Orodha ya changamoto ulizowahi kukutana nazo TRA

Tate Mkuu · Jul 15, 2026

raraa reree said:
Kwann mtu akichelewa kufile return siku moja tuu fine ina anza 200k

Huu uonevu haivumiliki. Biashara nyingi kwa sasa zimeyumba kutokana na huu mdororo wa uchumi unaondelea nchini! Wafanyabiashara wanahangaika kupambana na marejesho, hali ngumu ya biashara, nk. Unachelewa kulipa kodi kabla ya tarehe 30, eti unapigwa penati ya laki 2! Kama siyo upumbavu ni nini?

Majitu yanashinda ofisini, hayajui chochote kuhusu hali ya biashara mtaani, makadirio yao yenyewe ya kodi hayana uhalisia! Na bado yanaumiza wafanyabiashara kwa kuwalipisha faini za uonevu, na mwisho wa mwezi waje kujisifia wamevunja rekodi ya makusanyo ya kodi!! How come kodi inageuka kuwa kama marejesho ya Vikoba? Hivi hii faini nikigoma kulipa na kuamua kufunga biashara, watanifanya nini?

I wish ningekuwa Rais. Wafanyakazi wengi wa TRA mngekuwa mnashinda mtaani kwenye jua ili mjifunze nini maana hasa ya kufanya biashara kwa nchi isiyo na msaada wowote ule kwa wafanyabiashara kama Tanzania.

Jett · Jul 15, 2026

Kim Jong Jr said:
Kampuni unafungua BRELA tayari wanaanza kukwambia ufile ? Why ?

Huna elimu ya kodi, ulitakiwa ujifunze kabla ya kufungua kampuni

bless on · Jul 15, 2026

TheForgotten Genious said:
Wakuu samahani naomba mtu yeyote aliyewahi kukutana na changamoto yoyote katika suala lolote linalohusiana na Huduma za TRA aandike hapa,itapendeza zaidi ukifafanua ugumu ulikuwa wapi,?

Zaidi naangazia katika malipo ya kodi,kujaza compliance,kutoa mzigo bandarini,kupitisha mzigo mpakani,nk.

Lakini changamoto yoyote ile naomba uandike hapa ninapitia.

ASANTENI

Kwanini ushuru wa kuagiza gari ni mkubwa sana???

Bei ya Gari Kule Japani: Ukiangalia bei halisi ya soko, gari aina ya 2013 BMW Mini Cooper linaweza kuuzwa kwa bei ya ofa ya dola $620 tu (takriban TSh 1,583,167). Ukiongeza na gharama za meli hadi kuifikisha bandari ya Dar es Salaam (Total CIF), jumla kuu inakuwa dola $2,182—ambayo ni takriban TSh 5,630,479. Huu ni mshiko ambao mtu wa kawaida wa mtaani akijichanga anaweza kuupata kabisa!

Balaa la Mfumo wa Kodi Wetu: Sasa geukia hesabu za dharura za serikali kupitia mfumo wa makadirio ya kodi (TRA calculator). Kwa gari lilelile la milioni 5.6, serikali inakutengenezea hesabu ya kodi na tozo za ndani inayofikia jumla ya TSh 9,801,942.84!

1. Kodi Kuzidi Thamani ya Gari: Unanunua na kusafirisha gari kwa TSh milioni 5.6, lakini unalazimika kulipa kodi ya TSh milioni 9.8. Thamani ya kodi ni karibu mara mbili (2x) ya bei halisi ya chombo chenyewe.

2. Mfumo wa Makadirio (Valuation Matrix): TRA hawaangalii bei halisi uliyolipia kwenye risiti yako ya manunuzi. Wana mfumo wao wa ndani unaokadiria gari kwa bei ya juu sana ya kufikirika ili tu kujiingizia kodi kubwa zaidi.

3. Tozo na Ada Zisizokwisha: Ukiacha kodi kuu ya gari, kuna ada ya usajili (TSh 500,000), tozo za dharura (TSh 150,000), bima, gharama za bandari, na mshiko wa mawakala (Clearing Agents) unaoendeleza mlolongo.

Jett · Jul 15, 2026

Nina mwaka wa 5 sasa nikifanya biashara na nikilipa kodi. Mwaka wangu wa pili nilijikuta kwenye msogo baada ya kukumbana na sheria. Baada ya hapo nilichukua jukumu la maksudi la kujifunza sheria za kodi za nchi. Tangu hapo nilikua huru sana na mwenye amani.

Uzoefu wangu unaniambia, wafanya biashara wengu hatuna elimu ya kodi ndio maana tunajikuta matatani na kulalamika kila wakati. TRA hawatungi sheria za kodi, sheia zinatungwa na bungi na wao ni wasimamizi wa sheria zilizotungwa tayari.

Ukisikiliza malalamiko mengi ya walipa kodi hasa wadogo, (achana na mamamba yanayolipa kodi billion+) utagundua wengi tunajikuta kwenye shida kwa sababu ya kutokujua tunapaswa kufanya nini wakati gani.

Siku nikikutana na kunyanyaswa nitarudi hapa kutoa hushuhuda, ila msisitizo wangu ni kama umeamua kufanya bishara hakikisha unazijua sheria za kodi ndio ndio maana kuna watu wanalipa wahasibu ili wafanye hio kazi.

TheForgotten Genious · Jul 15, 2026

bless on said:
Kwanini ushuru wa kuagiza gari ni mkubwa sana???

Bei ya Gari Kule Japani: Ukiangalia bei halisi ya soko, gari aina ya 2013 BMW Mini Cooper linaweza kuuzwa kwa bei ya ofa ya dola $620 tu (takriban TSh 1,583,167). Ukiongeza na gharama za meli hadi kuifikisha bandari ya Dar es Salaam (Total CIF), jumla kuu inakuwa dola $2,182—ambayo ni takriban TSh 5,630,479. Huu ni mshiko ambao mtu wa kawaida wa mtaani akijichanga anaweza kuupata kabisa!

Balaa la Mfumo wa Kodi Wetu: Sasa geukia hesabu za dharura za serikali kupitia mfumo wa makadirio ya kodi (TRA calculator). Kwa gari lilelile la milioni 5.6, serikali inakutengenezea hesabu ya kodi na tozo za ndani inayofikia jumla ya TSh 9,801,942.84!

1. Kodi Kuzidi Thamani ya Gari: Unanunua na kusafirisha gari kwa TSh milioni 5.6, lakini unalazimika kulipa kodi ya TSh milioni 9.8. Thamani ya kodi ni karibu mara mbili (2x) ya bei halisi ya chombo chenyewe.

2. Mfumo wa Makadirio (Valuation Matrix): TRA hawaangalii bei halisi uliyolipia kwenye risiti yako ya manunuzi. Wana mfumo wao wa ndani unaokadiria gari kwa bei ya juu sana ya kufikirika ili tu kujiingizia kodi kubwa zaidi.

3. Tozo na Ada Zisizokwisha: Ukiacha kodi kuu ya gari, kuna ada ya usajili (TSh 500,000), tozo za dharura (TSh 150,000), bima, gharama za bandari, na mshiko wa mawakala (Clearing Agents) unaoendeleza mlolongo.

Hii ni kitega uchumi chao mkuu maana wanajua,wengi hawawezi kukwepa huko mkoo,hivyo kulitafutia suluhu hili labda Suluhu ang'atuke.

TheForgotten Genious · Jul 15, 2026

RealWorld said:
Nina mwaka wa 5 sasa nikifanya biashara na nikilipa kodi. Mwaka wangu wa pili nilijikuta kwenye msogo baada ya kukumbana na sheria. Baada ya hapo nilichukua jukumu la maksudi la kujifunza sheria za kodi za nchi. Tangu hapo nilikua huru sana na mwenye amani.

Uzoefu wangu unaniambia, wafanya biashara wengu hatuna elimu ya kodi ndio maana tunajikuta matatani na kulalamika kila wakati. TRA hawatungi sheria za kodi, sheia zinatungwa na bungi na wao ni wasimamizi wa sheria zilizotungwa tayari.

Ukisikiliza malalamiko mengi ya walipa kodi hasa wadogo, (achana na mamamba yanayolipa kodi billion+) utagundua wengi tunajikuta kwenye shida kwa sababu ya kutokujua tunapaswa kufanya nini wakati gani.

Siku nikikutana na kunyanyaswa nitarudi hapa kutoa hushuhuda, ila msisitizo wangu ni kama umeamua kufanya bishara hakikisha unazijua sheria za kodi ndio ndio maana kuna watu wanalipa wahasibu ili wafanye hio kazi.

asante,vipi kuhusu changamoto za huduma za kikodi?

Jett · Jul 15, 2026

TheForgotten Genious said:
asante,vipi kuhusu changamoto za huduma za kikodi?

Huduma za kikodi? Mfano huduma ipi mkuu

TheForgotten Genious · Jul 15, 2026

asa

wajingawatu said:
Uplifting iko hivi mkuu:

1.Unaona gari kwenye mtandao na bei tajwa ni e.g. $ 3000.

2 Unajadliana na muuzaji na anakubali kukuuzia kwa e.g $ 2000

3. invoice na BOL vyote vinaonesha $2000 kama pesa uliyolipia kununua gari hiyo.

4. Ukifika TRA kulipia kodi ili kulikomboa gari hilo, TRA wanakuambia bei halisi ya hiyo gari ni e.g. $4000

5. Kwa hiyo gari unalipia kodi kwa kutumia makadiro waliyokuambia TRA ($4000) na siyo ile bei iliyo kwenye invoice ($2000).

6. Hayo makadirio ya mchongo ya bei ya gari i.e $4000 badala ya bei halisi ya invoice i.e. $2000 ndiyo "uplifting" yenyewe mkuu.

Asante!!,tatizo ni kwamba kuna mambo hayapaswi kufanywa manually na inawezekana kufanya na mifumo lakini wanafanya kwa makusudi,nalitafakari nione namna yakupendekeza njia bora ya kudhibiti hili

TheForgotten Genious · Jul 15, 2026

RealWorld said:
Huduma za kikodi? Mfano huduma ipi mkuu

Unalipa kodi,unafanya return?kila kitu kipo sawa wakati wa kufanya return nk?,auditing na inspection mchakato wake upo sawa?

Panctuality · Jul 15, 2026

bless on said:
Kwanini ushuru wa kuagiza gari ni mkubwa sana???

Bei ya Gari Kule Japani: Ukiangalia bei halisi ya soko, gari aina ya 2013 BMW Mini Cooper linaweza kuuzwa kwa bei ya ofa ya dola $620 tu (takriban TSh 1,583,167). Ukiongeza na gharama za meli hadi kuifikisha bandari ya Dar es Salaam (Total CIF), jumla kuu inakuwa dola $2,182—ambayo ni takriban TSh 5,630,479. Huu ni mshiko ambao mtu wa kawaida wa mtaani akijichanga anaweza kuupata kabisa!

Balaa la Mfumo wa Kodi Wetu: Sasa geukia hesabu za dharura za serikali kupitia mfumo wa makadirio ya kodi (TRA calculator). Kwa gari lilelile la milioni 5.6, serikali inakutengenezea hesabu ya kodi na tozo za ndani inayofikia jumla ya TSh 9,801,942.84!

1. Kodi Kuzidi Thamani ya Gari: Unanunua na kusafirisha gari kwa TSh milioni 5.6, lakini unalazimika kulipa kodi ya TSh milioni 9.8. Thamani ya kodi ni karibu mara mbili (2x) ya bei halisi ya chombo chenyewe.

2. Mfumo wa Makadirio (Valuation Matrix): TRA hawaangalii bei halisi uliyolipia kwenye risiti yako ya manunuzi. Wana mfumo wao wa ndani unaokadiria gari kwa bei ya juu sana ya kufikirika ili tu kujiingizia kodi kubwa zaidi.

3. Tozo na Ada Zisizokwisha: Ukiacha kodi kuu ya gari, kuna ada ya usajili (TSh 500,000), tozo za dharura (TSh 150,000), bima, gharama za bandari, na mshiko wa mawakala (Clearing Agents) unaoendeleza mlolongo.

Sijui wanachukulia uagizaji magari kama anasa za vilevi.
Inashangaza sana

Panctuality · Jul 15, 2026

TheForgotten Genious said:
asa

Asante!!,tatizo ni kwamba kuna mambo hayapaswi kufanywa manually na inawezekana kufanya na mifumo lakini wanafanya kwa makusudi,nalitafakari nione namna yakupendekeza njia bora ya kudhibiti hili

Umesema wewe si Afisa wa TRA, sasa utafanikiwa vipi kupendekeza kwa wahusika njia bora ya kudhibiti?

Jett · Jul 16, 2026

TheForgotten Genious said:
Unalipa kodi,unafanya return?kila kitu kipo sawa wakati wa kufanya return nk?,auditing na inspection mchakato wake upo sawa?

Ukiona mtu anakwama kwenye mchakato wowote wa kikodi muulize vizuri. Kuna mahala anatatizo. Mtu ukiwa na bishara kubwa usifanye mambo tote mwenyewe, kwenye swala la fedha na kodi tafuta muhasibu, nakuhakikishia hutakwama. Kila kitu kipo wazi mzee, ila kuna muda hatufuati wenyewe tu. Mwisho ukiona afisa wa TRA anazengea zengea umpe rushwa, jua kashakuona umeshayabananga, hujangooka, mkienda kisheria hutoboi.

Nawashauri sana wafanya biashara wajifinze sheria za kodi kwanza. Amini nakuambia kuna watu wanabiashara kuubwaa mno na wanalipa kodi kisoda, kwasababu, wanafuata utaratibu na wanaijua aheria ya kodi. Kuna mtu ana biashara ndoogoo na analipa kodi mlima, huyo alijichanga tangu mwanzo anaanza na bado hataki kujifunza. Ova

TheForgotten Genious · Jul 16, 2026

RealWorld said:
Ukiona mtu anakwama kwenye mchakato wowote wa kikodi muulize vizuri. Kuna mahala anatatizo. Mtu ukiwa na bishara kubwa usifanye mambo tote mwenyewe, kwenye swala la fedha na kodi tafuta muhasibu, nakuhakikishia hutakwama. Kila kitu kipo wazi mzee, ila kuna muda hatufuati wenyewe tu. Mwisho ukiona afisa wa TRA anazengea zengea umpe rushwa, jua kashakuona umeshayabananga, hujangooka, mkienda kisheria hutoboi.

Nawashauri sana wafanya biashara wajifinze sheria za kodi kwanza. Amini nakuambia kuna watu wanabiashara kuubwaa mno na wanalipa kodi kisoda, kwasababu, wanafuata utaratibu na wanaijua aheria ya kodi. Kuna mtu ana biashara ndoogoo na analipa kodi mlima, huyo alijichanga tangu mwanzo anaanza na bado hataki kujifunza. Ova

Nina ushahidi wa watu 6 wamewabaragazaTRA Mahakamani na wawili wamelipwa fidia

Jett · Jul 16, 2026

TheForgotten Genious said:
Nina ushahidi wa watu 6 wamewabaragazaTRA Mahakamani na wawili wamelipwa fidia

Naam, hilo li wazi. Ukiwa umenyooka na unaijua sheri na taratibu ya kodi hata ukienda TRA unakua unajiamini. Watu wengi hawajanyooka mkuu, wanataka kufanya biashara ila hawati kujifunza sheria za kodi, ndio wanaishi kulalamika daily

TheForgotten Genious · Jul 16, 2026

RealWorld said:
Naam, hilo li wazi. Ukiwa umenyooka na unaijua sheri na taratibu ya kodi hata ukienda TRA unakua unajiamini. Watu wengi hawajanyooka mkuu, wanataka kufanya biashara ila hawati kujifunza sheria za kodi, ndio wanaishi kulalamika daily

umeeleweka

Jett · Jul 16, 2026

TheForgotten Genious said:
Nina ushahidi wa watu 6 wamewabaragazaTRA Mahakamani na wawili wamelipwa fidia

Jambo lingone niwaongeze watu hapa. The moment ukianza kutumia rushwa kusolve maswala ya kikodi, hakikisha ni swala ambalo likiisha limeiaha, ila kama ni biashara ya mwendelezo, kwama utaendelea kuifanya 10-20+ years to come, nakuambia kunasiku utakwama, na uliokuwa unawapa rushwa hawatakuwepo, na yatafukuliwa makaburi ujikute unalipa faini isiyolipika. Kuna jirani yangu mfanya biashara huwa anapenda kusema, kodi huwa haikwepwi, ukitumia janjajanja ni kama umefukia tu kaa la moto kwa pumba, kuna siku isiyo na jina litaripuka hutaamini

wajingawatu · Jul 16, 2026

RealWorld said:
Naam, hilo li wazi. Ukiwa umenyooka na unaijua sheri na taratibu ya kodi hata ukienda TRA unakua unajiamini. Watu wengi hawajanyooka mkuu, wanataka kufanya biashara ila hawati kujifunza sheria za kodi, ndio wanaishi kulalamika daily

Hizo sheria za kodi zipo wapi mkuu?
Nirushie soft copy au iweke hapa ili kila mtu ajisevie

wajingawatu · Jul 16, 2026

Hi raraa reree! I miss youuuuu

TheForgotten Genious · Jul 16, 2026

wajingawatu said:
Hizo sheria za kodi zipo wapi mkuu?
Nirushie soft copy au iweke hapa ili kila mtu ajisevie

Bengal · Jul 16, 2026

TheForgotten Genious said:
Wakuu samahani naomba mtu yeyote aliyewahi kukutana na changamoto yoyote katika suala lolote linalohusiana na Huduma za TRA aandike hapa,itapendeza zaidi ukifafanua ugumu ulikuwa wapi,?

Zaidi naangazia katika malipo ya kodi,kujaza compliance,kutoa mzigo bandarini,kupitisha mzigo mpakani,nk.

Lakini changamoto yoyote ile naomba uandike hapa ninapitia.

ASANTENI

Ukijipeleka kama raia mwema na mlipa kodi mtarajia kwenye kila kadirio jiandae kupandishiwa tozo!Pia umejipeleka kwa hiari ukiwa na bahati uchukue masaa nane hadi tisa kukamilisha huduma iliyo kupeleks,na ukikaa vibayahata uyaone mazingira ya rushwa!Ama utumoe siku tatu kutoboa mifuko yako mwenyewe!

Orodha ya changamoto ulizowahi kukutana nazo TRA

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

JF-Expert Member

Attachments

JF-Expert Member