Katika hatua iliyoshangaza wengi, Rais wa Marekani, Donald Trump, ametoa agizo maalum la kuwekwa hadharani kwa taarifa za siri zilizofichwa kwa miongo kadhaa.
Kuhusu mauaji ya Rais John F. Kennedy (JFK), mdogo wake Robert F. Kennedy (RFK), na kiongozi mashuhuri wa haki za binadamu, Martin Luther King Jr.
Agizo hili limeibua hisia mchanganyiko kwa Wamarekani na ulimwengu mzima, likifungua ukurasa mpya wa mjadala wa historia ya taifa hilo.
Rais Trump, ambaye anajulikana kwa misimamo yake isiyotabirika na uwazi wa hali ya juu.
Amesema wazi kuwa umma wa Marekani unastahili kujua ukweli wa kilichotokea katika matukio haya ya kihistoria yaliyobadilisha mwelekeo wa taifa.
“Watu wana haki ya kujua. Hakuna sababu ya kuficha taarifa hizi kwa zaidi ya nusu karne,” alisema Trump.
Akisisitiza kuwa kufichuliwa kwa taarifa hizi ni hatua muhimu ya kurejesha imani ya wananchi kwa serikali yao.
Mauaji ya Rais John F. Kennedy
Mnamo Novemba 22, 1963, ulimwengu ulitikiswa pale Rais John F. Kennedy alipouawa kwa kupigwa risasi akiwa ndani ya gari lake huko Dallas, Texas.
Tukio hilo lilitokea wakati wa msafara wa rais, na hadi leo, bado linabaki kuwa moja ya matukio yanayoibua maswali mengi yasiyo na majibu ya moja kwa moja.
Ripoti rasmi ya Warren Commission, iliyochapishwa mwaka 1964, ilihitimisha kuwa Lee Harvey Oswald ndiye aliyemuua Kennedy akiwa peke yake.
Hata hivyo, miaka mingi baada ya ripoti hiyo, nadharia nyingi za njama ziliibuka, zikidai kuwa kulikuwa na mkono wa watu wenye nguvu serikalini, CIA, au hata makundi ya kihalifu kama Mafia.
Agizo la Trump linatarajiwa kufichua nyaraka ambazo zinaweza kufuta au kuthibitisha nadharia hizi.
Kifo cha Mdogo wa JFK, Robert F. Kennedy
Robert F. Kennedy (RFK), aliyekuwa Mwanasheria Mkuu wa Marekani na baadaye mgombea wa urais, naye aliuawa mnamo Juni 5, 1968.
Muda mfupi baada ya kutoa hotuba ya ushindi katika hoteli ya Ambassador huko Los Angeles, California.
Mauaji yake yalifanywa na Sirhan Sirhan, ambaye alikamatwa na kufungwa jela maisha.
Hata hivyo, nadharia zimeibuka zikidai kuwa Sirhan hakuwa pekee aliyehusika, na kwamba kulikuwa na njama kubwa ya kumzuia RFK kufikia urais kwa sababu ya msimamo wake wa kipekee dhidi ya vita na sera za kibaguzi.
Trump amesisitiza kuwa kuwekwa wazi kwa nyaraka hizi kutasaidia kuelewa kama kweli kulikuwa na njama au ni mkasa wa mtu binafsi.
Martin Luther King Jr, Kifo cha Mwanamapinduzi
Martin Luther King Jr., shujaa wa haki za binadamu na mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani, aliuawa kwa kupigwa risasi mnamo Aprili 4, 1968.
Akiwa kwenye balcony ya hoteli ya Lorraine huko Memphis, Tennessee.
James Earl Ray alikamatwa na kuhukumiwa kwa mauaji hayo, lakini kama ilivyokuwa kwa JFK na RFK, nadharia zinadai kwamba kulikuwa na mkono wa vyombo vya serikali katika kifo cha MLK.
Martin Luther King Jr. alikuwa tishio kwa mfumo wa kibaguzi uliokuwepo wakati huo, kutokana na harakati zake za kupinga ubaguzi wa rangi na vita vya Vietnam.
Trump ameeleza kuwa kufichuliwa kwa nyaraka hizi ni njia ya kuwapa heshima marehemu King na maelfu ya watu walioungana naye katika mapambano dhidi ya ukandamizaji.
Wengi wanasema kuwa Trump amechukua hatua hii si tu kwa ajili ya kuwaheshimu viongozi waliouawa, bali pia kwa sababu ya dhamira yake ya kuonyesha uwazi wa serikali.
Wengine, wanahisi kuwa Trump anatafuta kujijengea umaarufu zaidi kisiasa kwa kuchokoza masuala mazito yanayogusa historia ya taifa.