Manyanza
Platinum Member
- Nov 4, 2010
- 22,269
- 58,563
Kukamatwa kwa Tundu Lissu mnamo Aprili 9, 2025, kumezua ukosoaji mkubwa kutoka kwa mashirika ya haki za binadamu na jumuiya ya kimataifa. Mashirika haya yameelezea wasiwasi wao kuhusu ukiukwaji wa haki za binadamu na kudhoofika kwa demokrasia nchini Tanzania.
Kauli za Mashirika ya Haki za Binadamu
- Amnesty International: Shirika hili lilikemea vikali kukamatwa kwa Lissu, likilitaja kama hatua ya kisiasa ya kumzuia mpinzani mkuu wa serikali. Amnesty ilisema kuwa mashtaka ya uhaini dhidi ya Lissu ni ya kubuniwa na yanakiuka haki ya uhuru wa kujieleza na kushiriki katika siasa. Walikemea pia matumizi ya nguvu kupita kiasi na kukamatwa kwa viongozi wengine wa CHADEMA waliokuwa wakisindikiza Lissu.
- Human Rights Watch (HRW): HRW ilieleza kuwa kukamatwa kwa Lissu na kufungiwa kwa CHADEMA kushiriki katika uchaguzi mkuu wa Oktoba 2025 ni dalili ya kuongezeka kwa ukandamizaji wa kisiasa nchini Tanzania. Walisema kuwa hatua hizi zinadhoofisha mchakato wa kidemokrasia na haki za msingi za raia.
- International Commission of Jurists (ICJ): ICJ ilitoa tamko la pamoja na mashirika mengine ya haki za binadamu, likilaani kukamatwa kwa Lissu na matumizi ya nguvu dhidi ya wafuasi wa CHADEMA. Walisema kuwa hatua hizi zinakiuka haki za binadamu na zinapaswa kusitishwa mara moja.
Msimamo wa Jumuiya ya Kimataifa
- International Democracy Union (IDU): IDU ilielezea kuwa mashtaka ya uhaini dhidi ya Lissu ni jaribio la kuzima sauti za upinzani na kudhoofisha demokrasia. Waliitaka jumuiya ya kimataifa kutuma waangalizi huru kuhudhuria vikao vya mahakama ya Lissu na kuhakikisha haki inatendeka.
- Amsterdam & Partners LLP: Kampuni hii ya sheria yenye makao yake Marekani ilikemea kukamatwa kwa Lissu, ikisema kuwa ni ukiukwaji wa haki za binadamu na jaribio la kumzuia mpinzani wa kisiasa. Waliitaka serikali ya Tanzania kumuachia huru Lissu mara moja na bila masharti.
Hali ya Lissu Baada ya Kukamatwa
Lissu alikamatwa baada ya kuhutubia mkutano wa hadhara wa CHADEMA katika mji wa Mbinga, ambapo alitoa wito wa mageuzi ya uchaguzi. Baada ya kukamatwa, alishtakiwa kwa kosa la uhaini, ambalo linaweza kuadhibiwa kwa kifo chini ya sheria za Tanzania. Lissu alinyimwa dhamana na kuwekwa kizuizini bila kuwasiliana na mawakili wake au familia kwa kipindi cha mwanzo. Alianza mgomo wa kula akipinga matumizi ya vikao vya mahakama kwa njia ya mtandao, akisisitiza kuwa anapaswa kufikishwa mahakamani ana kwa ana.
Kesi yake imepangwa kusikilizwa tena tarehe 19 Mei 2025, ambapo mahakama imeamuru afikishwe binafsi. Hii itakuwa mara ya kwanza kwa Lissu kuonekana hadharani tangu kukamatwa kwake.
Kauli za Mashirika ya Haki za Binadamu
- Amnesty International: Shirika hili lilikemea vikali kukamatwa kwa Lissu, likilitaja kama hatua ya kisiasa ya kumzuia mpinzani mkuu wa serikali. Amnesty ilisema kuwa mashtaka ya uhaini dhidi ya Lissu ni ya kubuniwa na yanakiuka haki ya uhuru wa kujieleza na kushiriki katika siasa. Walikemea pia matumizi ya nguvu kupita kiasi na kukamatwa kwa viongozi wengine wa CHADEMA waliokuwa wakisindikiza Lissu.
- Human Rights Watch (HRW): HRW ilieleza kuwa kukamatwa kwa Lissu na kufungiwa kwa CHADEMA kushiriki katika uchaguzi mkuu wa Oktoba 2025 ni dalili ya kuongezeka kwa ukandamizaji wa kisiasa nchini Tanzania. Walisema kuwa hatua hizi zinadhoofisha mchakato wa kidemokrasia na haki za msingi za raia.
- International Commission of Jurists (ICJ): ICJ ilitoa tamko la pamoja na mashirika mengine ya haki za binadamu, likilaani kukamatwa kwa Lissu na matumizi ya nguvu dhidi ya wafuasi wa CHADEMA. Walisema kuwa hatua hizi zinakiuka haki za binadamu na zinapaswa kusitishwa mara moja.
Msimamo wa Jumuiya ya Kimataifa
- International Democracy Union (IDU): IDU ilielezea kuwa mashtaka ya uhaini dhidi ya Lissu ni jaribio la kuzima sauti za upinzani na kudhoofisha demokrasia. Waliitaka jumuiya ya kimataifa kutuma waangalizi huru kuhudhuria vikao vya mahakama ya Lissu na kuhakikisha haki inatendeka.
- Amsterdam & Partners LLP: Kampuni hii ya sheria yenye makao yake Marekani ilikemea kukamatwa kwa Lissu, ikisema kuwa ni ukiukwaji wa haki za binadamu na jaribio la kumzuia mpinzani wa kisiasa. Waliitaka serikali ya Tanzania kumuachia huru Lissu mara moja na bila masharti.
Hali ya Lissu Baada ya Kukamatwa
Lissu alikamatwa baada ya kuhutubia mkutano wa hadhara wa CHADEMA katika mji wa Mbinga, ambapo alitoa wito wa mageuzi ya uchaguzi. Baada ya kukamatwa, alishtakiwa kwa kosa la uhaini, ambalo linaweza kuadhibiwa kwa kifo chini ya sheria za Tanzania. Lissu alinyimwa dhamana na kuwekwa kizuizini bila kuwasiliana na mawakili wake au familia kwa kipindi cha mwanzo. Alianza mgomo wa kula akipinga matumizi ya vikao vya mahakama kwa njia ya mtandao, akisisitiza kuwa anapaswa kufikishwa mahakamani ana kwa ana.
Kesi yake imepangwa kusikilizwa tena tarehe 19 Mei 2025, ambapo mahakama imeamuru afikishwe binafsi. Hii itakuwa mara ya kwanza kwa Lissu kuonekana hadharani tangu kukamatwa kwake.