Jinsi USA na UK walivyoshirikiana Kuondoa Demokrasia Iran

[Logikos]

Mnamo mwaka 1953, serikali za Amerika na Uingereza zilipanga mapinduzi nchini Iran, na kumpindua Waziri Mkuu aliyechaguliwa kidemokrasia Mohammad Mossadegh. Hatua hii, inayojulikana kama Operesheni Ajax, ilichochewa na mambo mawili:-

• Wasiwasi juu ya utaifishaji wa sekta ya mafuta, ambayo hapo awali ilimilikiwa na kampuni ya Uingereza, na
• Hofu ya ushawishi wa kikomunisti.

Mapinduzi hayo yalihusisha kampeni za propaganda, uungwaji mkono wa kifedha kwa makundi yanaliyompinga Mossadegh, na uandaaji wa maandamano na ghasia, na hatimaye kupelekea Mossadegh kuondolewa madarakani na kumuongezea nguvu za madaraka Shah wa Iran, Mohammad Reza Pahlavi, ambaye alifungamana zaidi na maslahi ya nchi za Magharibi.

Malengo ya Mapinduzi
Lengo la mapinduzi lilikuwa kumuunga mkono mfalme wa Iran, Mohammad Reza Pahlavi, kutawala kama Shah wa Iran, na kumteua waziri mkuu mpya, Jenerali Fazlollah Zahedi, hii ingehakikishwa kwamba watu hawa wanaendana na matakwa yao

Mapinduzi
Kabla ya mapinduzi, CIA, pamoja na Secret Intelligency Agency (SIS) ya Uingereza, ilisaidia kuchochea chuki dhidi ya Mossadegh kwa kutumia propaganda. Mnamo mwaka 1953, CIA na SIS walisaidia kuunganisha vikosi vinavyomuunga mkono Shah na kuandaa maandamano makubwa dhidi ya Mossadegh, ambayo yaliunganishwa na jeshi baadae.

Fedha kutoka USA
Nyaraka zinaonyesha kwamba, ili kumpa Zahedi, waziri mkuu mpya wa nchi hiyo, CIA ilitoa kwa siri dola 5,000,000 ndani ya siku mbili baada ya kuchukua mamlaka.

Madhara ya Mapinduzi hayo
Baada ya kumuangusha Mossadegh (serikali), Marekani iliimarisha uungaji mkono kwa Pahlavi kutawala kama Shah (mfalme). Wairani walichukizwa na uingiliaji wa kigeni, na kuchochea hisia dhidi ya Marekani nchini hali iliyodumu kwa miongo kadhaa.

Mapinduzi ya Kiislamu
Baada ya Mapinduzi Shah akawa mshirika wa karibu wa Marekani. Jambo lililowachukuzia raia na mwishoni mwa miaka ya 1970, mamilioni ya Wairani waliingia mitaani dhidi ya utawala wake, ambao waliuona kuwa fisadi na usio halali. Waandamanaji wasiofungamana na Sharia za Kiislamu walipinga ubabe wake, wakati waandamanaji wa Kiislamu walipinga ajenda yake ya kisasa. (Kwahio utaona hapa pande tofauti zilikuwa pamoja ili kumpinga Shah, na pande hizi nyingine hazikufahamu wala kuamini kama utawala na sheria za Kiislamu zingeweza kushinda kwamba ilikuwa ni means to an end na huenda baada ya Shah Demokrasia ingerudi ila badala yake aliyerudi ni Ayatollah

Shah alipinduliwa katika mapinduzi ya Kiislamu ya 1979, ambayo yalimaliza utawala wa kifalme unaoungwa mkono na nchi za Magharibi na kuanzisha Jamhuri ya Kiislamu na utawala wa makasisi.


View: https://youtu.be/uqMsTsF0qgY?si=cKnjLf2vdyiSj78t