View attachment 3662297
Rais William Ruto ameagiza hatua zichukuliwe dhidi ya raia wa kigeni wanaoendesha biashara ndogo ndogo nchini Kenya, akisema nafasi hizo zinapaswa kuwa kwa Wakenya.
Akizungumza na wafanyabiashara wa Micro, Small and Medium Enterprises (MSMEs) katika Ikulu ya Nairobi Jumatano, Septemba 2, Rais Ruto alisema serikali haitaruhusu wageni kuingia nchini na kushindana na Wakenya katika biashara ndogo kama uuzaji wa bidhaa na uhudumu wa biashara za rejareja.
Rais alisema Kenya imekuwa ikijenga mazingira mazuri ya kuvutia wawekezaji wa kigeni, lakini uwekezaji huo unapaswa kuleta mtaji, uzalishaji na ajira badala ya wageni kushindana na wafanyabiashara wadogo wa Kenya.
Ruto alielekeza Wizara ya Uwekezaji, Biashara na Viwanda kuanza utekelezaji wa hatua hizo kuanzia wiki ijayo, huku Waziri wa Biashara Lee Kinyanjui akitarajiwa kuongoza mchakato huo baada ya kurejea kutoka Addis Ababa.
Hatua hiyo inakuja wakati wafanyabiashara wadogo wakilalamikia ushindani kutoka kwa baadhi ya wafanyabiashara wa kigeni. Katika mkutano huo pia kulizungumziwa ongezeko la gharama za uagizaji bidhaa kufuatia mabadiliko ya thamani ya forodha ya KRA.
JE, WAGENI HAWARUHUSIWI KUFANYA BIASHARA KENYA?
Si hivyo kwa ujumla. Sheria za Kenya zinatoa nafasi kwa raia wa kigeni kufanya biashara ikiwa wana vibali na wanatimiza masharti yaliyowekwa. Kwa mfano, kibali cha Class G kinahusu mtu anayetaka kufanya biashara au shughuli maalum nchini Kenya na kinahitaji, miongoni mwa masharti mengine, mtaji wa kutosha na biashara hiyo kuwa na manufaa kwa Kenya.
Kwa hiyo, hoja ya sasa inalenga zaidi biashara ndogo ambazo serikali inapendekeza zitengwe kwa Wakenya, huku uwekezaji mkubwa wa kigeni ukiendelea kukaribishwa.
Serikali pia inakabiliwa na jukumu la kusawazisha ulinzi wa wafanyabiashara wa ndani na hitaji la Kenya kuendelea kuvutia mitaji na wawekezaji kutoka nje. Mapema mwaka huu, Rais Ruto alitangaza uwekezaji wa zaidi ya dola bilioni 2.9 kutoka kwa wawekezaji 20, akisema uwekezaji huo unalenga kuongeza ajira na uzalishaji nchini.
Kwa Mwananchi: Hatua hiyo inaweza kutoa nafasi zaidi kwa vijana na wafanyabiashara wadogo wa Kenya, lakini utekelezaji wake utahitaji uwazi kuhusu ni biashara zipi hasa zitahifadhiwa kwa Wakenya na namna wafanyabiashara wa kigeni walio na vibali halali watakavyoshughulikiwa.
02 September 2026
President Ruto orders all foreigners to stop hawking and close all their retail shops in Kenya !
View: https://m.youtube.com/watch?v=9pS6QlyuiTA
President William Ruto speaking to MSME Traders at State House, Nairobi on September 2, 2026.
Ruto said the government would push ahead with legislation aimed at defining areas of economic activity that should prioritize Kenyan citizens
Ruto discussion with small business owners focused on a new tax for combined goods stuffed in a container from abroad .This comes after a week of debate following KRA
TOKA MAKTABA
Mwenyekiti wa bodi ya Mamlaka ya Mapato ya Kenya (KRA) Ndiritu Muriithi amewahimiza wafanyabiashara kufungua makontena yao yaliyounganishwa mara tu bidhaa zitakapowasili nchini.
Kauli yake inakuja huku waagizaji wanaoshirikiana kutumia nafasi moja ndani ya makontena wakiendelea kuibua wasiwasi kuhusu jinsi bidhaa zao binafsi zinavyotozwa ushuru wakati akizungumza katika mahojiano na waandishi wa habari mnamo Septemba 1, 2026
Murithi alielezea kwamba wafanyabiashara kadhaa wanapochanganya bidhaa zao katika kontena moja, kufungua vifurushi kunakuwa muhimu kabla ya ushuru kutozwa kwa haki.
Alisema kituo cha forodha kilichounganishwa katika uwanja wa reli tayari kinawapa wafanyabiashara nafasi ya kutosha kutenganisha na kutangaza mizigo yao binafsi iliyomo ndani ya kontena walilochangia mizigo yao tofauti tofauti.
"Kila mtu anapaswa kulipa kile alichoagiza kutoka nje. Na kituo kipo kwenye hapa kwenye eneo la reli ili kuweza, kwa sababu kwa vyovyote vile, Mara tu unapoleta kontena lililounganishwa, wakati fulani lazima ufungue vifurushi," Murithi alisema.
Kulingana naye, kutenganisha bidhaa kunahakikisha kwamba kila mfanyabiashara analipa ushuru wa bidhaa maalum alizoleta nchini pekee.
Mwenyekiti wa KRA alibainisha kuwa kushindwa kutenganisha bidhaa katika hatua hii mara nyingi husababisha mkanganyiko kuhusu shehena ya nani ni ya nani
Alisema mkanganyiko huu, hapo awali, umewalazimisha wafanyabiashara kuingia katika migogoro na waagizaji wenzao ambao walishiriki kontena moja.
Ushauri wa Murithi unakuja wakati ambapo wafanyabiashara walipinga kipimo cha Ksh3.2 milioni kilichounganishwa kwenye kontena la kawaida la futi 40, kilichorekebishwa kutoka Ksh2.5 milioni kilichosababisha maandamano ya vurugu
ndani ya Wilaya ya Biashara ya Kati (CBD) ya Nairobi mnamo Agosti 28.
Alifafanua kwamba marekebisho haya si kodi mpya, bali ni matarajio yaliyosasishwa ya kile ambacho kontena linapaswa kutoa katika ushuru, akibainisha kuwa asilimia ya ushuru unaotozwa kwa bidhaa inabaki sawa kabisa na hapo awali, bila kujali kiwango kipya cha bei.
Kulingana naye,
mtu ambaye amekuwa akilipa ushuru wa asilimia 25 au 30 kwenye bidhaa zake za nje ataendelea kulipa kiwango hicho hicho.
"Hakuna ongezeko la kodi. Kodi iko kwenye kitabu cha ushuru. Hapo ndipo kodi iko. Kodi iko kwenye kitabu cha ushuru na mfumo wa Usimamizi wa Forodha wa Afrika Mashariki. Kilichoongezwa ni matarajio," Ndiritu alisema.
Murithi alielezea kwamba ujumuishaji wa makontena hapo awali ulikusudiwa kuwasaidia waagizaji wadogo kupunguza gharama za usafirishaji.
Alisema mpangilio huo unaruhusu wafanyabiashara kadhaa kushiriki gharama za usafirishaji badala ya kila mmoja kulipia kontena ambalo karibu halina kitu, lakini alikuwa tayari kusisitiza kwamba mpango huu wa kugawana gharama haumsamehe mtu yeyote kulipa ushuru wa bidhaa zao mahususi.
Murithi pia aliwasihi waagizaji kukumbatia mchakato huo bila kuruhusu maslahi ya kisiasa kupotosha kile alichokielezea kama jambo la uwezeshaji wa biashara kwa njia rahisi.