Unamzima Humphrey Polepole anabuka Larry Madowo; Serikali Isipuuzie Sauti za Raia

[Mhaya]

Shida ya serikali yetu imechukua mizizi kwamba njia pekee ya kuwanyamazisha wananchi ni kuwatia mbaroni au kuwatisha kwa jeuri au kauli kali. Wamesahau kabisa kwamba kila siku watoto wa binadamu wanazaliwa. Kwa hiyo, kila siku wanaharakati wapya, wenye damu changa na shauku mpya, wanakuja duniani. Hao ndio watakaorithi mapambano ya waliotangulia na wataendelea palepale walipoishia — kudai haki kwa nguvu zaidi.

Dunia ina watu wengi kupindukia. Ukimudu kumnyamazisha huyu anayepiga kelele za haki leo, au hata ukamuua, kesho yake anaibuka mwingine mpya kabisa, mwenye nguvu zaidi, na ataanza pale pale alipoishia yule wa kwanza. Ni kama mchezo wa “whack-a-mole”: unapompiga huyu chini, mwingine anatokeza juu mara moja.

Serikali imezima sauti za maandamano kwa kuwakamata watu na makabiliano makali ya polisi dhidi ya raia hadi wasiweze kusema lolote. Lakini kama vile katika filamu za Chuck Norris ambapo shujaa mmoja anapopigwa chini, mwingine mpya anainuka, ndivyo ilivyo sasa. Baada ya Mange Kimambi na Humphrey Polepole kuanyamazishwa, sasa ameibuka Larry Madowo kama mwamba mpya, akiendelea na mapambano pale pale walipoishia wenzake. Na nyuma yake kuna wengine wengi wanaokuja.

Unajua jambo la msingi tunapaswa kujifunza: Haki huwezi kuizuia kabisa; unaweza tu kuichelewesha. Ukijaribu kuinyamazisha kwa nguvu, itabaki kama chemchem, ikifukuta chini ya ardhi miaka na miaka, kizazi hadi kizazi, mpaka siku moja italipuka kwa nguvu isiyoweza kuzuilika. Kuwapiga wananchi mikwala ili wanyamaze sio kuwatuliza; ni kuwachochea zaidi. Hata wale waliokuwa wamelala usingizi mzito bila kujua nini kinachoendelea nchini, wanapoona jeuri hiyo ya serikali wanaamka ghafla na kujiunga na mapambano. Mara nyingi, kama ungewatuliza kwa mazungumzo, wale waliolala wasingelipuka na kujua nini kinachoendelea na labda kusingekuwa na umati mkubwa hivyo unaodai haki.

Tujifunze historia zetu. Wakati wa ukoloni, wazungu waliwaua, wakawafunga, wakawatesa wananchi waliotaka uhuru. Damu ilimwagika mitaani, wengi walinyamazishwa kwa vitisho. Lakini watu hawakukata tamaa. Mapambano yakaendelea karne baada ya karne, kizazi baada ya kizazi, mpaka hatimaye uhuru ukalipwa kwa damu na machozi.

Badala ya kurudia makosa hayo ya kihistoria, serikali ingekuwa na busara ikawasikiliza wananchi wake. Wanasema nini? Wanataka katiba mpya? Wanataka Tume ya Uchaguzi iwe huru? Wanataka mabadiliko gani? Kadiri unavyokana na kusema “hakuna shida”, ndivyo shida inavyozidi kuwa kubwa zaidi. Kadiri unavyowagawanya wananchi kwa jeuri na vitisho, ndivyo unavyoandaa ardhi ya makundi makali ya baadaye — makundi ambayo yatadai haki kwa nguvu ambazo huenda zisiweze kudhibitiwa tena.

Haki haizimiki. Inaweza kuchelewa, lakini hatimaye itakuja. Na inapokuja kwa hasira, gharama zake huwa kubwa kuliko kila mtu alivyotarajia.

 

[capital L]

Na walivyovilaza hawataki kujifunza na kukubali ukweli kwamba zama zimebadilika

 

[Bulesi]

Shida ya serikali yetu imechukua mizizi kwamba njia pekee ya kuwanyamazisha wananchi ni kuwatia mbaroni au kuwatisha kwa jeuri au kauli kali. Wamesahau kabisa kwamba kila siku watoto wa binadamu wanazaliwa. Kwa hiyo, kila siku wanaharakati wapya, wenye damu changa na shauku mpya, wanakuja duniani. Hao ndio watakaorithi mapambano ya waliotangulia na wataendelea palepale walipoishia — kudai haki kwa nguvu zaidi.

Dunia ina watu wengi kupindukia. Ukimudu kumnyamazisha huyu anayepiga kelele za haki leo, au hata ukamuua, kesho yake anaibuka mwingine mpya kabisa, mwenye nguvu zaidi, na ataanza pale pale alipoishia yule wa kwanza. Ni kama mchezo wa “whack-a-mole”: unapompiga huyu chini, mwingine anatokeza juu mara moja.

Serikali imezima sauti za maandamano kwa kuwakamata watu na makabiliano makali ya polisi dhidi ya raia hadi wasiweze kusema lolote. Lakini kama vile katika filamu za Chuck Norris ambapo shujaa mmoja anapopigwa chini, mwingine mpya anainuka, ndivyo ilivyo sasa. Baada ya Mange Kimambi na Humphrey Polepole kuanyamazishwa, sasa ameibuka Larry Madowo kama mwamba mpya, akiendelea na mapambano pale pale walipoishia wenzake. Na nyuma yake kuna wengine wengi wanaokuja.

Unajua jambo la msingi tunapaswa kujifunza: Haki huwezi kuizuia kabisa; unaweza tu kuichelewesha. Ukijaribu kuinyamazisha kwa nguvu, itabaki kama chemchem, ikifukuta chini ya ardhi miaka na miaka, kizazi hadi kizazi, mpaka siku moja italipuka kwa nguvu isiyoweza kuzuilika. Kuwapiga wananchi mikwala ili wanyamaze sio kuwatuliza; ni kuwachochea zaidi. Hata wale waliokuwa wamelala usingizi mzito bila kujua nini kinachoendelea nchini, wanapoona jeuri hiyo ya serikali wanaamka ghafla na kujiunga na mapambano. Mara nyingi, kama ungewatuliza kwa mazungumzo, wale waliolala wasingelipuka na kujua nini kinachoendelea na labda kusingekuwa na umati mkubwa hivyo unaodai haki.

Tujifunze historia zetu. Wakati wa ukoloni, wazungu waliwaua, wakawafunga, wakawatesa wananchi waliotaka uhuru. Damu ilimwagika mitaani, wengi walinyamazishwa kwa vitisho. Lakini watu hawakukata tamaa. Mapambano yakaendelea karne baada ya karne, kizazi baada ya kizazi, mpaka hatimaye uhuru ukalipwa kwa damu na machozi.

Badala ya kurudia makosa hayo ya kihistoria, serikali ingekuwa na busara ikawasikiliza wananchi wake. Wanasema nini? Wanataka katiba mpya? Wanataka Tume ya Uchaguzi iwe huru? Wanataka mabadiliko gani? Kadiri unavyokana na kusema “hakuna shida”, ndivyo shida inavyozidi kuwa kubwa zaidi. Kadiri unavyowagawanya wananchi kwa jeuri na vitisho, ndivyo unavyoandaa ardhi ya makundi makali ya baadaye — makundi ambayo yatadai haki kwa nguvu ambazo huenda zisiweze kudhibitiwa tena.

Haki haizimiki. Inaweza kuchelewa, lakini hatimaye itakuja. Na inapokuja kwa hasira, gharama zake huwa kubwa kuliko kila mtu alivyotarajia.

Hawa wahuni wangekuwa wanaingia jamiiforum na kusoma nondo kama hii na kuelewa ingewasaidia kufungua akili zao! Unfortunately, sidhani kama mama Abdul anaweza kusoma na kuelewa bandiko kama hili!

 

[Mjusi Sharobalo]

Nchi ya hovyo sana hii.