanamke akimchoka mme wake "anaomba talaka yake", mwanamke hamtaliki mwanamme, mwanamme ndiye anamtaliki mwanamke katika Kiswahili, kwa sababu hata katika kuoa mwanamke hamuoi mwanamme, mwanamme ndiye anamuoa mwanamke.

Mfumodume.

Kiranga! Hii si issue ya mfumodume bali ndio utaratibu wa ndoa ulivyo. Ndoa hazikuanzishwa na wanadamu bali Mungu na Mungu ameweka rights na responsibilities za kila mwanandoa. Mwanaume ni kiongozi wa familia (kichwa) na mwanamke ni msaidizi. Wanadamu kwa bahati mbaya sana wanataka waendeshe mambo fulani bila kufuata miongozo wa waliyoyaanzisha. Mungu ametupa manual book ya marriage na kama tukifuata guidelines zetu wenyewe we will definitely land into trouble. We can not be wise than God. Kufuata matakwa yetu au miongozo yetu wenyewe ktk ndoa ni sawa na kujaribu kutumia manual book ya iphone kuendeshea mtambo wa caterpillar. It won't work. Leo ndoa zina matatizo mengi kwa sababu watu wanajifanya wajanja na ku-ignore mwongozo wa Mungu. God is the designer of marriage and like any other designer, He has given us marriage manual book to guide us on how to "operate" marriage. Mungu hakulazimishi kufuata guidelines zake lakini usipozifuata you suffer the consequencies

 

[Eiyer]

Kiranga! Hii si issue ya mfumodume bali ndio utaratibu wa ndoa ulivyo. Ndoa hazikuanzishwa na wanadamu bali Mungu na Mungu ameweka rights na responsibilities za kila mwanandoa. Mwanaume ni kiongozi wa familia (kichwa) na mwanamke ni msaidizi. Wanadamu kwa bahati mbaya sana wanataka waendeshe mambo fulani bila kufuata miongozo wa waliyoyaanzisha. Mungu ametupa manual book ya marriage na kama tukifuata guidelines zetu wenyewe we will definitely land into trouble. We can not be wise than God. Kufuata matakwa yetu au miongozo yetu wenyewe ktk ndoa ni sawa na kujaribu kutumia manual book ya iphone kuendeshea mtambo wa caterpillar. It won't work. Leo ndoa zina matatizo mengi kwa sababu watu wanajifanya wajanja na ku-ignore mwongozo wa Mungu. God is the designer of marriage and like any other designer, He has given us marriage manual book to guide us on how to "operate" marriage. Mungu hakulazimishi kufuata guidelines zake lakini usipozifuata you suffer the consequencies

Nani amekuambia ndoa imeanzishwa na Mungu?Vp kama siamini uwepo wa Mungu?Huwezi kuona unazidisha mkanganyiko unapoihusisha dhana hii?