Mikopo Consultant
JF-Expert Member
- Oct 28, 2024
- 2,375
- 4,784
Nina mwaka wa nne kwenye huu mkoa sasa. Tangu nifike hapa kwa mara ya kwanza nilikuwa mtembezi sana, ili kufahamu maeneo, uchumi, na tabia za wenyeji wa huu mkoa.
Niligundua mambo yafuatayo:
1. Wenyeji ni watu wasio na makuu na waungwana (kama tu tabia za Wazaramo na makabila ya Pwani), ni wavivu (hilo nilithibitisha mara nyingi. Lakini huu uvivu wa hawa watu unafanya mkoa uwe na ombwe la fursa nyingi za kiuchumi, nitaieleza kwa kina)
2. Una vivutio vingi sana vya kitalii ambavyo vingeweza kuufanya huu mkoa kuwa na volume kubwa ya shughuli za kitalii kama ilivyo Arusha, lakini hali haipo hivyo.
3. Ni mkoa ambao biashara zinakuwa kwa kasi sana. Mahoteli mengi ya Morogoro yanatengeneza pesa sana na biashara nyingine zinazotesa huku ni chakula, bidhaa za mavazi, na vitu vya nyumbani. (Kwenye chakula, hii imechochewa zaidi na tabia za waluguru kuwa wavivu wavivu, kwahiyo wao kupika mara kwa mara inakuwa ngumu kidogo--wanapenda kula migahawani). Hizo biashara zimetengeneza pesa sana.
4. Ni centre nzuri sana ya kufanya manufacturing ya viwandani, kwasababu mbili kubwa kwamba ipo jirani na masoko yanayochipukia kama Dodoma, Iringa, na Mbeya. Na kuna faida ya nguvu kazi nafuu, ipo ya kutosha. Wenyeji wanazaliana kama panya.
5. Miaka 3 iliyopita manispaa ya Morogoro imeshuhudia ongezeko kubwa sana la idadi ya watu, na hii pia imechangia pakubwa ukuaji mkubwa wa biashara kwa miaka hii mitatu ilopita.
Mambo hayo yakaifanya Morogoro ikue kiuchumi mpaka leo hii ipo nafasi ya tatu kitaifa nyuma ya Dar es salaam na Mwanza, ikiwa na mchango wa Trillioni 9... kama sijakosea.
Kwa karatasi inaonekana ni performance nzuri ya kiuchumi, ila ukilinganisha na potential ya huu mkoa, ingepeswa kuwa ya pili kitaifa ikiwa na uchumi usiopungua Trillion 15.
Kwahiyo unaweza kusema: mkoa wa Morogoro ni sleeping giant. Na mimi binafsi nailaumu sana serikali ya CCM kwa hilo.
Kwanini nailaumu CCM?
Uchumi wa Morogoro, pamoja na kuwa na potentials nyingi za rapid growth ila bado umefungiwa kwenye kichumba--kwenye minyororo.
1. Ni vigumu mtu kupanda ndege ukitokea Morogoro kwenda nje ya mkoa (kwasababu hakuna uwanja wa kutua ndege kubwa). Hii kitu ilinishangaza sana kwamba, mkoa wenye potential kubwa sana ya biashara ya utalii inakosaje uwanja wa ndege mkubwa?
Ikanibidi niingie chimbo kuchunguza ni kwanini. Nilichokigundua kikanifanya niamini kwamba, kuna baadhi ya maeneo nchi hii, umasikini unatengenezwa kwa makusudi na serikali ya CCM.
Niligundua ya kwamba Morogoro hakuna uwanja mkubwa wa ndege wa kiraia kwasababu kuna uwanja wa ndege wa kijeshi wa Ngerengere. Kwahiyo nikaambiwa kwamba, ili kuzuia mgongano wa rada za kijeshi na ndege za raia basi hakutakiwi kuwe na uwanja wala ndege za abiria kukatiza hapo.
Kwakuwa sababu yenyewe ilikuwa imekaa ki-usalama basi sikutaka kuendelea kuhoji zaidi.
Lakini swali moja nililibakiwa nalo najiuliza ni hili: ina maana serikali ya CCM wanaona ni sawa tu kuifungia potential ya zaidi ya Trillioni 6 (ambayo ingeweza kuongezeka kwenye mkoa wa Morogoro), kwa kukataa kujenga uwanja mkubwa wa ndege ambao utaufungua mkoa wa Morogoro?
Ni kwanini basi uwanja huo wa kijeshi na amana zake zisihamishiwe mkoa wa Lindi ambao upo jirani na Morogoro?
Ili huo uwanja wa kijeshi wa Ngerengere ufanyiwe expansion na kuanza kutumika kama uwanja wa ndege wa kiraia. Na jeshi wao wahamie Lindi kujenga uwanja wa ndege.
Na jeshi wanaweza kufanya leasing ya huo uwanja wa Ngerengere na ikawa inakusanya mapato yote ambayo wanaweza kuyatumia ku finance huo uwanja huko Lindi.
Hilo likifanyika, uchumi wa mkoa wa Morogoro utafunguka kwa kasi sana. Sekta ya utalii, madini, kilimo na biashara vitakuwa kwa kasi sana, kwasababu hizo sekta, hapa Morogoro ndo nyumbani kwake.
Ila kwa akili ilotumika MO29, sina imani kama serikali ya CCM wataweza kufanya hili jambo kwa umakini na kwa wakati sahihi, kwasababu wakati ni sasa!
Wenu
MC
Niligundua mambo yafuatayo:
1. Wenyeji ni watu wasio na makuu na waungwana (kama tu tabia za Wazaramo na makabila ya Pwani), ni wavivu (hilo nilithibitisha mara nyingi. Lakini huu uvivu wa hawa watu unafanya mkoa uwe na ombwe la fursa nyingi za kiuchumi, nitaieleza kwa kina)
2. Una vivutio vingi sana vya kitalii ambavyo vingeweza kuufanya huu mkoa kuwa na volume kubwa ya shughuli za kitalii kama ilivyo Arusha, lakini hali haipo hivyo.
3. Ni mkoa ambao biashara zinakuwa kwa kasi sana. Mahoteli mengi ya Morogoro yanatengeneza pesa sana na biashara nyingine zinazotesa huku ni chakula, bidhaa za mavazi, na vitu vya nyumbani. (Kwenye chakula, hii imechochewa zaidi na tabia za waluguru kuwa wavivu wavivu, kwahiyo wao kupika mara kwa mara inakuwa ngumu kidogo--wanapenda kula migahawani). Hizo biashara zimetengeneza pesa sana.
4. Ni centre nzuri sana ya kufanya manufacturing ya viwandani, kwasababu mbili kubwa kwamba ipo jirani na masoko yanayochipukia kama Dodoma, Iringa, na Mbeya. Na kuna faida ya nguvu kazi nafuu, ipo ya kutosha. Wenyeji wanazaliana kama panya.
5. Miaka 3 iliyopita manispaa ya Morogoro imeshuhudia ongezeko kubwa sana la idadi ya watu, na hii pia imechangia pakubwa ukuaji mkubwa wa biashara kwa miaka hii mitatu ilopita.
Mambo hayo yakaifanya Morogoro ikue kiuchumi mpaka leo hii ipo nafasi ya tatu kitaifa nyuma ya Dar es salaam na Mwanza, ikiwa na mchango wa Trillioni 9... kama sijakosea.
Kwa karatasi inaonekana ni performance nzuri ya kiuchumi, ila ukilinganisha na potential ya huu mkoa, ingepeswa kuwa ya pili kitaifa ikiwa na uchumi usiopungua Trillion 15.
Kwahiyo unaweza kusema: mkoa wa Morogoro ni sleeping giant. Na mimi binafsi nailaumu sana serikali ya CCM kwa hilo.
Kwanini nailaumu CCM?
Uchumi wa Morogoro, pamoja na kuwa na potentials nyingi za rapid growth ila bado umefungiwa kwenye kichumba--kwenye minyororo.
1. Ni vigumu mtu kupanda ndege ukitokea Morogoro kwenda nje ya mkoa (kwasababu hakuna uwanja wa kutua ndege kubwa). Hii kitu ilinishangaza sana kwamba, mkoa wenye potential kubwa sana ya biashara ya utalii inakosaje uwanja wa ndege mkubwa?
Ikanibidi niingie chimbo kuchunguza ni kwanini. Nilichokigundua kikanifanya niamini kwamba, kuna baadhi ya maeneo nchi hii, umasikini unatengenezwa kwa makusudi na serikali ya CCM.
Niligundua ya kwamba Morogoro hakuna uwanja mkubwa wa ndege wa kiraia kwasababu kuna uwanja wa ndege wa kijeshi wa Ngerengere. Kwahiyo nikaambiwa kwamba, ili kuzuia mgongano wa rada za kijeshi na ndege za raia basi hakutakiwi kuwe na uwanja wala ndege za abiria kukatiza hapo.
Kwakuwa sababu yenyewe ilikuwa imekaa ki-usalama basi sikutaka kuendelea kuhoji zaidi.
Lakini swali moja nililibakiwa nalo najiuliza ni hili: ina maana serikali ya CCM wanaona ni sawa tu kuifungia potential ya zaidi ya Trillioni 6 (ambayo ingeweza kuongezeka kwenye mkoa wa Morogoro), kwa kukataa kujenga uwanja mkubwa wa ndege ambao utaufungua mkoa wa Morogoro?
Ni kwanini basi uwanja huo wa kijeshi na amana zake zisihamishiwe mkoa wa Lindi ambao upo jirani na Morogoro?
Ili huo uwanja wa kijeshi wa Ngerengere ufanyiwe expansion na kuanza kutumika kama uwanja wa ndege wa kiraia. Na jeshi wao wahamie Lindi kujenga uwanja wa ndege.
Na jeshi wanaweza kufanya leasing ya huo uwanja wa Ngerengere na ikawa inakusanya mapato yote ambayo wanaweza kuyatumia ku finance huo uwanja huko Lindi.
Hilo likifanyika, uchumi wa mkoa wa Morogoro utafunguka kwa kasi sana. Sekta ya utalii, madini, kilimo na biashara vitakuwa kwa kasi sana, kwasababu hizo sekta, hapa Morogoro ndo nyumbani kwake.
Ila kwa akili ilotumika MO29, sina imani kama serikali ya CCM wataweza kufanya hili jambo kwa umakini na kwa wakati sahihi, kwasababu wakati ni sasa!
Wenu
MC
