27 February 2025
Ikulu ya Gitega
Burundi
RAIS WA BURUNDI , EVARISTE NDAYISHIMIYE, ABADILI MSIMAMO WA BURUNDI KATIKA KULETA AMANI NCHINI DRC,
Rais Evariste Ndayishimiye akutana na mabalozi wa kigeni wanaowakilisha nchi zao nchini Burundi kwa mara ya pili mwaka huu 2025, na kuleta mapendekezo mapya ya amani.
View: https://m.youtube.com/watch?v=YeVk0-2kSRc
Mheshimiwa Rais Evariste NDAYISHIMIYE, kwa mara nyingine - "ninaongea nanyi tena, maana kukaa kimya juu ya hali mpya inayoendelea DR Congo haiwezekani" .
Mheshimiwa rais Evariste Ndayishimiye anasisitiza Burundi inathibitisha dhamira ya yake katika kuleta amani nchini DRC, akikataa ushiriki wowote wa moja kwa moja wa kijeshi na kupendelea mbinu ya kidiplomasia meza ya maridhiano. Kama ile iliyoanzishwa na rais mstaafu Uhuru Kenyatta kuhusu kuwa mwezeshaji wa kuleta wadau wa mzozo wa Congo katika meza ya maridhiano.
Mabalozi wanamkazia macho mheshimiwa rais kama vile kutaka kujua kiini cha mkutano huu wa pili katika muda mfupi baada ya ule wa mwisho wa mwezi January 2025 juzi juzi tu. Je kuna kitu kikubwa kinatokota ndiyo sababu ya kuitwa Ikulu Gitega ?
Mheshimiwa rais anaelezea wasiwasi wake kuhusu migogoro inayozidi kuleta hali mbaya na anapendekeza mpango wa amani wenye vipengele vitano:
unaozingatia ushirikishwaji wa kimataifa, uondoaji wa vikosi vya kigeni, ujumuishaji wa M23 katika mazungumzo, usitishaji mapigano mara moja na uimarishaji wa mifumo ya kikanda.
Pia mheshimiwa rais Evariste Ndayishimiye , alitoa hakikisho kuhusu uthabiti wa Burundi na kusisitiza uwazi wake wa mazungumzo na Rwanda, huku akithibitisha kuwa nchi yake itajilinda inapobidi.
Rais Evariste Ndayishimiye agusia matishio ya kundi la waasi la FDC kwa nchi ya Burundi, na lile la waasi wa FDLR kwa DR Congo, asema tishio hilo lisiwe kisingizio cha kukoleza vita baina ya mataifa, badala yake njia zingine zinaweza kutumika kumaliza vita hivyo bila kuumiza raia zaidi.
Hotuba yake ya 27 February 2025 kwa mabalozi wa nchi za kigeni ni ya pili ndani ya mwaka huu wa 2025, inaonesha kuna jambo nyeti nchi ya Burundi inataka dunia kufahamu zaidi.
TOKA MAKTABA :
31 January 2025
Bujumbura, Burundi
Burundi: "Rwanda inaandaa jambo dhidi yetu (...), hatutaruhusu litokee", anaonya Ndayishimiye.
View: https://m.youtube.com/watch?v=mYoRD5C1v8YWakati wa kubadilishana salamu na mabalozi na mabalozi wa heshima walio wawakilishi maalum wa nchi za kigeni walioidhinishwa nchini Burundi, Ijumaa, Januari 31, Rais Évariste Ndayishimiye alielezea wasiwasi wake kuhusu hali ya usalama katika Afrika Mashariki, akishutumu kampeni za Rwanda katika eneo hili lisilo na utulivu.
Rais wa Burundi aliilaumu Kigali, akisema kuwa nchi hiyo jirani inawapa silaha na kuwapa mafunzo wakimbizi wa Burundi katika mazingira ya mzozo wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC).
"Ikiwa Rwanda itaendelea kupata ushindi katika eneo hilo basi na tutegemee pia hilo kupenyezwa katika nchi ya Burundi ," rais Ndayishimiye alisema, akiongeza kuwa nchi yake haitajiruhusu kuingizwa katika vita vya jumla.
Akirejelea mvutano unaoongezeka nchini DRC, rais wa Burundi aliona kuwa eneo lote liko chini ya tishio: "Tuna tishio katika kanda hii. Sio Burundi pekee. Hata Tanzania, Uganda, Kenya, ukanda mzima una wasiwasi. "Alisisitiza kuwa ukosefu wa usalama mashariki mwa DRC ulikuwa na athari mbali zaidi ya nchi mipaka ya nchi hiyo.
Katika hotuba yake, Ndayishimiye alitoa wito kwa jumuiya ya kimataifa kuchukua hatua ili kuepusha ongezeko hilo. Alishutumu "Ukimya" mbele ya matukio ya sasa, akionya kwamba hali inaweza kuwa mbaya ikiwa hakuna uingiliaji kati uliofanywa.
Kauli hizi zinakuja katika hali ya mvutano unaoendelea kati ya Burundi na Rwanda. Mnamo Januari 2024, Bujumbura iliamua kufunga mipaka yake ya ardhi na Kigali, ikishutumu serikali ya Paul Kagame kwa kuunga mkono kundi la waasi la RED-Tabara, linalofanya kazi mashariki mwa DRC. Rwanda daima imekanusha shutuma hizi.
Burundi, inayoshiriki pamoja na DRC katika mapambano dhidi ya makundi yenye silaha yanayofanya kazi mashariki mwa nchi hiyo, inapinga aina yoyote ya uungaji mkono wa harakati za waasi.
Uhusiano wa kidiplomasia kati ya nchi hizo mbili za Burundi na Rwanda bado umejaa kutoaminiana, licha ya majaribio ya ukaribu yaliyoonekana katika miaka ya hivi karibuni.
Rais wa Burundi alisisitiza kuwa mzozo wa usalama wa DRC haukuathiri nchi jirani pekee, bali pia mataifa ya mbali zaidi, kama vile Afrika Kusini, ambayo wanajeshi wake wanashiriki ndani ya SADC nchini DRC.
"Waafrika Kusini wanateseka mashariki mwa Kongo. Bado angalia Afrika Kusini ilipo! " aliwaambia wanadiplomasia. Alionya kuwa bila majibu yaliyoratibiwa, kila nchi itaishia kukabiliwa na matokeo ya mzozo pekee yake .
Huku mvutano ukiendelea kuwa mkubwa katika eneo la Maziwa Makuu, Burundi inathibitisha tena kuwa macho kutokana na vitisho inavyoona kwenye mipaka yake