Hatimaye FRELIMO iko matatani, mwisho wake umefika!

[bagamoyo]

FRELIMO YA SASA ILIVYOVUNJA ANGANO NA WANAWAMSUMBIJI

TOKA MAKTABA : AGANO NA RAIA
HOTUBA YA RUVUMA HADI MAPUTO YA SAMORA MACHEL
Rovuma ao Maputo


View: https://m.youtube.com/watch?v=mHJh-a29ME4
Moçambicanas, Moçambicanos;

Operários, Camponeses, Combatentes, Compatriotas; Às zero horas de hoje nasceu a República Popular de Moçambique, Estado que nasceu do combate...

WanaMsumbiji, WanaMsumbiji;

Wafanyakazi, Wakulima, Wapiganaji, Wasomi, Wanafunzi, Wazalendo na makomredi wote :

Saa sifuri leo Jamhuri ya Watu wa Msumbiji ilizaliwa, Jimbo ambalo lilizaliwa kutokana na mapambano ya watu wetu ya karne nyingi ya kupigania uhuru na uhuru.

Hali ambayo, kwa mara ya kwanza katika nchi yetu, nguvu ya muungano wa wafanyakazi imeanzishwa.

Hakuna Msumbiji, hakuna raia wa nchi yoyote, iwe huru au bado inakandamizwa, anayeepuka umuhimu wa kihistoria wa wakati huu katika maisha ya watu wetu, wala mwelekeo wa kimataifa wa ukweli huu katika uhusiano na Jumuiya ya Mataifa ambayo sasa tunaishiriki kikamilifu. kuunda sehemu muhimu.

Lakini ni kidogo juu ya sasa, ingawa inasisimua, tunayoishi na ambayo inaonekana kwenye nyuso zetu, katika nyumba zetu, katika mitaa yetu, lakini ambayo ipo kwa undani zaidi katika ufahamu wetu, ni kidogo kuhusu sasa ya furaha ya haraka. shauku na furaha ya kile tunachotaka kuzungumza. Zaidi ya yote, tunataka kukumbuka yaliyopita ili tuweze kupanga siku zijazo vyema.

Tunataka kukumbuka kwanza kabisa kumbukumbu za mashujaa wetu. Wale walioanguka katika vita dhidi ya mvamizi wa kigeni mkoloni, wale walioangamia katika viwanda vya kifo cha ukoloni wa Ureno, iwe katika uhamisho na biashara ya utumwa, kwa kazi ya kulazimishwa, wale ambao ukoloni-fascism ilihukumu kifo polepole, kuvunjika kwa familia, kiroho. mgawanyiko, ubinafsishaji. Tunataka kuheshimu kumbukumbu ya wapiganaji watukufu walioanguka wakati wa mapambano ya silaha kwa ajili ya ukombozi wa taifa na mbele ya watu wengine wote, na kukumbuka kila mtu, tunatoa kumbukumbu isiyoweza kuharibika ya Rais wa Kwanza na mwanzilishi wa FRELIMO, Eduardo Chivambo Mondlane. Walikuwa misingi ya damu ya Taifa jipya la Msumbiji ambalo lilijizatiti katika miaka hii kumi, katika maeneo yetu ya mapambano na kazi za siri, ambazo tayari zilikuwa zimeanza kuonekana katika maeneo yaliyokombolewa na ambayo, kabla ya kuwa ukweli wa kitaifa tunaosherehekea leo, tayari iliishi. katika dhamiri zetu.

Katika kumbukumbu yake tunawaomba wananchi wote wa Msumbiji kutoka mto Rovuma hadi Maputo kuungana nasi katika kutazama kimya cha dakika moja.

Jamhuri ya Watu wa Msumbiji ilizaliwa kutokana na nia isiyoweza kuvunjika, azimio la chuma la Watu wa Msumbiji kupata tena uhuru, kufurahia haki kuu na isiyoweza kuondolewa ya watu wote ya uhuru wa kitaifa.

Kwa sasa tunapopata uhuru huu, ni lazima tutafakari hali halisi iliyofunika hali ya awali, kutawaliwa na wakoloni.

Kwa nini ukoloni uliua? Kwa nini alikamata, alifukuza, mauaji? Kwa nini mama zetu na wanawake walibakwa, mila zetu zilidhalilishwa, ustaarabu wetu ukakataliwa, raia wa Msumbiji kukamatwa kwa kudhihirisha uzalendo hata kidogo? Kwa nini ulevi ulienea, ukahaba na kuvunjika kwa familia kulihimizwa? Kwa nini familia nzima zilihamishwa kutoka maeneo yao ya asili, kulazimishwa kuacha ardhi ya mababu zao, ng’ombe wao, nyumba zao, mali zao chache?


Kwa nini haya yote yalitokea katika maeneo mbalimbali katika nchi yetu, kama alama ya wazi ya ukoloni wa Ureno? Je, hii inaweza kuwa dhihirisho la kusikitisha la hasira mbaya ya watu, matokeo ya uovu wa mnyama wa mtu au kikundi cha wanaume?

Tusijidanganye. Ukoloni wa Ureno ni aina ambayo utawala wa kibeberu ulichukua katika nchi yetu, unyonyaji wa watu wote na utajiri wao na ubepari wa kigeni, Ureno na nchi zingine. Ilikuwa ni kunyonya nguvu kazi yetu ambapo mamilioni ya Wasumbiji waligeuzwa kuwa watumwa, na kupelekwa katika mabara mengine ambako waliofika nadra waliuzwa kama bidhaa. Ilikuwa ni kunyonya jasho letu ndipo msimamizi wa kikoloni alipotukamata na kutupeleka kwenye “shibalo”.

Ilikuwa ni kumiliki utajiri wa udongo wetu kwamba maeneo yote yalijitolea kwa mazao fulani kama pamba, ambayo wakazi walilazimishwa kulima, wakifa kwa njaa huku makampuni makubwa ya mikataba yakikusanya faida kubwa.

Ilikuwa ni kupora ardhi yetu ambapo mashirika makubwa ya kimataifa yalipata makubaliano na vifaa vya unyonyaji ambavyo walitumia kuimaliza nchi yetu ya utajiri wake.

Ilikuwa ni kuwaweka watu wetu watiifu mbele ya utawala wao ambao ukoloni ulitafuta - na katika sehemu zingine, haswa mijini, ulipata mafanikio kadhaa, kuharibu utu wetu, kupanda mgawanyiko, kuunda mawazo ya utumwa kwa wageni. Uigaji haukuwa tu hamu ya kuvutia ya dikteta aliyezeeka, lakini kwa kweli hufanya aina iliyosafishwa zaidi ya utumwa wa kiakili kwa mgeni, mchakato wa makusudi wa kukataa utamaduni mzima, historia nzima, mapokeo yote ya watu wetu. Mtu huyo aliyeharibiwa kiroho hivyo akawa mzoga hai ambapo njia za kufikiri, kutenda, kuishi, na kutawala zilipandikizwa kwa upole.

Dini na hasa Kanisa Katoliki lilichangia kwa nguvu katika kuwatenganisha watu wa Msumbiji kiutamaduni na kibinadamu, kuwafanya kuwa chombo cha kunyenyekea na kitu cha unyonyaji, ili kuvunja udhihirisho wowote wa upinzani kwa jina la kujiuzulu kwa Wakristo.

Huu ndio urithi ambao tunakusanya leo. Urithi wa taabu, wa kurudi nyuma kijamii na kiuchumi ambao uzuri wa juu juu na dhahiri wa majumba marefu na vilima vya nyasi hauwezi kujificha. Tunachohitaji kufanya ni kusafiri kote nchini mwetu, kinachohitajika ni kwamba msemo “Rovuma ao Maputo” usiwe kauli mbiu tu kwetu bali ni ukweli unaohisiwa katika miili yetu ili kuelewa kurudi nyuma kwa miaka mingi, ugonjwa. , uchi, njaa, ujinga, ambayo Wao ni matunda mpotevu wa mti uleule uliokua na kuishi pamoja na ukoloni, na ambao unaitwa unyonyaji.

Ni mti mbaya, ni magugu ambayo bado hatujaiondoa, ni ruba inayoendelea kunyonya damu yetu, inadhoofisha upinzani wetu, uwezo wetu, akili zetu. Ni boa constrictor ambayo leo inataka kuvaa ngozi ya mhasiriwa sawa na ambayo ilimeza jana.

Hapa hatutaweka historia ya mchakato wa ukombozi wa taifa kupitia ukweli wake. Lakini muhtasari, ingawa mfupi, wa mchakato wake wa kisiasa ni muhimu ili kuelewa kuzaliwa kwa Jamhuri ya Watu wa Msumbiji leo na mstari unaoiongoza. Mapigano ya mstari wa kisiasa wa kimapinduzi yamechanganyikiwa katika mchakato wa kihistoria wa Msumbiji na kupigania umoja.

Mapigano ya utetezi na uimarishaji wa umoja, nguvu ya kuendesha mapambano ya ukombozi, yalihitaji hatua ya kudumu ya kufuatilia, kugeuza na kuangamiza hila za adui na nguvu za kitaifa na za kiitikadi. Mapambano haya haya yalihitaji mapigano ya mara kwa mara ili kufafanua na kuimarisha mstari wa kisiasa wa FRELIMO, hasa katika suala la kufafanua adui, asili, mbinu na malengo ya mapambano.

Mipaka iliyofuatana iliyoendeshwa ndani ya FRELIMO, mchakato wa utakaso ulioanzishwa, inafichua kivitendo kwamba migongano iliyojitokeza ilidhihirisha maslahi pinzani, mgongano kati ya makundi ya wafanyakazi na wachache wa wagunduzi wapya walionuia kuchukua nafasi ya ubepari wa kikoloni kama tabaka la wanyonyaji.

Kikao cha Kamati Kuu cha Oktoba 1966, kwa kufafanua ubaguzi wa rangi, ukanda na ukabila kuwa ni maadui wanaopaswa kupigwa vita sawa na ukoloni, uliwanyang'anya wafadhili moja ya nyenzo zao kuu za kupinga umaarufu; kikao hicho hicho kukomesha utata kati ya wanaharakati wa kisiasa na wanaharakati wa kijeshi; kufafanua mapigano hayo kama mapambano ya kisiasa na kijeshi yaliruhusu vikosi vya mbele kujikomboa kutoka kwa udhibiti wa mambo ya kando; Uamuzi wa kihistoria wa kukabidhi Vikosi vya Maarufu kwa Ukombozi wa Msumbiji kuundwa kwa Kikosi cha Wanawake, chombo cha wanawake katika mapambano yao ya kihistoria ya ukombozi, ulipanua msingi wa uungaji mkono wa raia kwa mapambano na kuleta nguvu mpya na za maamuzi. mapambano ya mapinduzi.

Ushindi huu wa kiitikadi uliruhusu maendeleo ya haraka ya mapambano ya ukombozi, uharibifu wa vikosi muhimu vya adui, upanuzi wa mapambano ya silaha hadi jimbo la Tete, mabadiliko ya maeneo yaliyokombolewa kuwa maeneo yaliyoachiliwa kutoka kwa mfumo wa unyonyaji na mwanzo wa unyonyaji. mchakato wa kuunda misingi ya usaidizi.

Ushindi wa kisiasa na kijeshi ulifanya ukoloni wa Ureno kuwa wa kukata tamaa zaidi na kuzidisha kutengwa kwa tabaka kwa wito wa kinyonyaji ndani yetu, na kufanya migongano kati ya raia na mfumo wa unyonyaji kuwa mkali zaidi.

Vikosi vya wakoloni na waasi katika jaribio la kukata tamaa la kuzuia kushindwa kwao kuepukika huja pamoja na kuanzisha mashambulizi ya ujanja na uhalifu dhidi ya mstari sahihi wa kisiasa unaoongozwa na Komredi Eduardo Mondlane.

Kongamano la II la FRELIMO lililofanyika mnamo Juni 1968 katika maeneo yaliyokombolewa ya jimbo la Niassa, baada ya kufichua na kuondoa nguvu za kiitikadi na mawazo yao, liliruhusu umati mkubwa kuunganisha umoja wao kuzunguka malengo ya haki na ya wazi ya FRELIMO.

Ushindi huu mpya uliibua wimbi la vurugu za kimazingira, ambapo wavumbuzi hao wapya wa kitaifa, ambao tayari walikuwa wameungana waziwazi na majeshi ya kikoloni-beberu, walianza mchakato wa kuwafuta kabisa wanamgambo na viongozi wa mapinduzi, mchakato ambao uliishia katika mauaji ya kinyama ya Comrade Eduardo. Chivambo Mondlane, tarehe 3 Februari 1969.

Mauaji ya kiongozi aliyechukua mwelekeo wa kitaifa na kimapinduzi wa mapambano yetu na utimilifu katika mstari na mazoezi ya FRELIMO yalilenga kukata kichwa mapinduzi ya Msumbiji na kuruhusu ushindi wa Madaraka na wawakilishi wa tabaka mpya za kinyonyaji, watumishi waaminifu wa Msumbiji. ubepari na ubeberu.

Kuchukua urithi wa Comrade Eduardo Mondlane, aliyejumuishwa katika umati maarufu, akiungwa mkono kwa dhati na wapiganaji wa Vikosi Maarufu vya Ukombozi wa Msumbiji, wana wa watu waliojitolea zaidi, wanamapinduzi wa FRELIMO wanasimama dhidi ya nguvu za fursa. na majibu na wakati wa vikao vya kihistoria vya Kamati Kuu ya Aprili 1969 na Mei 1970, inafichua, inatenga, inabadilisha na huangamiza mstari mbaya wa kisiasa wa wagunduzi wapya.

Ushindi huu unaopelekea utakaso wa safu zetu na kuimarika kwa itikadi ya FRELIMO, unaweka mazingira ya mabadiliko ya mapambano ya silaha kuwa vita vya watu, kwa ajili ya mpito kutoka kwa mapambano ya ukombozi hadi uso bora wa mapinduzi hadi uso wa juu. ya mapinduzi maarufu ya kidemokrasia.

Mabadiliko ya kiitikadi yaliyofanywa yanasababisha maendeleo mapya na ya haraka ya mapambano ya ukombozi: kushindwa kwa kimkakati kwa ukoloni katika kipindi cha Mei-Septemba 1970 wakati wa operesheni ya "Gordian Knot", kufutwa kwa kizuizi cha Zambezi kupitia upanuzi wa Mapambano ya silaha kusini mwa Zambezi mnamo Novemba 1970, ufunguzi wa Manica na Sofala Front mnamo Juni 1972.

Ni kutokana na kushindwa kwa operesheni ya adui mkubwa «Górdio Knot» ambayo inathibitisha kwa vitendo mizizi isiyoweza kutenduliwa na tabia ya kina ya mchakato wa mapinduzi ulioongozwa na FRELIMO, ni kutoka wakati huo na kuendelea ndipo mtengano wa ukoloni mbovu wa Ureno uliongezeka kwa kasi. .

Mabadiliko ya vita vya kikoloni na kuwa vita vya ukoloni na ubeberu kupitia uvamizi wa kimataifa dhidi ya watu wetu na kuongezeka kwa uporaji wa mali zetu na ukiritimba, mipango mkakati ya uhalifu zaidi kama ile ya Cahora Bassa haikuweza kuzuia maendeleo ya nchi. mapambano yetu na upanuzi wake wa kimaendeleo kwa nchi nzima.

Jaribio la kuwatisha watu wetu kupitia ujanibishaji wa ugaidi, ulipuaji wa kimfumo wa miji, shule, hospitali, mashamba, utumiaji wa bidhaa za kemikali na mwishowe upangaji wa mauaji kama yale ya Wiriyamu, João Chowole, Inhaminga, yanazidisha migongano. kuimarisha azimio maarufu la kumwangamiza adui.

Katika kiwango cha kimataifa, ukoloni-fashisti wa Ureno, ambao bado ulidumisha kiwango fulani cha ujanja kutokana na ushirikiano wa nchi za kibepari, hasa wanachama fulani wa NATO, ulianza kushutumiwa kwa nguvu mpya na kuongozwa na kutengwa kwa nje, iliyoonyeshwa hasa. kwa kufukuzwa mfululizo kutoka Ureno kutoka kwa mashirika ya kimataifa.

Kauli mbiu iliyozinduliwa na Kamati Kuu ya FRELIMO mnamo Desemba 1972 ya mashambulizi ya jumla kwa pande zote iliharakisha kuanguka kwa adui.

Ni wazi kwamba mashambulio ya jumla hayakuwa na kikomo, wala hayangeweza kufanikiwa hata katika ngazi ya kijeshi ikiwa yangepunguzwa kwa uimarishaji safi na rahisi wa mapigano makubwa: kwa kuzindua kauli mbiu ya mashambulizi ya jumla kwa pande zote. Kamati Kuu ya 1972 kwanza kabisa haja ya umoja wa kiitikadi; Kwa maneno mengine, somo kutokana na vitendo ni kwamba umoja unaoegemezwa juu ya kumkana adui na hitaji rahisi la uhuru hautoshi.

Ni muhimu kwamba umoja ufikiwe kwa kuzingatia ufafanuzi wa wazi na usio na shaka wa kanuni za kile tunachotaka, jinsi tunavyotaka, ni jamii gani tunayopendekeza kujenga, na zaidi ya yote ni muhimu kwamba uthibitisho wa kanuni uishi na kuendelezwa kwa njia thabiti. mazoezi.

Ndio maana mapigano yanapata wigo, mipaka mpya inafunguliwa, mstari wa kiitikadi unachukua sura katika maeneo yaliyokombolewa, kuweka mipaka ya wazi kuhusiana na ukanda unaodhibitiwa na adui. Misingi ya nguvu maarufu ya kidemokrasia imeimarishwa.

Ilikuwa ni muunganisho wa mstari wa haki na utendaji sahihi uliosababisha uharibifu na kushindwa kwa ukoloni wa Ureno na kufungua awamu mpya katika mchakato wa uhuru wa Watu wa Msumbiji ambao ulianza na Mikataba ya Lusaka na umemalizika tu na kutangazwa kwa uhuru kukamilika. ramani ya taifa ya Msumbiji.

Kazi ya Serikali ya Mpito ilikuwa kimsingi kuunganisha nguvu iliyopatikana kwa bidii, ambayo ni kupitia kupanua na kuimarisha uhamasishaji wa watu wengi. Tunaipongeza Serikali ya Mpito kwa mafanikio katika kutekeleza azma yake, kwa mazingira iliyoyaweka ili kupanua na kuimarisha madaraka ya wananchi katika nchi yetu.

Ni lazima tufahamu matatizo makubwa ambayo tutakabiliana nayo kutokana na hali ya ukoloni na ambayo ni dhahiri Serikali ya Mpito iliweza kukabiliana nayo kwa kiasi.

Kwa kutangazwa kwa Jamhuri ya Watu wa Msumbiji tunaanza awamu mpya ya historia yetu ambayo tutadhihirisha mafanikio ya kisiasa, kiitikadi, kiuchumi, kijamii na kiutamaduni yaliyopatikana wakati wa mapambano nchini kote.

Kusema Jamhuri ya Watu ni kutamka fomula ya ubatili na ya dhihaka. Kusema Jamhuri ya Watu kunamaanisha kutoa kiini kwa matarajio ya mamilioni ya Wasumbiji wanaotawaliwa na kunyonywa ambao kwao uhuru ni sharti la kukomesha unyonyaji na kuanzishwa kwa utawala maarufu.

Kusema Jamhuri ya Watu ni kusema Uhuru; Kusema Jamhuri ya Watu ni kusema Mapinduzi.

Serikali si muundo wa milele na usiobadilika, Serikali si chombo cha urasimu cha viongozi, wala kiumbe cha kufikirika, wala chombo rahisi cha kiufundi. Serikali kila wakati ndiyo njia iliyopangwa ambayo kwayo tabaka linachukua mamlaka ili kutimiza maslahi yake. Nchi ya kikoloni, chombo cha utawala na unyonyaji wa ubepari wa kigeni na ubeberu, ambayo tayari imeharibiwa kwa sehemu na mapambano, lazima ichukuliwe nafasi ya Jimbo maarufu lililobuniwa katika muungano wa wafanyikazi na wakulima, likiongozwa na FRELIMO na kulindwa na Vikosi vya Maarufu kwa Ukombozi wa Msumbiji, Jimbo A ambalo huondoa unyonyaji, huweka huru mpango wa ubunifu wa raia na nguvu za uzalishaji.

Katika awamu ya demokrasia maarufu ambayo sasa tunashiriki kama hatua ya mchakato wa mapinduzi ya Msumbiji, lengo letu ni kuunda msingi wa nyenzo, wa kiitikadi, wa kiutawala na kijamii kwa Jimbo letu.

Ni lazima tufahamu kwamba vifaa ambavyo tumerithi kwa wakati huu ni, kwa asili yake, muundo wake, njia zake za kufanya kazi, muundo wa nyuma na wa kiitikadi ambao lazima ubadilishwe kabisa ili kukiweka katika huduma ya watu wengi.

Kuna ukweli mwingine kadhaa ambao pia tunapaswa kuufahamu kwa undani na huu ni ukweli kwamba tumeshinda nguvu za kisiasa lakini bado hatuna nguvu ya kiuchumi, kwamba udhibiti wa kiutawala, elimu, afya, mahakama na vyombo vingine bado haupo. sisi.

Vita mpya kwa hili ndiyo inaanza.

Dhidi yetu tunapata wanyonyaji na watu waliobahatika ambao watajaribu kusimamisha mchakato wa mapinduzi kwa njia zote walizonazo. Tusidanganywe na ukweli kwamba adui siku hizi hachukui hatua moja kwa moja. Ikidhoofishwa haijafa. Kwa hivyo, mbinu zao zitakuwa za ujinga zaidi. Sasa tuna ushahidi wa hatua hii kwa njia ya kujipenyeza, majaribio ya kupotosha mstari wetu, fursa za kisiasa.

Sehemu yetu itakuwa lengo kuu la hatua ya adui. Umoja, tunaendelea kusema, sio hisia au dhana. Umoja unaoishi, umoja hutunzwa na dhana wazi ya malengo yetu na mtazamo kamili wa majukumu kwa kila wakati. Umoja unamaanisha kuanzishwa kwa mstari unaozidi kuwa thabiti wa uwekaji mipaka wa kiitikadi kati yetu na adui, bila kujali uso wake.

FRELIMO ilituthibitisha kupitia mazoezi ya hatua yake kama nguvu inayoongoza ya jamii yetu. Kwa sababu hii, kwa njia ya hiari, kutoka Rovuma hadi Maputo, umati mkubwa unajitambulisha kabisa na kanuni na mapambano ya FRELIMO.

Usaidizi huu mkubwa wa watu wengi una uwezo mkubwa sana; mradi tu umeelekezwa na kupangwa ipasavyo, unajumuisha chanzo kisichozimika cha maendeleo, nguvu isiyoweza kushindwa.

Wakati ambapo kazi za ujumuishaji wa madaraka na muungano wa wafanyikazi na wakulima zinakuwa kipaumbele na awamu mpya ya ujenzi wa kitaifa inaanza, ni muhimu kwamba katika kiwango cha miundo na shirika, FRELIMO iko katika nafasi ya kutekeleza kazi kubwa. kazi inayoikabili.

Kwanza ni suala la kutekeleza machukizo ya kiitikadi ambayo yanafuta fikra za kikoloni na kibepari zilizokita mizizi katika maeneo ya mijini, pamoja na fikra za kimapokeo za kimwinyi zilizoenea vijijini.

Mashambulizi ya kiitikadi ambayo huwezesha umati wa watu wanaofanya kazi kuelewa jukumu lao la kihistoria, jukumu lao kuu katika mchakato wa mabadiliko yanayoendelea. Kazi hii lazima itanguliwe na matokeo yake ya kuinua kiwango cha kisiasa na kiitikadi cha makada waliokasirishwa na kughushi katika mchakato wa vita vya ukombozi vya watu. Kwa sababu hiyo, kikao kilichopita cha Kamati Kuu kiliamua kuunda Shule ya Chama kama kipaumbele.

Dhamira ya kuhamasisha na kupanga umati katika pambano gumu la tabaka lililo mbele inaweza tu kukabidhiwa kwa makada waliothibitishwa kwa vitendo. Moja ya ngome kuu za mfumo wa unyonyaji wa binadamu hupatikana katika vifaa tata ambavyo tulirithi katika ngazi ya utawala, mahakama, elimu, afya, nk , ilipewa pekee kutumikia utawala wa kigeni na mfumo wa unyonyaji wa binadamu. Kwa hivyo, ni muhimu kwetu kuunda fikra mpya, mtazamo mpya, wa kusisitiza mbinu mpya kwa wanaume wanaojikuta ndani yake. Kazi hii inaweza tu kufanywa wakati wawakilishi halisi wa tabaka la wafanyikazi wako katika nafasi ya kuchukua jukumu lao kama viongozi.

Mambo haya yanafafanua sababu, baadhi ya sababu kuu zinazohitaji FRELIMO kubaki kama kikosi kinachoongoza katika miundo ya Serikali.

Katika vita vya sasa, watu wana chombo chenye thamani chao: Vikosi Maarufu vya Ukombozi wa Msumbiji, vilighushi na vilivyo na hasira katika mapambano makali dhidi ya uvamizi wa kikoloni-beberu, katika vita dhidi ya wavumbuzi wa zamani na wapya. Mazingira ya kihistoria waliyopitia watu wetu katika muongo uliopita yanafanya Vikosi Maarufu vya Ukombozi wa Msumbiji kuwa hifadhi kubwa na isiyoisha ya makada wa mapinduzi.

Kuendelea kuinua ufahamu wa kisiasa na darasa la wapiganaji, kuinua kiwango chao cha elimu, kitamaduni, kisayansi na kiufundi, kuimarisha nidhamu ya safu zetu, kuimarisha hisia ya wajibu wa kimataifa, kuelimisha vizazi vipya vya wapiganaji katika mila tukufu ya mapinduzi ya Vikosi Maarufu. ya Ukombozi wa Msumbiji, tutakuwa na nguvu madhubuti ya kutetea nchi, mapinduzi na masilahi ya raia.

Vikosi Maarufu vya Ukombozi wa Msumbiji, kama ilivyokuwa zamani, pia ni kikosi cha mapambano katika nyanja za kimsingi za uzalishaji, utafiti na uhamasishaji wa watu wengi. Ni ushiriki mkubwa katika nyanja hizi ambao utawawezesha wapiganaji kuchukua mwelekeo wa kisiasa ambao utawawezesha kutimiza wajibu wao wa kizalendo na kimapinduzi daima.

Ushiriki wa wanawake ndani ya Vikosi Maarufu vya Ukombozi wa Msumbiji, ndani ya mfumo wa Idara ya Wanawake, ni muhimu katika vita vya ukombozi wa wanawake, katika kupigania ushirikiano wao ndani ya mchakato wa mapinduzi. Ushiriki wa wanawake katika kazi ambayo kijadi hufikiriwa kuwa ya pekee kwa wanaume ni sababu kuu ya uhamasishaji, jambo la kuamua katika utekelezaji wa mazoezi ya usawa kati ya jinsia.

Shiŕika la Wanawake la Msumbiji limetakiwa kuendeleza shughuli zake kwa kiwango cha nchi nzima, kwa kuzingatia matatizo ya wazi ambayo wanawake wanakabiliana nayo.

Ili kutimiza kazi yake, OMM lazima itegemee kwa uthabiti na kwa usalama Kikosi cha Wanawake, ambacho kiutendaji kinaunda safu ya mbele ya wanawake wa Msumbiji.

Vita vya ukombozi wa wanawake pia ni vita vya kiitikadi dhidi ya dhana zinazotokana na mila potofu na dhidi ya majaribio mengi ya ubepari ya kupotosha mapambano ya ukombozi.

Mapambano hayo pia ni mapambano ya shirika, mapambano ya kutekeleza miundo ndani ya wanawake wasio na mpangilio, walio nyuma zaidi, waliokandamizwa zaidi, waliofedheheshwa zaidi, na wanaonyonywa zaidi.

Mashirika zaidi ya kidemokrasia yanapaswa kujitokeza, hasa katika ngazi ya vijana na wafanyakazi, baada ya kazi ya awali ya kuandaa sekta hizi na FRELIMO.

Kwa sasa tunapotangaza uhuru wetu ni lazima tuepuke kwa uangalifu kutawaliwa na hisia za kihisia za furaha, hasa tunapochanganua hali yetu ya kiuchumi na kijamii. Haipunguzi ukuu wa mapambano yetu, ya watu wetu au ya nchi yetu ikiwa itabidi tutambue kuwa hali ya kiuchumi na kifedha ni janga kama matokeo ya uporaji usio na kikomo, shida za kifedha zilizowekwa na ukoloni, na unyonyaji usio na mpangilio. uwezo wetu.

Kwa hiyo ni muhimu kufanya uchambuzi baridi, sekta na sekta ya maisha ya kiuchumi, kijamii, elimu, kitamaduni na afya ya nchi yetu, ili kuunda mbinu bora za kupambana. Hii itakuwa kazi ya kwanza ya Serikali yetu. Kutatua matatizo ya ukosefu wa ajira, umaskini, kutojua kusoma na kuandika, watoto waliotelekezwa, ukahaba na ujambazi ni baadhi ya matatizo yaliyopewa kipaumbele.

Kwa hiyo ni lazima tueleze sera ya maendeleo ya taifa, sera sahihi ya kutumia rasilimali zetu. Kufafanua sera ya kufuatwa ni muhimu kwa kuweka vipaumbele vya kuzingatiwa.

Wakati wa kuanzisha mkakati wa maendeleo, lazima tuthamini kile ambacho kinajumuisha nguvu zetu kuu, ambayo ni uhamasishaji na mpangilio wa watu. Hapa lazima bado tutafute msukumo kutoka kwa uzoefu wetu wenyewe hasa katika maeneo yaliyokombolewa. Inatosha kulinganisha mafanikio yaliyoonekana leo katika kazi ya ujenzi katika maeneo yaliyokombolewa na taabu ambayo watu waliishi katika kambi za mateso za adui, licha ya pesa nyingi zilizotumiwa huko. Kwa hiyo, tusitafute suluhu ya matatizo yetu kwa njia za miujiza kutoka nje, bali tutegemee kwanza nguvu zetu wenyewe, tujitoe kwa dhati kufanya kazi kwa mpango ulio wazi na malengo yaliyo wazi.

Katika suala hili, tunataka kuangazia jukumu ambalo tunaendelea kulihusisha na maeneo yaliyokombolewa, vituo na misingi ya FRELIMO kama hifadhi na chanzo cha msukumo wa mapinduzi yetu. Ni katika maeneo haya ambapo idadi ya watu wameishi kwa miaka mingi nje ya jamii ya wakoloni, maovu na kasoro zake, ushawishi wake mbaya. Ni katika vituo na misingi ambapo kizazi kipya kilichokombolewa kweli kinakua, ambacho kinastahili jina la "waendelezi".

Ni dhahiri kwamba kuundwa kwa maisha mapya katika maeneo yaliyokombolewa hakukuwa matokeo ya kubahatisha au matokeo ya moja kwa moja ya kuvunja mawasiliano na jamii ya wakoloni. Juhudi kubwa za kisiasa, kiitikadi na shirika zilipaswa kufanywa ili kuondokana na ushawishi wa siku za nyuma, majaribio ya kurejesha nguvu za jadi, pamoja na wavumbuzi.

Ni muhimu kukumbuka uzoefu huu ili kujiandaa kwa awamu mpya. Yeyote anayetembelea nchi yetu nzima anaweza kuona shida kubwa inayoletwa na mtawanyiko wa watu na ugumu wa Serikali kuandaa huduma za kijamii, elimu na afya katika mazingira kama haya, kwa kifupi, ili kuboresha hali ya maisha ya watu hawa. Kwa hiyo, chini ya uongozi wa FRELIMO, idadi ya watu waliotawanywa katika maeneo ya vijijini itaundwa katika jamii za kimapinduzi, hatimaye vijiji vya jumuiya ambapo watu wataishi kwa utaratibu, wakikuza uzalishaji kwa pamoja, wakiunganisha mila zao, na kukuza ubadilishanaji wa ujuzi wao.

Ndani ya njia zinazopatikana na kuzingatia kanuni ya kutegemea nguvu zake yenyewe, Serikali itatoa msaada wote unaowezekana kwa jumuiya hizi za jumuiya, kuhimiza uzazi na maendeleo yao.

Kwa njia hii, huduma zinaweza kutolewa kwa idadi ya watu zinazowawezesha kufurahia kweli kuboreshwa kwa ustawi, yaani kwa kuinua kiwango chao cha kiufundi na elimu, kwa kusambaza maji, umeme, huduma za afya, na shughuli za kitamaduni.

Mpangilio wa jumuiya za kijumuiya lazima ziwe kipaumbele katika utendaji wetu katika ngazi zote za Chama na Jimbo. Chama lazima kianzishe kampeni kuu ya uhamasishaji na maelezo huku kikisoma dini zinazotoa hali bora ya maisha na uzalishaji.

Kukamilisha kazi kubwa zinazotungoja kunamaanisha kufanikiwa na uimarishaji wa umoja. Kuwa na umoja haitoshi kusema kwamba mmeungana. Mapambano ya kudumu dhidi ya hali za migawanyiko na mielekeo ni muhimu.

Ni muhimu kukumbatia ukuu, utofauti na utata wa nchi yetu. Kujua ugumu huu kunamaanisha kusoma mgawanyiko uliopo katika nchi yetu na jinsi ya kupambana nayo.

Miongoni mwa matokeo mbalimbali ya ukoloni, jamii ya Msumbiji inatoa aina ya kawaida ya ubaguzi kwa kiwango cha juu, ile ya ubaguzi wa rangi na makundi ya kijamii.

Nchini Msumbiji tunaona jamii zinazofanana zikichukua umbo la vilabu, vilivyoundwa kwa misingi ya rangi au rangi kubwa au ndogo, zisizogusa kamwe isipokuwa kwa mawasiliano ya lazima na ya juu juu wakati wa saa za kazi.

Katika shirika hili la kijamii, hali ya juu na duni, ukandamizaji na mivutano ni nyingi.

Ni muhimu kwamba mambo haya yote yatoe nafasi kwa umoja wa kweli miongoni mwa Wasumbiji. Hatujui makabila, mikoa, rangi, imani za kidini. Tunakutana na raia wa Msumbiji ambao wananyonywa kwa usawa, wenye hamu sawa ya uhuru na mapinduzi.

Tungependa pia kuweka umakini wetu kwa tatizo la mahusiano ambayo kijadi yamekuwepo kati ya makanisa na dini na Serikali na kufafanua kwa maneno yaliyo wazi zaidi mahusiano haya yatakuwaje katika Jamhuri ya Watu wa Msumbiji.

Katika jamii tunayotaka kuijenga, Serikali inategemea kanuni kwamba mabadiliko yote ndani ya jamii ni matokeo ya mapambano ya mwanadamu kwenye nyanja za mapambano ya kitabaka, mapambano ya uzalishaji na uvumbuzi wa kisayansi na vile vile ukinzani wa matukio ya asili.

Ukoloni, ubepari, mifumo tofauti ya unyonyaji wa binadamu katika nchi yetu daima ilihusishwa na mafundisho ya kidini.

Serikali ya kikoloni iligeuza imani ya waumini kuwa chombo ambacho kiliondoa uasi halali wa watu.

Serikali ina wajibu wa kuhakikisha uhuru wa dhamiri wa raia wake, ambayo ina maana hasa ulinzi wa watoto dhidi ya majaribio ya kufundishwa ndani ya taasisi za Serikali, kama ilivyokuwa katika shule za kikoloni ambazo ziliingiza watoto wa asili tofauti za kidini kwenye misheni ya Kanisa Katoliki. .

Ni kuheshimu uhuru wa dhamiri kwamba Serikali haiwezi kuchanganyikiwa na dini yoyote, wala kuonekana kuwa na uhusiano na yoyote kati ya hizo.

Serikali ina wajibu wa kuhakikisha haki huru ya kila raia kuamini au kutokuamini.

Uhamasishaji wa raia ni haki na wajibu ambao FRELIMO pekee walishinda kupitia mapambano makali dhidi ya ukoloni na ubeberu. Ushirikiano wa karibu wa taasisi za kidini na mfumo wa kutawala na uchokozi wa watu wetu hakika hauwapi haki leo ya kudai kitu ambacho wamekuwa wakipigania kila wakati.

Watu wa Msumbiji hawakupigana peke yao. Katika kipindi chote cha mapambano makali ya kutumia silaha kwa ajili ya ukombozi wa taifa, FRELIMO ilianzisha uhusiano wa urafiki, mshikamano na kusaidiana na watu na nchi zilizoshiriki matarajio sawa ya uhuru, uhuru na maendeleo ya kijamii.

Kauli hii haitokani na hisia rahisi ya shukrani, ingawa hatuwezi kushindwa kuielezea hapa katika siku hii ya furaha, wakati Watu wa Msumbiji wanathamini na kuthamini msaada wa kidugu na usio na wasiwasi waliopokea kutoka kwa watu, nchi, mashirika na watu binafsi na ambayo ulifanya bidii na dhabihu yako.

Katika mstari wa kwanza wa mapambano haya tunapata vyama vya ukombozi wa kitaifa, wapiganaji katika vita sawa katika mtaro huo huo, wandugu katika silaha ambao walipigana nasi na ambao tulianzisha nao uhusiano wa kidugu na usioharibika wa mshikamano. Kwanza kabisa, tunataka kuthibitisha katika ardhi hii iliyokombolewa ya Afrika kwamba Jamhuri ya Watu wa Msumbiji inachukua kikamilifu mwelekeo wa kimataifa wa kupigania ukombozi wa Afrika na ubinadamu na kwamba mapambano yetu ya pamoja yanaendelea.

Katika nafsi ya mwenzetu na rafiki Rais Mohamed Siad Barre, Kaimu Rais wa Umoja wa Nchi Huru za Afrika (OAU), tunataka kutoa salamu kwa Afrika yote huru, msingi wetu mkubwa wa uungwaji mkono salama. Tunataka kumpongeza mtu wako mashuhuri kama mwanamapinduzi wa Kiafrika, msaada wa kisiasa, kimaadili, kidiplomasia na wa mali wa nchi za Kiafrika na mshikamano wako kuhusiana na mapambano yetu.

Tunataka hasa kutoa salamu za dhati kwa ndugu zetu wa Tanzania na Zambia, ambao, bila kusita au hesabu ya aina yoyote, walijitwika hatari zote ambazo nafasi yao kama walinzi wa kimkakati ilihusisha, ambao walipata hasara ya maisha na mali ili wasikubali kukubaliana na ukoloni na kufanya. mchango wako katika ukombozi wa Afrika.

Kwa sababu mapambano yetu yaliingizwa kwa usahihi katika mapambano ya pamoja ya kupinga ubeberu, Watu wa Msumbiji chini ya uongozi wa FRELIMO walijua jinsi ya kuchukua nafasi yao katika mbele kubwa ya kimataifa ya majeshi ya mapinduzi. Ni ndani ya mfumo huu wa mshikamano wa kisiasa na kiitikadi ambapo mahusiano yetu na nchi za kijamaa, maeneo yaliyokombolewa ya ubinadamu, yanajengwa, ambapo jamii mpya isiyo na unyonyaji wa mwanadamu inajengwa.

Jamhuri ya Watu wa Msumbiji itaendeleza na kuimarisha uhusiano wake wa kijeshi na nchi zote za kisoshalisti, ikitaka kufaidika kutokana na uzoefu wao katika kile kinachojumuisha urithi wa pamoja wa binadamu katika nyanja ya kisiasa, kiitikadi, shirika, kiuchumi, kijamii na kiutamaduni.

Wakati wa kuvipigia saluti vikosi vinavyoendelea, hatukuweza kukosa kuwasalimu watu wa Ureno, mshirika wetu wa milele katika mapambano dhidi ya ufashisti wa kikoloni, ambao tumeunganishwa kwao na vifungo vya mshikamano wa kidugu ulioanzishwa katika kusaidiana na mchango wa kuheshimiana katika kupigania ukombozi wa watu wote wawili.

Kwa sababu mapambano yetu hayajawahi kuchukua tabia ya rangi, kwa sababu watu wetu daima walijua jinsi ya kutofautisha utawala wa kikoloni-fashisti kutoka kwa watu wa Ureno, tunaweza leo, bila magumu ya aina yoyote, kunyoosha mkono wetu kwa watu wa Ureno ili bila chuki. na hisia za kulipiza kisasi Kwa pamoja, tujenge mustakabali wa urafiki, unaojikita katika kuheshimiana na kuheshimu utu wa kila watu.

Jamhuri ya Watu wa Msumbiji, ndani ya mfumo wa sera yake ya amani, urafiki na mshikamano na watu wote, inapenda kuanzisha uhusiano mzuri wa ushirikiano wa kimataifa na Mataifa yote yasiyotegemea tawala zao za kijamii kwa misingi ya kanuni za kutoingilia mambo ya ndani. masuala, usawa kamili na manufaa ya pande zote.

Kanuni hizi, hata hivyo, hazituruhusu kudhabihu maslahi ya kweli ya watu wengi kwa hali za kihistoria za mpito; kama tulivyofanya siku zote, hatutaishi pamoja na ufashisti na ukoloni.

Tunatilia maanani sana maendeleo ya uhusiano wetu na mataifa ya Afrika, Asia na Amerika Kusini, ambayo pia ni wahasiriwa wa uporaji na uchokozi wa ubeberu.

Tunazingatia vile vile muhimu maendeleo ya uhusiano wetu na nchi za Scandinavia, Finland na Uholanzi, ambazo ziliweza kuelewa tangu umri mdogo haki ya sababu ya kupinga ukoloni.

Tuko tayari kubeba majukumu yetu ndani ya Jumuiya ya Kiafrika na Kimataifa na ndani ya mfumo huu tutaomba kuandikishwa kwa Umoja wa Umoja wa Afrika na Umoja wa Mataifa, mashirika ya kimataifa ambayo yametumikia kazi ya uhuru na amani ya kitaifa.
Wananchi wa Msumbiji, Wasumbiji:
Tulipata uhuru wetu kwa sababu ya mapambano yetu, kujitolea kwetu, fahamu zetu za kimapinduzi.

Tuliandamana, tulipigana, tulikufa ili kutetea masilahi ya raia maarufu wa kazi.

Tunapoanza safari hii mpya, tukiangaziwa na ushujaa wa mashahidi wetu na kuongozwa na mstari wa kisiasa wa FRELIMO, tuna uhakika usiotikisika:

Tutafanya mapinduzi ya ushindi!

Viva FRELIMO
Viva Jamhuri ya Watu wa Msumbiji!
Aluta Continua! Mapambano yanaendelea!

 

[bagamoyo]

Uchafuzi wa chaguzi wa Msumbiji 2024:​

Rais Filipe Nyusi analalamikia 'kutishwa' kwa watu wenye maoni tofauti' - Tazama​

06 Desemba 2024

Picha: O País

Rais wa Msumbiji, mheshimiwa Filipe Nyusi, jana alilaani vitisho kwa watu wenye "maoni tofauti" na kutoa wito wa matumizi ya "njia za kisheria" kutatua migogoro, na kuwakumbusha wasikilizaji kwamba Msumbiji ni "nchi ya kidemokrasia chini ya utawala wa sheria".


"Vitisho vya watu wenye maoni tofauti, uharibifu wa miundombinu ya umma na ya kibinafsi ambayo inahudumia kila mtu, haiwezi kuwa njia ya kuelezea hisia zetu," alisema kwa masikitiko rais wa Msumbiji wakati wa uzinduzi wa jengo jipya la mahakama katika wilaya ya Nhamatanda, mkoa wa Sofala.

Akirejelea awamu mpya ya maandamano yaliyoitishwa na mgombea urais Venâncio Mondlane, rais Nyusi alisema kuwa matumizi ya ghasia kutatua mzozo wowote "sio haki kwa Wasumbiji", akibainisha kuwa tofauti zitaendelea kuwepo.
“Tutumie zana za kisheria kuzitatua .


Sisi ni nchi ambayo utawala wa sheria unatawala, taifa la kidemokrasia linalozingatia utawala wa sheria,” alisisitiza rais Filipe Nyusi, akilaani vitendo vya vurugu wakati wa maandamano.


"Wakati sheria haitupi njia bora, hebu tuongozwe na mazungumzo ili kuondokana na tofauti zetu, na kamwe tusiwe na vurugu au unyang'anyi kwa abiria," mkuu wa nchi wa Msumbiji aliongeza.

Katika hotuba hiyo hiyo, Filipe Nyusi alizikosoa nchi zinazodaiwa kuwaunga mkono waandamanaji, akizitaja kuwa ni zinazochochea vurugu.

"Hawafanyi hivi katika nchi zao na hata wanawaondoa raia wao ili wasipate vurugu. Na tutaenda wapi? Nani atatuondoa ikiwa hii ni ardhi yetu?" rais Nyusi aliuliza.


Rais Nyusi alidai tena kwamba watoto wasishiriki katika maandamano hayo.
"Tunasisitiza wito wetu kwa jamii, haswa familia, kuwalinda watoto wetu. Tuna uzoefu wa watoto ambao walikua wakiwaona wazazi wao wanapigana kila mara na wanakuwa wakorofi kwa sababu wanafikiri hivyo ndivyo mambo yalivyo,” alisisitiza


View: https://m.youtube.com/watch?v=BUSFRYhfhTE

Maandamano baada ya Uchafuzi Uchaguzi wa Msumbiji 2024:​

"Ni mbaya sana kuharibu majengo ya mahakama" - Jaji Mkuu​

06 Desemba 2024

Picha: O País

Jaji Mkuu wa Msumbiji, mgeshimiwa Adelino Muchanga, amelaani uharibifu wa mahakama ya Morrumbala katika jimbo la Zambézia.

Akizungumza katika jimbo ya Sofal, Muchanga aliwataka waandamanaji kutovuka mipaka ya utulivu wa umma na kugeuka kuwa vitendo vya uharibifu.


Kiongozi Mkuu wa mhimili wa Mahakama Kuu pia alisema kuwa mazingira ya sasa yanawahitaji raia wa Msumbiji kujitolea bila shaka kuheshimu mali ya wengine.
Adelino Muchanga alisisitiza kuwa mahakama ni alama ya haki, amani na kuheshimu utawala wa sheria. "Wakati alama hizi zinashambuliwa, kama ilivyotokea Jumatano huko Morrumbala, sio tu ni dharau kwa jengo la kimwili lakini pia jaribio la kudhoofisha misingi ya jamii yetu na utawala wa sheria. Kilichotokea kilikuwa kikubwa, na kibaya sana,” alisema.


Adelino Muchanga alikariri kwamba, kwanza kabisa, mahakama ni vyombo vya kutuliza jamii, njia mbadala ya kujichukulia sheria mkononi.
“Uharibifu wa mahakama unamdhuru raia mwenyewe moja kwa moja. Kama nilivyosema siku zote, mahakama si ya hakimu na afisa wa mahakama.

Mahakamani, kuna kesi zinazohusisha raia wa kawaida ambao huhamishia matarajio ya kutatua migogoro yao kwa vyombo hivi,” alisema.


Wakati huo huo, jarida la Diario da Zambezia inaripoti kwamba, huko Morrumbala Jumatano hii (04-12-2024), (katika awamu ya kwanza ya awamu mpya ya maandamano ya baada ya uchaguzi 2024 yaliyoitishwa na Venancio Mondlane, waandamanaji katika saa chache waliharibu mali ya umma na ya kibinafsi, haswa. makao makuu ya wilaya ya Frelimo, jengo la mahakama ya mahakama, ofisi za STAE za wilaya na hata kituo cha magereza, kuwaachilia wafungwa wanaotumikia vifungo huko.


Diário da Zambezia linaongeza kuwa mitihani ya darasa la 10 na 12 pia ilitatizwa kutokana na hali ya Morrumbala siku ya Jumatano, na kwamba katika wilaya za Milange na Alto-Molócu, trafiki katika barabara kuu, ikiwa ni pamoja na N1, ilikatizwa kwa muda.


Diário da Zambézia inaripoti zaidi kwamba huko Moiane, wilaya ya Gilé, waandamanaji "waliharibu shule ya sekondari ya eneo hilo"

 

[mihapase]

Kwa wanaofuatilia siasa za Mozambique, hali ni mbaya kwa chama tawala cha Frelimo pamoja na serikali iliyoko madarakani. Baada ya uchaguzi kuisha na serikali kujitangaza kushinda kwa wastani wa asilimia sabini, wananchi wameikata, wakiongozwa na kiongozi wa upinzani Venancio Mondlane.

Kinachotokea sasa hivi ni kwamba huyu kiongozi wa upinzani ndiye mwenye nguvu na sauti kuliko serikali; yeye ndiye anayeamuru nini kifanyike. Anaratibu maandamano akiwa mafichoni, baada ya kukimbia nchi kufuatia mauaji ya wakili wake.

Hali si shwali. Mfano jana, ameamrisha kufanyika maandamano kwa siku tatu bila kupumzika, akilenga bandari kufungwa pamoja na mipaka. Kumeitikiwa kwa muitikio mkubwa katika miji yote mikubwa ya Maputo, Beira, na Nampula pamoja na miji mingine midogo, huku karibu watu 40 wakiwa wameuwawa na polisi.

Inchi inaongozwa na mtu aliyeko mafichoni, huku Rais Nyusi akiwa hana sauti. Ukiona mwenzako ananyolewa.

Soma, Pia: Yanayojiri kwenye Uchaguzi Mkuu wa Msumbiji: FRELIMO (Chama rafiki ya CCM) kushinda Uchaguzi 09 Oktoba?

eti ukiona mwenzio ananyolewa ? hukohuko tu huku kwetu bado tupotupo sanaaaa

 

[bagamoyo]

Uchafuzi wa Uchaguzi wa Msumbiji 2024: Hali Tete Mozambique Yote, Maandamano kona zote za nchi​

​

Maandamano dhidi ya Frelimo yaongezeka; Hakuna dalili za Waandamanaji kuchoka​

07 Desemba 2024


Badala ya maandamano kufifia, kama FRELIMO ilivyotarajia, maandamano yanazidi kupamba moto. Baadhi ya wachambuzi ndani ya chama dola tawala kongwe FRELIMO sasa wanalinganisha maandamano ya kitaifa, na vita vya Cabo Delgado.

Kuangusha sanamu ya jenerali Alberto Chipande jana (Ijumaa) kisiwani Pemba na kuiburuza mitaani ni moja ya mfano wa kutochoka waandamanaji .

Jenerali mstaafu Alberto Chipande ndiye alifyatua risasi za kwanza za vita vya kudai uhuru kutoka kwa Wareno . Akiwa sasa na umri wa miaka 85 bado yuko kwenye Kamati Kuu ya Kisiasa ya Frelimo politburo, na amekuwa kada mkongwe wa chama dola kongwe mwenye nguvu zaidi katika jimbo Cabo Delgado. Kwa waandamanaji, yeye ndiye ishara ya kila kitu kisicho sawa.


Na waandamanaji hawafungi tu barabara bali wanashambulia ofisi za makao makuu ya Frelimo na ofisi za serikali. Jaji Mkuu wa Mahakama ya Juu Adelino Muchanga alisema kwamba maandamano ya Jumatano (4 Desemba 2024) huko Morrumbala, Zambézia, yalikuwa sawa na shambulio la kwanza la waasi huko Mocimboa da Praia, Cabo Delgado, mnamo 2017. Katika kesi zote mbili mahakama ya eneo hilo zilichomwa moto.

Huenda jaji Muchanga hajagundua, lakini waandamanaji wameona kwamba mamia ya waandamanaji wa amani wamekamatwa na kufunguliwa mashtaka, lakini hakuna mashtaka yoyote dhidi ya polisi ambao wamewaua karibu waandamanaji 100. Mahakama zimekuwa alama za uonevu, na sio za haki.


Kwa miaka saba Frelimo imekataa kuona kwamba uasi wa Cabo Delgado unahusu umaskini na unyakuzi wa rasilimali unaokumbatiwa pia kushadidiwa na wasomi wa Frelimo, na badala yake wanaendelea kusema kuwa ni uvunjifu wa amani wa kigeni ambao unaweza kutatuliwa na mamluki wa kigeni.

Sasa Frelimo inasema maandamano hayo ni ya uvunjifu wa amani wa unaofadhiliwa na nguvu kutoka nchi za kigeni.


Lakini vijana waliona uwezo wa Frelimo wa kuendeleza udanganyifu mkubwa katika uchafuzi wa uchaguzi, kama ilivyoripotiwa hapa kila siku kwa zaidi ya mwezi mmoja.

Na vijana waliona Frelimo ikichukua udhibiti wa kisiasa wa uchaguzi kwa namna ile ile ilivyochukua udhibiti wa uchumi, wizara na hata mhimili wa mahakama.

Hivyo maandamano yamepanuka kutoka kuwa kuhusu udanganyifu wa uchaguzi 2024 hadi kuwa kuhusu udhibiti wa Frelimo kwa ujumla katika nyanja zote, mihimili, media na Bunge.


Maandamano huko miji ya Maputo, Matola na Gaza yanaonyesha wazi kuwa Frelimo imepoteza wafuasi wake wengi wa jadi, wakiwemo watu wa tabaka la kati kama vile madaktari, walimu na wanasheria.

Mkuu wa Mahakama ya Juu jaji mkuu Adelino Muchanga yuko sahihi - kuwa sasa vita vya Cabo Delgado vimeenea kote nchini. Kama ilivyo katika Cabo Delgado, bado inawezekana kujadili suluhu. Lakini vijana wa mitaa ya Pemba, Morrumbala na Chibuto wanaona wana uungwaji mkono unao ongezeka. Wakati upande wa chama dola kongwe Frelimo kuingia kwenye majadiliano mazito unazidi kuwa mfupi na kutoweka kwa kasi.

Mchana, usiku na mapema asubuhi zilikuwa nyakati za ugaidi katika miji ya Chibuto na Chókwè, ambayo imekuwa ngome mbili za kutovumiliana kisiasa dhidi ya upinzani katika jimbo la Gaza. Wakati huu mwathirika hakuwa upinzani bali mmiliki (Frelimo) wa "vikundi vya mshtuko" - magenge ya vijana wa chama dola kongwe yaliyotumika katika uchaguzi kushambulia upinzani kimwili.


Kihistoria, Chibuto na Chókwè ni wilaya mbili zenye viwango vya juu vya kutovumiliana kisiasa dhidi ya upinzani, kila mara kwa kupendelea Frelimo. Lakini siku ya Alhamisi (jana, 5 Desemba 2024), ilikuwa hali tofauti: vijana waliasi Frelimo yenyewe, kwa kutumia mbinu walizojifunza kutoka kwa Frelimo.

Maasi yalianza Chibuto asubuhi, na kuendelea hadi usiku. Hadi saa 22.00 Chibuto ilikuwa ikiwaka moto. Baadhi ya waasi walipigwa risasi na polisi. Usiku, ikidaiwa kuwa polisi walikuwa wamewapiga risasi jamaa zao. Polisi hao pia walituhumiwa kurusha vilipuzi vitoa machozi katika hospitali hiyo.


Waandamanaji walivamia gereza la eneo hilo na kuwaachilia wafungwa 80 hivi. Gereza hilo lilikuwa limejaa watu wengi zaidi ya uwezo wa wafungwa kilichokuwa kimekadiriwa wakati limejengwa.

View: https://m.youtube.com/watch?v=Vgk437e4G4E Toka maktaba: Rais mstaafu Mozambique H.E Joaquim Chissano kuhusu mabadiliko na jinsi ya kukabiliana nayo

Na huko Chibuto, biashara nyingi zilizoharibiwa zina uhusiano na kada ya wasomi wa Chama cha Frelimo. Waandamanaji wateketeza jengo la Pamodzi , ambalo linaaminika kuwa la familia ya Rais wa zamani wa Msumbiji mstaafu Joaquim Chissano. Ni mzaliwa wa kijiji cha Malehice, wilayani Chibuto. Jumba hilo, pamoja na discoteque, liliharibiwa kabisa
Jumba la watalii la raia wa Uchina liliharibiwa kwa sababu kuna uvumi kwamba wao ni washirika wa rais Filipe Nyusi.

Duka kubwa linalomilikiwa na Wachina lilivamiwa na kuporwa kwa sababu ya uhusiano unaodaiwa kuwa na Meya wa Chibuto. Kwa sababu ya hofu yake kwa waandamanaji, Meya alilazimika kuacha nyumba yake na kukimbia kufuatia wito wa polisi wa wilaya ajisalimishe kwa kutoroka waandamanaji. Tulijifunza kwamba waandamanaji walisema ilikuwa muhimu "kumtembelea Meya".


Baadhi ya waandamanaji walipora bidhaa katika duka kubwa la vifaa vya ndani vya nyumbani. Moshi mwingi ulionekana ukipanda kutoka kwa marundo ya matairi yaliyokuwa yakiungua katikati ya barabara.

Mapema jioni, uasi huo ulienea hadi jiji la Chókwè. Ofisi mbili za Chama cha Frelimo, kamati za jiji na wilaya, zilishambuliwa na kuchomwa moto huku zikiwepo taarifa Polisi kuishiwa risasi na zana zingine za kuzima maandamano kwa nguvu ya dola.

 

[Intuition]

Kuna chama kimoja cha nchi fulani hakijifunzi.Kina mentality zilezile za kiimla - kuiba uchaguzi na kufikiri they are permanent.

 

[bagamoyo]

Maandamano ya baada ya uchaguzi nchini Msumbiji yanalemaza mitambo miwili ya kuzalisha umeme - AFP​

07 Desemba 2024

Picha: EDM

Maandamano ya baada ya uchaguzi nchini Msumbiji yamelemaza mitambo miwili ya umeme siku ya Jumamosi, shirika la kitaifa lilisema huku machafuko yakikumba taifa hilo la kusini mwa Afrika.

Chama tawala cha Frelimo, kilichokuwa madarakani tangu 1975, kilitangazwa kuwa mshindi wa uchaguzi wa Oktoba 9, 2024 lakini matokeo yalikanushwa na upinzani kuwa ya udanganyifu.

"Kama sehemu ya maandamano yanayofanyika kote nchini, kikundi cha waandamanaji kilikwenda kwenye mitambo ya umeme ya Ressano Garcia na Gigawatt, wakidai kuzima kabisa kwa uzalishaji wa nishati," Electricidade de Mocambique ilisema.


"Kwa kuhofia athari zisizotarajiwa," kampuni hiyo ilisema mitambo iliyo karibu na mpaka na Afrika Kusini "ililazimika kusitisha uzalishaji wa nishati," huku maandamano yakiongezeka kufuatia uchaguzi huo wenye utata.

Trafiki katika eneo karibu na mitambo hiyo ilitatizwa kulingana na video zilizochapishwa kwenye mitandao ya kijamii ambazo AFP haikuweza kuzithibitisha.

Ilipotafutwa, Mamlaka ya Kusimamia Mipaka ya Afrika Kusini (BMA) haikujibu.

Mahakama ya Kikatiba ya Msumbiji linatarajiwa kuthibitisha matokeo ya uchaguzi angalau wiki mbili kabla ya sherehe za kuapishwa kwa Januari 2025.


Wafuasi wa mgombea wa upinzani Venancio Mondlane, aliyeshika nafasi ya pili nyuma ya Daniel Chapo wa Frelimo, wamejitokeza barabarani baada ya Mondlane kupinga hesabu rasmi ya takwimu zulizotangaza matokeo ya Uchafuzi wa Uchaguzi .

Tume ya uchaguzi inashikilia kuwa Chapo - anayetaka kumrithi mwenzake Filipe Nyusi, alipata karibu asilimia 71 ya kura, kwa 20 za Mondlane, kiongozi wa chama kidogo cha Podemos.


Lakini Mondlane anapinga hesabu tofauti iligundua kuwa alipata asilimia 53 ya kura, huku Chapo akipata asilimia 36 pekee.

Waangalizi wa kimataifa wanasema uchaguzi huo ulikumbwa na kasoro kadhaa.


Takriban watu 90 wameuawa katika taifa hilo la kusini mwa Afrika tangu Oktoba 21 huku kukiwa na mapigano kati ya waandamanaji wanaoipinga serikali na vikosi vya usalama, shirika la kiraia la Plataforma Decide lilisema Ijumaa.

Machafuko ya hivi punde yalikuja kama Mondlane alisema katika chapisho la Facebook kwamba kumekuwa na "jaribio lingine lililoshindwa la kuniua" mwezi mmoja baada ya kudai jaribio la kwanza la kumuua.

Mondlane, mtangazaji wa zamani wa redio, alikimbilia Afrika Kusini baada ya kupinga matokeo ya kura na hajulikani aliko kwa sasa.


Chanzo: Lusa

View: https://m.youtube.com/watch?v=HWHGd2GOtds

 

[bagamoyo]

NCHI JIRANI YA ZAMBIA, YAKOSA UMEME TOKA MOZAMBIQUE

Katika nchi jirani ya Zambia, iliyo na mgawo mkali wa umeme imeingia zaidi katika changamoto baada ya megawati 300 za uagizaji umeme kutoka Msumbiji kuwa zimesitishwa baada ya shirika la serikali la Zesco Ltd. kupokea taarifa ya "kutokuwepo kwa muda usiojulikana kwa mauzo ya umeme" toka Msumbiji.

Ukame mkali umepunguza uzalishaji wa umeme wa maji nchini Zambia, ambao hutoa sehemu kubwa ya umeme wake. Zambia imesalia kuwa nchi ya pili kwa ukubwa barani Afrika kwa uzalishaji wa shaba kwa kutegemea umeme toka Msumbiji ili kupunguza pengo lake la usambazaji.

Ugavi wa msogo wa umeme wa dharura kwenye gridi ya taifa umepunguzwa, na hivyo kupunguza zaidi umeme kwa wateja wa makazi, Zesco ilisema katika taarifa yake Jumapili.

 

[bagamoyo]

Uchafuzi wa chaguzi wa Msumbiji 2024:​

​

Polisi wadai njama zinaendelea kutathmini hali​

09 Desemba 2024

Picha: AIM

Kamanda Mkuu wa polisi wa Msumbiji (PRM) amedai kuwa kuna mpango wa kushambulia na kuharibu mali muhimu na za kimkakati za Serikali wakati wa wikendi hii.


Akizungumza na waandishi wa habari mjini Maputo siku ya Ijumaa msemaji wa Kamandi Mkuu, IGP Orlando Mudumane, alisema mashambulizi haya yataongozwa na wanachama na wafuasi wa Chama cha Matumaini cha Maendeleo ya Msumbiji (Podemos).


Podemos ndicho chama kikuu ambacho kiliunga mkono azma ya kuwania urais na mgombea binafsi Venancio Mondlane. IGPMudumane hakutaja wanachama wowote wa Podemos, na wala hakusema ni wapi hasa mashambulizi yanayodaiwa yanaweza kutokea.


Alidai kuwa Podemos alikusudia kushambulia vitengo vya polisi na magereza ili kukamata silaha, na kuwaachilia wafungwa ambao wangejiunga na safu yake.


"Mashambulizi kama haya ya kukusudia na uharibifu yatastahili mwitikio unaostahili kutoka kwa Vikosi vya Ulinzi na Usalama, kulingana na ukweli na kwa mujibu wa sheria", alitangaza IGP Mudumane.


Akitoa taarifa ya matukio ya saa 24 zilizopita, alisema mamlaka ilirekodi matukio 12 makubwa ya uvunjifu wa amani ya umma, ambapo majengo mawili yaliharibiwa kwa kutumia vinywaji vya Molotov.


Alisema kuwa watu wanane walikuwa wamezuiliwa, na kesi zao zilipelekwa kwa Ofisi ya Mwendesha Mashtaka wa Umma.

Lakini IGP Mudumane lazima aliandika hotuba hii kabla ya habari kufika Maputo kuhusu ghasia hizo kubwa katika miji ya Chibuto na Chokwe katika jimbo la kusini la Gaza.


Huko Chibuto, waandamanaji waliteketeza jengo la Pamodzi, ambalo linaaminika kuwa la familia ya Rais wa zamani wa Msumbiji Joaquim Chissano.


Waandamanaji hao pia walivamia jela ya Chibuto na kuwaachilia wafungwa takriban 80.
Kulingana na kituo cha televisheni cha kujitegemea, STV, waasi hao waliharibu kabisa Hoteli ya Kwagatilo Hoteli - ambayo ni kituo kikubwa zaidi cha ununuzi na utalii jijini. Chanzo cha STV kilisema kuwa zaidi ya waasi 1,000 waliingia kwenye jumba hilo. "Waliharibu milango ya vyumba na kuiba kila kitu", alisema.


Hakuna kilichobaki cha maduka, mikahawa, nyumba za watalii na vifaa vya starehe. Wafanyakazi 35 wa Kwagatilo sasa wana hatari ya kupoteza kazi zao.


Huko Chokwe, ofisi mbili za Chama cha Frelimo, za kamati za jiji na wilaya za chama zilivamiwa na kuchomwa moto. Baadhi ya mitaa ilizibwa kwa vizuizi na matairi kuchomwa moto. Takriban maduka yote katikati mwa Chokwe yaliharibiwa na kuporwa.
Ghasia pia zilizuka katika jimbo la kati la Manica. Msemaji wa polisi wa mkoa huo, Mouzinho Manasse, aliiambia STV kwamba polisi walikumbana na mvua ya mawe walipojaribu kuondoa vizuizi katika maeneo mbalimbali ya jimbo hilo.


Polisi wanane na mwanajeshi mmoja walihitaji matibabu, na waasi 46 walizuiliwa.


Katika jimbo la kaskazini la Cabo Delgado, polisi walisema kwamba baadhi ya wale waliohusika katika ghasia katika mji mkuu wa jimbo hilo, Pemba, "wameingizwa" kutoka majimbo mengine, hasa Nampula.
Msemaji wa polisi Aniceto Magome aliwaambia waandishi wa habari "tuna taarifa kutoka kwa idara za upelelezi kwamba watu waliotoka Nampula wanaongoza harakati hizi".
Katika hali isiyo ya kawaida, polisi na Podemos walifanya mkutano wa pamoja na waandishi wa habari kisiwani Pemba kukanusha kuwa tawi la eneo la Podemos halina uhusiano wowote na ghasia hizo. Mratibu wa Podemos aliwakana wale wote waliokuwa wakiharibu mali ya umma na ya kibinafsi.
Chanzo: AIM

 

[bagamoyo]

Uchafuzi wa Uchaguzi wa Msumbiji 2024:​

​

Jumuiya ya Waislamu yamuomba rais Nyusi , serikali na Frelimo washiriki katika mazungumzo zaidi na watu - O País​

09 Desemba 2024

Picha: O País

Katika kikao na Rais wa Jamhuri Filipe Nyusi mjini Maputo asubuhi ya leo, Jumuiya ya Waislamu nchini Msumbiji imeiomba serikali na chama dola kongwe cha Frelimo kufanya mazungumzo zaidi na wananchi ili kuepusha mivutano kuzidi kuongezeka.


“Tungependa Frelimo kubadili tabia yake ya ubabe, na badala ya kijihusisha katika mazungumzo zaidi na watu. Kuna ukosefu mkubwa wa mazungumzo kati ya viongozi wetu na watu wa Msumbiji,” alisema mwakilishi wa jumuiya ya Waislamu Nazir Loonat.


Kwa upande mwingine, jumuiya ya kidini inaliomba Mahakama ya Kikatiba kubadilika zaidi katika kutangaza matokeo ya uchaguzi mkuu wa tarehe 9 Oktoba 2024.

"Mahakama ya Katiba lazima liharakishe kutangaza matokeo ya uchaguzi - lazima liangalie malalamiko ili kutatua tatizo lililopo nchini.

Mahakama ya Katiba lazima iwe na ushahidi wa kusema kwamba mtu huyu au yule alishinda uchaguzi, bila kupendelea mtu yeyote. Haki lazima itendeke,” Loonat alisema.


Katika mkutano huo, Rais Filipe Nyusi alisikitishwa na vifo vya raia na askari polisi, pamoja na uharibifu wa miundombinu kama makao makuu ya chama cha Frelimo, taasisi za uchaguzi na magari ya watu binafsi na vyombo vya kisheria, vya kibinafsi na vya umma.

View: https://m.youtube.com/watch?v=qyuwFjseV7w

Kwa upande wake, Waziri wa Mambo ya Ndani ya Nchi, Pascoal Ronda, aliyetakiwa na Rais wa Jamhuri kutoa muktadha wa hali ilivyo sasa, alifichua kuwa, baada ya kuzuiwa jana, mji wa Bobole, mkoani Maputo, sasa umefarijika. Maeneo mengine ya mkoa wa Maputo, hata hivyo, sasa yamezingirwa, Waziri Ronda alifichua.


“Leo Mkoa wa Maputo umezuiwa, lakini kazi inafanyika kuondoa vikwazo hivyo na Mheshimiwa Venâncio hayupo, yuko nje ya nchi na kutoka popote alipo anatuma ujumbe, anatuma mialiko ili watu washiriki. matukio kama haya. Watu wenye ufahamu zaidi hawazingatii hili. Lakini watu wenye ufahamu mdogo, hasa vijana wanaokunywa vileo, sio bora zaidi, wanaotumia mihadarati na kuonekana watu wasio wa kawaida, wanashawishiwa kufanya vitendo hivi,” Waziri wa Mambo ya Ndani alisema.

Ronda anakubali kwamba hali ya sasa si nzuri zaidi, lakini anasema kwamba ikiwa sheria ingeheshimiwa, nchi inaweza kufikia mahali salama.
“Kuna changamoto [za kisheria] ambazo ziliwasilishwa na yote haya yanafanyiwa kazi, lakini wapo ambao hawana uvumilivu wa kusikiliza au kujua matokeo yatakuwaje.

Serikali imekuwa ikifanya juhudi kubwa, ikitoa wito kwa kila mtu kubaki raia wa Msumbiji na kuziamini taasisi hizo. Kwa sasa, Rais wa Jamhuri amekuwa akifanya mawasiliano yote haya, ili kujua hisia za wananchi, ili tuwe na amani nchini,” Waziri Ronda alisema

 

[bagamoyo]

Frelimo toka kuwa chama cha ukombozi mwaka 1975 hadi kuwa chama cha kikoloni gandamizi 2024:

TOKA MAKTABA:
2020 29 Aprili

Nakala ya Reuters:
Alhamisi, Mei 22, 1975. Rais wa Frelimo Bw. Samora Machel -- ambaye atakuwa Rais wa kwanza wa Msumbiji wakati nchi hiyo itakapopata uhuru kamili tarehe 25 Juni 1975 -- alitunukiwa na Rais wa Tanzania Julius Nyerere siku ya Alhamisi (22 Mei).

Kiongozi wa FRELIMO Samora Machel Atuzwa Na Rais Julius Nyerere wa Tanzania | Mei 1975​

View: https://m.youtube.com/watch?v=NkU6jk9Rxak


Katika mkutano wa hadhara jijini Dar Es Salaam Rais Nyerere uwanja wa Taifa wilaya ya Temeke mjini Dar es Salaam alimkabidhi Bwana Machel Nishani ya Kwanza ya Mlima Kilimanjaro.

Rais Nyerere aliipongeza Frelimo kwa kuikomboa nchi yao na kuwataka kudumisha nguvu na umoja wao.

Pia alisema uhuru wa Msumbiji hautakamilika ikiwa mataifa mengine ya Afrika bado yanatawaliwa na wakoloni.

Bwana Machel aliwashukuru viongozi wa Tanzania kwa misaada waliyoitoa kwa nchi yake, zikiwemo shilingi milioni 1.4 (takriban 80,000 sterling) kutoka kwa vikosi vya ulinzi. Chanzo: Reuters News Archive.

TOKA MAKTABA:
2015 30 Julai
(1 Mei 1982) Sherehe za Mayday zilizoongozwa huko Dar Es Salaam na Rais wa Tanzania Julius Nyerere na Rais Samora Machel wa Msumbiji.


View: https://m.youtube.com/watch?v=cuD0OiFXv7c

 

[bagamoyo]

Msumbiji: Mwanasheria mkuu mpya ni 'tumaini' wakati wa changamoto - rais​

10 Desemba 2024

Picha: Mwanasheria Mkuu wa Jamhuri ya Msumbiji

Rais wa Msumbiji Filipe Nyusi siku ya Jumatatu 9 December alielezea kuapishwa kwa mwanasheria mkuu mpya, Julião Letela, kama "tumaini na upya" katika kipindi cha "changamoto kubwa " nchini humo, ambazo zinahitaji "umoja, uamuzi na ujasiri".

"Sherehe hii, ambayo inafanyika katika wakati wa kipekee katika nchi yetu tunayoipenda, inaashiria matumaini na upya katika wakati wa changamoto, ambayo inatutaka sisi sote, kama taifa, umoja, dhamira na ujasiri wa kukabiliana nazo," mkuu huyo wa nchi alisema. katika sherehe za kuapishwa kwa Américo Julião Letela, katika Ikulu ya Jamhuri, mjini Maputo.

"Mfumo wa usimamizi wa haki, kama njia ya mwisho ya utetezi wa haki, uhuru na dhamana za raia, unachukua jukumu muhimu zaidi wakati ambapo nchi yetu inakabiliwa na changamoto tunazojaribu kujitolea kwetu kama nchi ya kidemokrasia inayoongozwa na utawala wa sheria. ," aliongeza, akimwomba Américo Julião Letela "kuwa kama wakala wa mabadiliko yanayohitajika".

Katika hotuba yake, alieleza kuwa ofisi ya mwendesha mashtaka wa umma kwa sasa inakabiliwa na changamoto za “kuimarishwa uwezo wake” kama ofisi kuu za kupambana na uhalifu uliopangwa na wa kimataifa au “kupambana na rushwa na kurejesha mali”, hivyo ofisi hii ni moja “. vyombo muhimu vya kupambana na "uhalifu uliopangwa".

"Pia tunatumai kuwa kwa vitendo vyenu mtakumbuka kwamba ni muhimu kuwa na uthubutu zaidi katika mashtaka ya uhalifu unaotishia usalama wa serikali," alisema rais Nyusi, akihutubia katika hafla ya kuaposhwa mwanasheria mkuu mpya, akisisitiza kwamba "ucheleweshaji wa utekelezaji majukumu vinatishia usalama wa serikali." ” ya ofisi ya mwendesha mashitaka lazima iwe kasi katika ushughulikiaji wa kesi na “udhibiti wa uhalali”.

Américo Julião Letela amekuwa mwendesha mashtaka wa umma kwa zaidi ya miaka 20 na anachukua nafasi ya Beatriz Buchili katika wadhifa huo, huku mkuu wa nchi akitambua "uzalendo na hisia za kweli za utume" za mwendesha mashtaka anayemaliza muda wake katika kipindi cha miaka kumi ofisini.

Mkuu wa nchi, ambaye anafikia mwisho wa mamlaka yake ya urais wa jamhuri baada ya miaka kumi ofisini, alisisitiza kwamba katika kipindi hiki amefanya "kila kitu kwa ajili ya kuendelea kuaminika" kwa taasisi za haki.

"Leo tunaweza kusema kwamba licha ya uhaba wa rasilimali, tumepata matokeo yanayoonekana katika mahakama na ofisi ya mwendesha mashtaka wa umma," alisema, akikumbuka kwamba kutoka 2014 hadi 2023 idadi ya wafanyakazi katika ofisi ya mwendesha mashtaka wa umma, ikiwa ni pamoja na mahakimu, ilikua kwa 44.6%, hadi 2,953 za sasa, na tangu 2019 pekee makao makuu manne ya kanda mpya na mawili. ofisi za kupambana na rushwa za mkoa zimejengwa.

“Nia yetu ni kuona ofisi ya mwendesha mashitaka wa umma inazidi kuwa imara, karibu na raia na kuwa hai zaidi katika utekelezaji wa majukumu yake. Kwa maana hii, ni muhimu kutoa mafunzo endelevu kwa kudumu na kuongeza rasilimali watu, kiufundi na kiteknolojia ili kukabiliana na changamoto za leo,” alihitimisha.


Akizungumza na waandishi wa habari mwishoni mwa sherehe, Américo Julião Letela aliangazia changamoto zilizo mbele yake kama "kuimarisha udhibiti wa uhalali", kwa ubora zaidi katika kazi ya mahakimu, hasa katika uchunguzi wa kiutaratibu wa uendeshaji wa kusikiliza kesi .

"Mwendesha mashtaka wa umma pia anahitaji kuzingatia kutathmini kiwango cha utimilifu wa uchunguzi unaostahili na pia kuzingatia matakwa ya kesi inapaswa kuwa ya nini," alisema.

Pia alisisitiza haja ya kuimarisha "uwezo wa kuingilia kesi za jinai", hatua ya hatua zinazochukuliwa "kabla ya tarehe ya mwisho au kwa njia yenye kupunguza upungufu", ambayo "haisaidii sana katika kutoa ushahidi", pia akizungumzia. Kuhusu ushirikiano wa kimataifa wa kisheria kama kipaumbele, pamoja na miundombinu "iliyohitimu", mahakimu na maafisa wa haki.


Kwa mwanasheria mkuu mpya, alisema utakatishaji fedha "ni changamoto kubwa" ambayo inahitaji "hatua za ujasiri" kukomesha "usafirishaji wa mtaji", akikumbuka kwamba tathmini ya hapo awali ya ofisi ya mwendesha mashtaka wa umma ilionyesha zaidi ya dola za Kimarekani milioni 800 zilizochukuliwa kinyume cha sheria. nchi.

"Kiasi ambacho kimepelekwa nje ya nchi kinyume cha sheria na kinaongezeka kwa kasi," alisema.

 

[bagamoyo]

10 December 2024

Beira : Walimu waacha kusahihisha mitihani kwa kukosa malipo ya saa za ziada!​

View: https://m.youtube.com/watch?v=zpsiE8PnSQA

Tarehe 9 -12-2024 Walimu wa shule ya Sekondari ya Manga iliyopo Beira na maeneo mengi ya nchini Mozambique walichukua uamuzi wa kusitisha kusimamia mitihani kama maandamano yao dhidi ya ukosefu wa malipo ya saa za ziada zilizofanya kazi.

Toka maktaba :
SERIKALI NA AHADI ZAKE
Maputo, 02 Des 2024 (AIM) – Serikali ya Msumbiji inawaomba walimu utulivu na subira zaidi, ikithibitisha kwamba, katika siku za usoni, italipa muda uliosalia na, kwa njia hii, itaheshimu ahadi zake.

Leo (02), ikiwa ni siku ya kwanza ya mitihani nchini kote, takriban shule nane za sekondari katika jimbo la kusini la Maputo hazijafanya mitihani yao ya mwisho, jambo ambalo walimu walikuwa tayari wamesonga mbele siku chache zilizopita, ikiwa ni maandamano ya kupinga mtihani huo. ukosefu wa malipo kwa muda wa ziada.

Katika mawasiliano mafupi aliyokuwa nayo na waandishi wa habari leo, dakika chache baada ya kumalizika kwa sherehe za ufunguzi rasmi wa msimu wa mtihani wa shule nchini, uliofanyika katika wilaya ya Manhiça, mkoani Maputo, naibu waziri wa Elimu na Maendeleo ya Binadamu, Manuel Banzo. , ilitambua kuwa deni la serikali la muda wa ziada kwa walimu ni halali.

“Tungeomba tuwe na subira kidogo kwani Serikali itatatua tatizo hili, hii si ahadi ya uongo. Ni sheria kwa walimu kuwa nazo, na ikiwa ni sheria, serikali italazimika kulipa muda wa ziada,” alisema.

Alipoulizwa kuhusu wanafunzi hao ambao hawakuweza kufanya mitihani leo, Banzo alisema hafahamu suala hilo, na kuahidi kuwa atalitolea ufafanuzi baada ya kuchunguza ukweli huo.

Alipoulizwa kuhusu mamlaka ya sasa ya serikali, ambayo yanakaribia kumalizika, Banzo alieleza kuwa mchakato wa malipo hauhusiani na mamlaka ya serikali, kwani kuna kumbukumbu ya kitaasisi.

Naibu waziri alihakikisha kwamba, bila kujali serikali inayoingia madarakani, "lazima ijilipe yenyewe", akikiri kwamba Mtendaji anafanya juhudi kubwa kufanikisha hili.

Ukweli kwamba serikali haijalipa muda wa ziada kuanzia 2022 hadi mwaka huu, kwa mujibu wa Banzo, haitokani na ukosefu wa fedha, bali ni utata wa taratibu zinazohusika.

"Naweza kusema kwamba ni mchakato mgumu kiasi fulani unaohusisha kutambua muda wa ziada na kazi hii imefanyika, kisha malipo yanafanyika na malipo haya yanawekwa kati, kiasi kinaingia moja kwa moja kwenye akaunti za walimu", alisema.

Chanzo : AIM

 

[bagamoyo]

UCHAFUZI WA UCHAGUZI NI ALAMA KUU YA Mwaka 2024:​

Maandamano na mabomu ya machozi mitaani yaamekuwa habari kubwa ya mwaka huu nchini Msumbiji - Lusa​

11 Desemba 2024

Filimbi, honi na mabomu ya machozi ndiyo viliashiria mwaka ambapo Msumbiji ilikabiliwa na upinzani mbaya zaidi wa matokeo ya uchafuzi wa uchaguzi 2024, na vifo zaidi ya 100 katika mapigano kati ya polisi na wafuasi wa mwanasias wa upinzani ambaye alikabiliwa na vyombo vya serikali ya chama dola kongwe "Frelimo".

Asubuhi ya Oktoba 9, 2024 zaidi ya Wasumbiji milioni nane, kati ya jumla ya milioni 17 waliojiandikisha, walipiga kura katika uchaguzi mkuu wa saba wa nchi hiyo, uchaguzi ambao umeambatana na mfululizo wa maandamano ya kupinga matokeo yaliyotangazwa na Tume ya Taifa ya Uchaguzi (CNE).

Matokeo yaliyotolewa takriban siku 15 baadaye yalihusisha ushindi wa Daniel Chapo katika uchaguzi wa urais, kwa kupata asilimia 70.67 ya kura, na, katika uchaguzi wa wabunge, na chama cha Mozambique Liberation Front (Frelimo), kilichokuwa madarakani tangu uhuru (1975). kuanzisha vuguvugu la maandamano lililoongozwa na mgombea urais Venâncio Mondlane, kiongozi wa aliyeanzisha muungano huru ambaye aliviacha vyama viwili vikuu vya upinzani nchini Msumbiji ili kukabiliana, peke yake, na chama ambacho ilitawala nchi kwa takriban miaka 50.


Alasiri ya Oktoba 24, 2024 wakati mwenyekiti wa Tume ya Uchaguzi CNE, Carlos Matsinhe, akitangaza matokeo katika moja ya vyumba vya mikutano vya kifahari huko Maputo, moshi wa matairi ya moto ulijaa anga ya barabara kuu katika viunga vya mji mkuu, na kuanzia hapo mfululizo wa mapigano kati ya polisi na waandamanaji wakipinga matokeo , ambayo yalienea kote nchini.


Siku tatu kabla, polisi walikuwa tayari wamewarushia mabomu ya machozi kundi la watu waliojaribu kuandamana kwenye barabara kuu tajwa ya mjini kati Maputo ya Avenue Eduardo Mondlane kufuatia mauaji ya washirika wawili wa Venancio Mondlane, mmoja wao akiwa wakili wake, Elvino Dias usiku wa Oktoba 18, 2024.

Mabomu ya machozi yalirushwa katika eneo ambalo Mondlane alikuwa akitoa taarifa kwa waandishi wa habari akiwa eneo walipouawa washirika wake wawili , akiomba utulivu wakati wa maandamano aliyoitisha, na kumlazimu mwanasiasa huyo kukimbia, tukio lililonaswa na vyombo kadhaa vya habari vya kitaifa na kimataifa.

Huku zaidi ya watu mia moja wakiuawa na wengine karibu 350 kujeruhiwa kwa risasi, mapigano kati ya polisi na waandamanaji yaliendelea katika wiki zilizofuata, na kuleta machafuko mitaani, na kudhoofisha sehemu kadhaa za huduma mijini, na vizuizi kwenye barabara kuu, hata katika mji mkuu. , na hata kufunga kwa muda mpaka mkuu wa nchi hiyo na Afrika Kusini, uliopo Ressano Garcia.

Wimbi hilo la maandamano lilisababisha kuzibwa kwa barabara, kupiga honi na kugonga vyungu vya shaba na sufuria katika maeneo makuu ya mijini.

Venancio Mondlane, ambaye aliondoka nchini siku chache baada ya mauaji ya washirika wake wawili wa karibu, amekuwa sauti ya mamlaka katika kuchagiza maandamano hayo, kupitia matangazo yake ya moja kwa moja kwenye mtandao wa kijamii wa Facebook, yakifuatwa hasa na kizazi kipya cha vijana.

Wapinzani wake wakuu wanamtuhumu kuchukua fursa ya udhaifu wa kijamii na kisiasa wa nchi ambapo takwimu zinaonyesha kuwa, kati ya wakazi milioni 32 wa Msumbiji, karibu milioni 9.4 ni vijana, theluthi moja yao hawana ajira, elimu au mafunzo ya kitaaluma. .

Lakini wale wanaomfuatilia wanaona "Agano jipya" la "Okoa Msumbiji" - kama kauli mbiu ya Venancio Mondlane inavyoweka matumaini mapya kwa raia wa - nchi ambayo ni miongoni mwa nchi maskini zaidi pamoja na uwezo wake mkubwa, hasa katika rasilimali za madini.

"Kwa vijana wa kizazi kipya wa Msumbiji, gumzo la madai ya kihistoria ya wale walioleta ukombozi au kupigania demokrasia hayana maana tena ikiwa hayaleti maisha ya afuweni kwa raia . Vijana wa kizazi kipya baada ya uhuru wanataka kazi,” mchambuzi wa masuala ya kisiasa Alberto da Cruz aliiambia shirika la habari la LUSA.

Katika baadhi ya maeneo, mitaa ya Maputo bado inaonyesha dalili za mapigano hayo, ikiwa ni pamoja na mabaki ya matairi yaliyochomwa moto na maduka yaliyoharibiwa. Maandamano hayo yalielezwa na mamlaka kama jaribio la "kuharibu utaratibu wa kikatiba uliowekwa" unaofadhiliwa na "baadhi ya mashirika ya kiraia na watu wenye nia mbaya".
Chanzo : LUSA

 

[chuma cha mjerumani]

Madaraka matamu wako radhi watu wafe mabilion ya hasara yapatikane kulipo chama kuachia ngazi dili zao zitaisha.

 

[Logikos]

Same Script, Different Cast....;

Welcome to Politics 2.0

 

[bagamoyo]

Uchafuzi wa Uchaguzi wa Msumbiji 2024 : Mahakama ya Katiba yaapa kufanya uchunguzi wa kina ili kuhakikisha ukweli pia uhalali wa mchakato na matokeo uchaguzi 2024 - Tazama​

| 12 Desemba 2024
0 Maoni Chapisha Shiriki

Picha: Baraza la Katiba /Facebook
Rais wa Mahakama ya Katiba la Msumbiji alisema Jumatano kwamba chombo hicho hakijapokea rufaa yoyote yenye utata kutoka kwa wagombea wa kiti cha urais, lakini aliahidi kuangalia mchakato huo "kizuri" ili kuhakikisha "ukweli wa uchaguzi".


“Ni vyema kufafanua kuwa Baraza la Kikatiba halijapokea rufaa zozote zenye utata kutoka kwa wagombeaji wa kiti cha urais. Nataka kusema kwamba, kwa upande wa wagombea wa Urais wa Jamhuri, hatujapokea rufaa yoyote katika uchaguzi huu,” alisema Lúcia Ribeiro, wakati wa mkutano na wanachama wa Chama chenye Matumaini ya Maendeleo ya Msumbiji (Podemos). ), ambayo inaunga mkono ugombea wa Venâncio Mondlane.
Suala lililopo ni matokeo ya uchaguzi wa Oktoba 9 yaliyotangazwa na Tume ya Taifa ya Uchaguzi (CNE), ambayo yalimpa ushindi Daniel Chapo kwa asilimia 70.67 ya kura zote, akiungwa mkono na chama tawala cha Mozambique Liberation Front (Frelimo) na kinachoendelea. lililopingwa na Venâncio Mondlane, ambaye ametoa wito wa kuwepo kwa mfululizo wa maandamano na kusimamishwa.

Maandamano hayo yameleta machafuko mitaani katika maeneo mbalimbali ya nchi, na takriban watu 110 wameuawa na zaidi ya 300 kujeruhiwa kutokana na mapigano kati ya polisi na waandamanaji tangu Oktoba 21, kulingana na usawa uliosasishwa uliotolewa Jumanne na mashirika yasiyo ya kiserikali. -shirika la kiserikali (NGO) Plataforma Eleitoral Decide.


Katika mkutano wa leo na wanachama wa chama cha Podemos, Mahakama ya Katiba (CC), mahakama ya mwisho ya rufaa katika mizozo ya uchaguzi, ilifafanua kwamba, ingawa haijasajili rufaa yoyote, chombo hicho pia "kinathibitisha" uchaguzi wa rais.


“Sio kwa sababu hatujawa na kesi zozote dhidi ya wagombeaji urais ndiyo maana hatutazamii. Tunaangalia. Hii inajumuisha kwa usahihi kulinganisha muhtasari na taarifa kwa umma za Tume ya Taifa ya Uchaguzi na muhtasari na taarifa kwa umma za vyama vya siasa. Huu ni mchakato wa kina,” alisisitiza, akiongeza kuwa sio "kazi rahisi".


Kwa rais wa chama cha Podemos, maelezo ya Mahakama ya Katiba CC yanaacha shaka kuhusu uwazi wa mchakato huo, huku akieleza kuwa chama anachokiongoza kimewasilisha nyaraka mbalimbali zinazofichua kukosekana kwa uwazi katika uchaguzi mkuu ukiwemo uchaguzi wa rais.


"Hadi sasa sina imani kwamba kutakuwa na ukweli wa uchaguzi (...). Dozi tuliyowasilisha inahusisha uchaguzi wa rais,” alisema Albino Forquilha, akizungumza na vyombo vya habari mwishoni mwa mkutano huo.

Tangazo la Tume ya Uchaguzi CNE la tarehe 24 Oktoba la matokeo ya uchaguzi, ambapo Chapo alitunukiwa ushindi katika uchaguzi wa rais na, katika uchaguzi wa wabunge, chama cha Frelimo, ambacho kiliimarisha wingi wa kura, kilizua maandamano ya wananchi, yaliyoitishwa na mgombea urais Venâncio Mondlane. na ambayo yameingia katika mapigano makali na polisi.

Kulingana na Tume ya Uchaguzi CNE, Mondlane alishika nafasi ya pili kwa 20.32%, lakini haitambui matokeo, ambayo bado yanapaswa kuthibitishwa na kutangazwa na Baraza la Katiba, ambalo linaweza kutokea mwishoni mwa mwaka.

Chanzo: LUSA

 

[bagamoyo]

Mgogoro wa baada ya uchafuzi wa uchaguzi Msumbiji 2024:​

​

Rais Filipe Nyusi akutana na Wahariri na waandishi nguli wa habari - O​

12 Desemba 2024​

Rais Felipe Nyusi Picha hisani: O País

Rais wa Jamhuri amefanya mkutano Alhamisi hii na wasimamizi wa vyombo vya habari kama sehemu ya kutafuta suluhu la mgogoro wa baada ya uchaguzi wa tarehe 9-10-2024 , O País inaripoti.

Rais Filipe Nyusi asema, pamoja na mikutano hiyo rasmi, amefanya mingine, isiyo rasmi.
“Nilitoa nafasi ya kuzungumza na ninyi watu wanaofanya kazi na habari, ili tuweze kujadili suluhisho zinazowezekana kwa pamoja. Kwa kawaida huwa sitoi maoni mengi kuhusu hafla hizi – niko hapa kusikiliza mawazo yenu,” rais alisema.


Mkutano huo unajumuisha wenyeviti wa Bodi za Wakurugenzi, wahariri wakuu, wahariri na wadau wengine wa habari kutoka redio, televisheni, magazeti na wengineo ya nchini Mozambique.


"Niliwaalika baadhi ya watu ambao si lazima wasimamie taasisi, lakini wana historia ya kuchangia utatuzi wa migogoro, kama ya Muchungue," Filipe Nyusi alisema, kabla ya kuwaomba waandishi wa habari kutoka nje ya chumba ili wageni. wangejisikia huru kusema chochote wanachotaka mbele ya rais wa Jamhuri.

Chanzo

 

[nyonyodawa]

Maji ya shingo kiburi chote kwisha

 

[bagamoyo]

Maji ya shingo kiburi chote kwisha

Kabisa muda umewatupa mkono, jeuri ya ushindi wa kishindo, viburi vya kubebwa kwa mbeleko ya mfumo dola , ngebe, matumizi ya vyombo vya usalama vyote vimeshindwa kuinusuru FRELIMO

Utawala wa chama dola kongwe FRELIMO una haha kutafuata ushawishi kutoka majaji wa Mahakama ya Katiba, vyama vya kisiasa rafiki vya FRELIMO, viongozi wa kidini, wahariri wa vyombo vya habari baada ya kukosa ushawishi kwa umma mpana ambao upo na Venancio Mondlane kuwa ndiyo chaguo lao.


View: https://m.youtube.com/watch?v=YogXxM9Y8bU

Video clip mmoja wa wajumbe wa PODEMOS chama cha Venancio Mondlane, asituliwa pamoja na kiu cha maji asiyanywe maji aliyosogezewa na wahudumu wa idara ya serikali

 

[bagamoyo]

Kiongozi mkuu wa PODEMOS, aelezea msimamo wa chama

Mahakama ya Katiba na Matokeo ya Uchafuzi wa Uchaguzi 2024 Msumbiji: Bw. Albino Forquilha aeleza kutokuwa na imani na Taasisi za Uchaguzi
View: https://m.youtube.com/watch?v=bRD4-ZjdjVw Albino Forquilha kiongozi mkuu wa PODEMOS kilicho msimamisha mgombea urais Venancio Mondlane, alionyesha kutokuwa na imani kuhusu zoezi linaloendelea la Mahakama ya Kikatiba kujaribu kupata ukweli wa matokeo ya uchaguzi , akihoji uwazi wa taasisi zinazohusika alisisitiza Bw. Albino Forquilha bila kupepesa macho katika mkutano na majaji ..