Kuna kitu hujakifahamu vizuri mkuu,
Mwisho wa Siku deni litalipwa na Wananchi,
Unadhani mwananchi atakayerejesha 17% na huyu wa 5% nani anafaida,?
Watu wanawekeza kwenye 5% ndio Maana zinauzwa.
Kinachoendeleza nchi, riba ya madeni ina effect ndogo sana. Kilicho muhimu kwenye uchumi ni uchangamfu wa uchumi.
Uchumi uliosinyaa, hata ukaambiwa mkopo hauna riba, unaweza kushindwa kulipa, wakati kwenye uchumi uliochangamka, deni hata lenye riba kubwa linaweza kulipwa bila ya tatizo lolote, na bila ya kuleta maumivu kwa wananchi.
Nikupe Shule Fupi:
Fikiria nchi 2 ambazo zina idadi sawa ya watu, let say 10m wenye uwezo wa kufanya kazi. Moja, asilimia 80 wapo employed. Nyingine watu asilimia 10 tu wapo employed. Yenye 80% employed, average income ya kila mtu kwa mwaka ni sh 10m. Ina maana pato lao la jumla ni 10m × 8m = trilioni 80.
Hii nyingine yenye 10% employed, ni 10m×1m = 10trillion.
Hawa wenye 80% employed wakichukua mkopo wa 100 billion wenye riba ya 10%, riba yao itakuwa 10 billion. Na wale wa 10% employed wakichukua mkopo wa 100 bilioni wenye riba ya 5%, riba itakuwa 5 bilioni. (Cheza na simple arithmetics). Lakini katika kulipa, wale ambao ni 80% employed, kila mwajiriwa atalipa 0.0125%; wakati wale ambao only 10% employed, kila mwajiriwa atalipa 0.05%, yaani karibia mara 5 ya nchi ambayo watu wake wengi wana ajira, na wamechukua mkopo wenye riba mara 2 ya hawa wenye matatizo ya ajira.
Uchumi siyo kitu rahisi kama Tumbili anavyotaka kuwadanganya watu.
