Zee la madawa
JF-Expert Member
- Nov 28, 2022
- 1,895
- 4,478
JICHO LA UDASA.
SAUTI YA TAALUMA AU KENGELE YA ONYO KWA TAIFA?.
Na wakati mwingine, taasisi zinapoongea kwa sauti ya utulivu wa kitaaluma, kile kinachosema huwa kikubwa kuliko kelele za siasa.
Hivyo ndivyo andiko la Jumuiya ya Wanataaluma wa Chuo Kikuu cha Dar es Salaam (UDASA) linavyojitokeza,si kama ripoti ya kawaida, bali kama kioo kinacholazimisha taifa kujitazama bila kificho.
Katika uchambuzi wake wa wasilisho la Mwenyekiti wa Tume ya Rais, Jaji Mohamed Chande Othman, kuhusu matukio ya Oktoba 29, 2025, UDASA haijajifunga kwenye lugha ya hofu au upande wowote wa kisiasa.
Soma pia PostGE2025 - UDASA: Kutokana na Ripoti ya Jaji Chande, Msingi wa amani na utulivu Tanzania ni haki, usawa, uwajibikaji, na kuheshimu haki za binadamu
Badala yake, imechagua njia ya kitaaluma, kuchambua mizizi ya tatizo badala ya kushindana juu ya matokeo yake tu.
Na kile kinachojitokeza ni picha pana na nzito.
TAIFA LINALOBAKIZA MASWALI KULIKO MAJIBU.
UDASA inaonyesha kuwa kile kilichotokea si tukio la ghafla lililoanguka kutoka angani.
Ni matokeo ya mkusanyiko wa changamoto za muda mrefu, kisiasa, kiuchumi, kijamii na kimuundo.
Katika orodha yake pana ya zaidi ya masuala 50, baadhi ya maumivu yanayojirudia yanaonekana wazi, udhaifu wa taasisi, ukosefu wa imani kwa mfumo wa uchaguzi, changamoto za ajira kwa vijana, na pengo linaloongezeka kati ya wananchi na dola.
Hapa, hoja haiko tu kwenye “nini kilitokea,” bali “kwa nini ilifikia hapo.”
SIASA BILA IMANI NI MFUMO BILA NGUZO.
Moja ya nukta nzito zaidi katika uchambuzi wa UDASA ni kuporomoka kwa imani ya wananchi kwa taasisi za dola.
Hili si jambo dogo.
mImani ndiyo saruji ya mfumo wa kisiasa, ikiyeyuka, hata miundo imara huanza kutikisika.
Wakati wananchi wanaposhindwa kuona uwazi, uwajibikaji na usawa, hisia za kukata tamaa huanza kuchukua nafasi ya matumaini.
Na pale matumaini yanapokufa, historia imetuonyesha mara nyingi kwamba migogoro huzaliwa.
VIJANA, MAISHA NA HASIRA YA KIMYA.
UDASA pia inaelekeza macho kwenye upande ambao mara nyingi huzungumziwa kwa namba tu,vijana.
Ajira haba, maisha magumu na matarajio yasiyotimizwa vinatengeneza kizazi ambacho kina nguvu kubwa, lakini mara nyingine hakina mwelekeo wa matumaini unaolingana na nguvu hiyo.
Hili si suala la kiuchumi pekee.
Ni suala la kijamii, kisiasa na hata kisaikolojia.
TAASISI ZINAZOZIDIWA NA MZIGO.
Pia kuna taswira ya taasisi zinazobeba majukumu mazito kuliko uwezo wake wa sasa.
Polisi, mahakama, vyombo vya usalama, na taasisi nyingine za umma zinaonekana katika mjadala huu kama nguzo muhimu zinazohitaji marekebisho ya kina,si ya uso tu.
UDASA inaashiria kwamba tatizo si uwepo wa taasisi, bali ufanisi wake, uhuru wake na imani inayowekwa kwake.
KATI YA KUKOSOA NA KUPENDEKEZA.
Tofauti ya andiko hili na mijadala mingi ya kisiasa ni kwamba halisimami kwenye lawama. Badala yake, linamalizia kwa msisitizo wa suluhisho, haki, usawa, utawala bora, uwajibikaji na kujenga upya imani ya wananchi kwa mfumo.
Ni wito unaoelekezwa kwa pande zote,serikali, taasisi na wananchi kwamba amani si tukio la bahati, bali matokeo ya mfumo unaofanya kazi kwa usawa.
MWISHO.
JE, TUNASKIA AU TUNAPITA TU?.
Swali kubwa linalobaki baada ya kusoma “Jicho la UDASA” si kuhusu uchambuzi wake, bali kuhusu majibu ya taifa.
Je, haya ni maoni mengine tu katika bahari ya taarifa?.
Au ni kengele ya onyo?.
inayotaka kusikika kabla ya hatua nyingine kubwa zaidi kutokea?.
Historia ya mataifa mengi inaonyesha jambo moja la wazi,wakati wanataaluma wanapoonya kwa lugha ya utulivu, mara nyingi kelele yake huwa ni ya baadaye,lakini matokeo yake huwa ya muda mrefu.
Na sasa, swali liko wazi mbele ya kila mmoja wetu.
JE , TUNASOMA ILI KUJIBU … AU TUNASOMA ILI KUPUUZA ?
SAUTI YA TAALUMA AU KENGELE YA ONYO KWA TAIFA?.
Na wakati mwingine, taasisi zinapoongea kwa sauti ya utulivu wa kitaaluma, kile kinachosema huwa kikubwa kuliko kelele za siasa.
Hivyo ndivyo andiko la Jumuiya ya Wanataaluma wa Chuo Kikuu cha Dar es Salaam (UDASA) linavyojitokeza,si kama ripoti ya kawaida, bali kama kioo kinacholazimisha taifa kujitazama bila kificho.
Katika uchambuzi wake wa wasilisho la Mwenyekiti wa Tume ya Rais, Jaji Mohamed Chande Othman, kuhusu matukio ya Oktoba 29, 2025, UDASA haijajifunga kwenye lugha ya hofu au upande wowote wa kisiasa.
Soma pia PostGE2025 - UDASA: Kutokana na Ripoti ya Jaji Chande, Msingi wa amani na utulivu Tanzania ni haki, usawa, uwajibikaji, na kuheshimu haki za binadamu
Badala yake, imechagua njia ya kitaaluma, kuchambua mizizi ya tatizo badala ya kushindana juu ya matokeo yake tu.
Na kile kinachojitokeza ni picha pana na nzito.
TAIFA LINALOBAKIZA MASWALI KULIKO MAJIBU.
UDASA inaonyesha kuwa kile kilichotokea si tukio la ghafla lililoanguka kutoka angani.
Ni matokeo ya mkusanyiko wa changamoto za muda mrefu, kisiasa, kiuchumi, kijamii na kimuundo.
Katika orodha yake pana ya zaidi ya masuala 50, baadhi ya maumivu yanayojirudia yanaonekana wazi, udhaifu wa taasisi, ukosefu wa imani kwa mfumo wa uchaguzi, changamoto za ajira kwa vijana, na pengo linaloongezeka kati ya wananchi na dola.
Hapa, hoja haiko tu kwenye “nini kilitokea,” bali “kwa nini ilifikia hapo.”
SIASA BILA IMANI NI MFUMO BILA NGUZO.
Moja ya nukta nzito zaidi katika uchambuzi wa UDASA ni kuporomoka kwa imani ya wananchi kwa taasisi za dola.
Hili si jambo dogo.
mImani ndiyo saruji ya mfumo wa kisiasa, ikiyeyuka, hata miundo imara huanza kutikisika.
Wakati wananchi wanaposhindwa kuona uwazi, uwajibikaji na usawa, hisia za kukata tamaa huanza kuchukua nafasi ya matumaini.
Na pale matumaini yanapokufa, historia imetuonyesha mara nyingi kwamba migogoro huzaliwa.
VIJANA, MAISHA NA HASIRA YA KIMYA.
UDASA pia inaelekeza macho kwenye upande ambao mara nyingi huzungumziwa kwa namba tu,vijana.
Ajira haba, maisha magumu na matarajio yasiyotimizwa vinatengeneza kizazi ambacho kina nguvu kubwa, lakini mara nyingine hakina mwelekeo wa matumaini unaolingana na nguvu hiyo.
Hili si suala la kiuchumi pekee.
Ni suala la kijamii, kisiasa na hata kisaikolojia.
TAASISI ZINAZOZIDIWA NA MZIGO.
Pia kuna taswira ya taasisi zinazobeba majukumu mazito kuliko uwezo wake wa sasa.
Polisi, mahakama, vyombo vya usalama, na taasisi nyingine za umma zinaonekana katika mjadala huu kama nguzo muhimu zinazohitaji marekebisho ya kina,si ya uso tu.
UDASA inaashiria kwamba tatizo si uwepo wa taasisi, bali ufanisi wake, uhuru wake na imani inayowekwa kwake.
KATI YA KUKOSOA NA KUPENDEKEZA.
Tofauti ya andiko hili na mijadala mingi ya kisiasa ni kwamba halisimami kwenye lawama. Badala yake, linamalizia kwa msisitizo wa suluhisho, haki, usawa, utawala bora, uwajibikaji na kujenga upya imani ya wananchi kwa mfumo.
Ni wito unaoelekezwa kwa pande zote,serikali, taasisi na wananchi kwamba amani si tukio la bahati, bali matokeo ya mfumo unaofanya kazi kwa usawa.
MWISHO.
JE, TUNASKIA AU TUNAPITA TU?.
Swali kubwa linalobaki baada ya kusoma “Jicho la UDASA” si kuhusu uchambuzi wake, bali kuhusu majibu ya taifa.
Je, haya ni maoni mengine tu katika bahari ya taarifa?.
Au ni kengele ya onyo?.
inayotaka kusikika kabla ya hatua nyingine kubwa zaidi kutokea?.
Historia ya mataifa mengi inaonyesha jambo moja la wazi,wakati wanataaluma wanapoonya kwa lugha ya utulivu, mara nyingi kelele yake huwa ni ya baadaye,lakini matokeo yake huwa ya muda mrefu.
Na sasa, swali liko wazi mbele ya kila mmoja wetu.
JE , TUNASOMA ILI KUJIBU … AU TUNASOMA ILI KUPUUZA ?