Damaso
JF-Expert Member
- Jul 18, 2018
- 6,236
- 10,774
Katika historia ya mataifa mengi, uchaguzi—ambao unapaswa kuwa alama ya demokrasia—umegeuka kuwa kumbukumbu ya maumivu, machozi na vifo. Katika baadhi ya nchi za Afrika, imekuwa kawaida kuona majeshi yakimiminika mitaani, mabomu ya machozi yakipiga kelele kila kona, na miili ya vijana ikijaa katika hospitali huku familia zikiwa katika maumivu ya kupoteza watoto wao. Hii ndiyo bei ambayo baadhi ya viongozi wako tayari kuilipa ili kubaki madarakani.
Katika kipindi cha hivi karibuni, barani Afrika haswa Tanzania kumeibuka mjadala mpana kuhusu mamlaka ya rais, wajibu wa dola, na uhalali wa kutumia nguvu katika kulinda ushindi wa kisiasa. Kila uchambuzi unaelekeza kwenye jambo moja: Ni hatari pale ambapo nafasi ya urais inapoonekana kuwa haki ya mtu mmoja badala ya dhamana ya wananchi.
Wakati wa chaguzi, matukio ya vifo vya raia yameripotiwa katika nchi kadhaa. Waangalizi wa haki za binadamu wameandika kuhusu watu waliouawa kwa risasi, wengine kupotea, baadhi kupigwa, na mamia kukamatwa bila kufikishwa mahakamani. Wengi wa wahanga walikuwa vijana—wale ambao ndoto zao, kazi zao na maisha yao yalikuwa yamesimama mstari wa mbele kutafuta mabadiliko.
Swali linaloibuka ni: Kwa nini uongozi unageuka kuwa uwanja wa vita?
Takwimu za kimataifa zinaonyesha kuwa kila wakati ambapo dola zinalazimika kutumia nguvu kulinda matokeo ya uchaguzi, kuna dalili mbili:
1. Madaraka yametenganishwa na uhalali,
2. Hofu imechukua nafasi ya uongozi.
Katika mazingira hayo, wananchi wanapoteza imani, na taifa linaingia kwenye giza la kutokuaminiana.
Lakini ndani ya giza huwa kunazaliwa hamu ya mwanga. Katika nchi nyingi, raia wameanza kudai uwazi, tume huru za uchaguzi, polisi wasioegemea upande wowote, na marais wanaotambua kuwa kiti cha urais si cha kudumu wala cha kumiliki kwa damu za watu.
Viongozi wanaotambua thamani ya uhai wa raia hutulia, huchukua hatua, na huchagua kushinda mioyo badala ya kushinda kwa mabavu.
Historia imetufundisha hilo mara nyingi:
Ikifika wakati ambapo kulinda kiti kinahitaji kulipa kwa damu ya raia, basi huo sio tena uongozi—ni utawala. Na kila utawala unaoishi kwa nguvu, hufa kwa nguvu.
Kadri taifa linavyoendelea kukua kisiasa, sauti ya wananchi inazidi kuwa kubwa:
“Ni afadhali kuachia madaraka kuliko kulinda mamlaka kwa gharama ya maisha ya watoto wa taifa.” Kama mwanamke na mama ambaye umezaa kwa uchungu, najiuliza unapata vipi usingizi ikiwa kuna wanawake wenzako mpaka sasa hawajui watoto wao wapo wapi? SERIOUS?!
Katika kipindi cha hivi karibuni, barani Afrika haswa Tanzania kumeibuka mjadala mpana kuhusu mamlaka ya rais, wajibu wa dola, na uhalali wa kutumia nguvu katika kulinda ushindi wa kisiasa. Kila uchambuzi unaelekeza kwenye jambo moja: Ni hatari pale ambapo nafasi ya urais inapoonekana kuwa haki ya mtu mmoja badala ya dhamana ya wananchi.
Wakati wa chaguzi, matukio ya vifo vya raia yameripotiwa katika nchi kadhaa. Waangalizi wa haki za binadamu wameandika kuhusu watu waliouawa kwa risasi, wengine kupotea, baadhi kupigwa, na mamia kukamatwa bila kufikishwa mahakamani. Wengi wa wahanga walikuwa vijana—wale ambao ndoto zao, kazi zao na maisha yao yalikuwa yamesimama mstari wa mbele kutafuta mabadiliko.
Swali linaloibuka ni: Kwa nini uongozi unageuka kuwa uwanja wa vita?
Takwimu za kimataifa zinaonyesha kuwa kila wakati ambapo dola zinalazimika kutumia nguvu kulinda matokeo ya uchaguzi, kuna dalili mbili:
1. Madaraka yametenganishwa na uhalali,
2. Hofu imechukua nafasi ya uongozi.
Katika mazingira hayo, wananchi wanapoteza imani, na taifa linaingia kwenye giza la kutokuaminiana.
Lakini ndani ya giza huwa kunazaliwa hamu ya mwanga. Katika nchi nyingi, raia wameanza kudai uwazi, tume huru za uchaguzi, polisi wasioegemea upande wowote, na marais wanaotambua kuwa kiti cha urais si cha kudumu wala cha kumiliki kwa damu za watu.
Viongozi wanaotambua thamani ya uhai wa raia hutulia, huchukua hatua, na huchagua kushinda mioyo badala ya kushinda kwa mabavu.
Historia imetufundisha hilo mara nyingi:
Ikifika wakati ambapo kulinda kiti kinahitaji kulipa kwa damu ya raia, basi huo sio tena uongozi—ni utawala. Na kila utawala unaoishi kwa nguvu, hufa kwa nguvu.
Kadri taifa linavyoendelea kukua kisiasa, sauti ya wananchi inazidi kuwa kubwa:
“Ni afadhali kuachia madaraka kuliko kulinda mamlaka kwa gharama ya maisha ya watoto wa taifa.” Kama mwanamke na mama ambaye umezaa kwa uchungu, najiuliza unapata vipi usingizi ikiwa kuna wanawake wenzako mpaka sasa hawajui watoto wao wapo wapi? SERIOUS?!