Acha wivu mdogo mdogo lukuvi anafanya kazi kubwa sana waambie waliokutuma kumchafua kua imebuma...au umechukuliwa ardhi yako ulioipata kifisadi??
Hii tunaita layman's comment.
Bado narudia kazi ya waziri wa ardhi ambayo ni namba moja ni kuweka utaratibu wa makazi, kitu ambacho hakipo.
Kila mtu anaishi anavyotaka.
Kazi yake kubwa ni kuweka utarartibu ambao
1. unarahisisha maisha kwa wakazi
2. unaondoa migogoro kwa wakazi
3. unajali usalama kwa wakazi
4. unamhakikishia afya kila mkazi.
Yeye akiweka utaratibu akagawa hati za makazi ni kazi ya tra kuhangaika na wakazi walipe kodi za ardhi.
lakini kwa sababu waziri wa ardhi hatimizi majukumu yake, inakuwa vigumu kwa TRA kudai kodi za radhi kwa sababu hawa jamaa hawajatengeneza mfumo ambao unawawezesha TRA kujua sehemu fulani kuna makazi haya na ninaweza kuwadai hivi. Ili kuonekana wanafanya kazi ni waziri wa ardhi mwenyewe kudai kodi za ardhi.
Serikali inatumia fedha kubwa kutekeleza miradi ya kijamii kama umeme, huduma za maji n.k.
Hawa jamaa wanaotoa huduma hizi tutawalaumu kila siku maana hawana plani yoyote workable. Ili mtoa huduma za maji mfano atengeneze master plan za maji katika miji, kuwa mtaa fulani nitapeleka bomba la maji la saizi fulani na mtaa fulani nitapeleka bomba la maji saizi fulani, ni lazima ajue mtaa huo utakuwa na watu wangapi? ajue mpangilio wa makazi ukoje. Yote haya wanakuwa hawajui, wanabahatisha tu.
Bado watanzania na umbumbu wetu tunaona waziri kuzunguka mikoa anaita wenye matatizo na hati kuleta kero eti anafanya kazi?
Binafsi sisemi hatukuwa na matatizo ya hati, na sisemi hatukuwa na migogoro ya ardhi bali ninachokisema wizara ya ardhi na maendeleo ya makazi ndiye planner namba moja anayeweza kuboresha kila huduma ya kijamii katika miji na vijiji. na huyu asipofanya kazi yake Daima tutahangaika na huduma za kijamii katika miji na vijiji.
Tutabakia kujisia umeme umefikia vijiji vyote may be by 2025 lakini ukweli ubakie umeme utakuwa umefikia makazi machache sana. Kama mwalimu Nyerere alianzisha vijiji vya ujamaa ili awape huduma watu, kwamba huwezi ukawa na watu wametapakaa porini kila mmoja anaishi kivyake, hakuna anayejali bali tunakusanya kodi kuwajengea hawa shule hospitali, barabara n.k.
Kwa binadamu yeyote anayejitambua atasema hatuwezi kufanya kazi hivi, ni lazima tuweke utaratibu wa watu kukaa pamoja ili kupata hizi public services pamoja. Nani aweke huu utaratibu kama sio wizara ya ardhi, nyumba na maendeleo ya makazi?
Kuna watu ni mbumbu, anaweza kwenda kukaa katikati ya pori peke yake, watoto ama hawaendi shule, ana wanahangaika kutembea kilomita kadhaa kutafuta elimu. Mtu anakaa porini hamna hospitali, hamna huduma yoyote ya kijamii. Kama Taifa hatuwezi kukubali mbumbu awatese watanzania kwa kuwapeleka kuishi maisha yasiyo na huduma za kijamii na kama Taifa tunaweza kuwaacha watu wanaofanya hivyo, tunawataazama tu, basi taifa zima tunakuwa mbumbumbu.
Ni lazima waziri waziri wa ardhi, nyumba na makazi aweke utaratibu kwamba ni lazima makazi yawe ya mijini, yawe ya vijini yakae pamoja ili kila mtanzania apatae haki yake ya kupata huduma za kijamii kutoka serikalini. Na ikitokea kuna mtu anataka kuishi peke yake porini basi kwanza ni lazima awe na uwezo wa kugharamia huduma za msingi kwa watu anaoenda kuishi nao huko porini.
Upo mfano mwingine, mimi nikiwa mdogo, maeneo ya kwetu tulikuwa na misitu, ina miti na mito. Leo hii misitu yote imefyekwa, watu wanalima, wanajenga, mito yote imekauka. Ukitazama jambo hili kwa juu juu utaona ni kama jambo la watu wa mazingira lakini ukweli shida kubwa liko wizara ya ardhi, nyumba na makazi kutotimiza wajibu wao na kusababisha watu kufanya shughuli za maendeleo popote. Lazima wizara fulani iwaambie watu ni marufuku kujenga, kulima au kufanya shughuli yoyote ya kimaendeleo katika msitu wa asili iwapo kile unachokifanya kinahatarisha msitu huo. Lakini wizara hiyo iende mbali zaidi kuwaambia wananchi wa sehemu hii mtakaa hapa, kwa utaratibu huu na yeyote mwenye dhamana ya kuwaletea huduma yoyote atawakuta hapa. Na kwa utaraibu tuliowawekea huduma yoyote inayofika kila mwananchi hapa ataweza kuipata bila usumbufu.
Lakini Tanzania ya Leo unafyeka msitu wa asili, unalima shamba na kujenga nyumba "it is no body's business". Anayehusika na mazingira utamuona anahangaika kupanda miti michache na sio kulinda mazingira yaliyopo na mwenye kuhusika na kupanga matumizi ya ardhi yeye anasema anahangaika na migogoro tu.
Lakini sisi kwa umbumbumbu wetu tunaitazama wizara hii kama nani