Mshana Jr
Platinum Member
- Aug 19, 2012
- 376,316
- 871,876
Taasisi za 9 Wanasheria zimeijia juu Serikali ya Tanzania kwa kumbambika kesi ya uwongo ya uhaini Mhe. Lissu na kumtaka Rais Samia kuirudia ahadi yake aliyoitoa alipoapishwa ya kuheshimu demokrasia na kumtaka amuachie huru Lissu bila masharti yeyote.
Je, nini kimekushangaza? Je, nini maoni yako?
Mwana Kondoo Ameshinda! Tumfuate!
Askofu Emmaus Bandekile Mwamakula
Dar es Salaam, 14 Aprili 2025; saa 11:20 jioni
Unaweza kusoma tafsiri ya tamko hilo hapa:
TAFSIRI
Taarifa Kuhusu Ukandamizaji wa Tanzania Dhidi ya Mikutano ya Amani, Kukamatwa kwa Mabavu, Kesi ya Uhaini, na Kusambazwa kwa Taarifa za Uongo dhidi ya Mwanasheria wa Haki za Binadamu na Kiongozi wa Upinzani Tundu Lissu
Sisi, taasisi zilizosaini hapa chini, jumuiya za wanasheria, vyama vya sheria, na wanachama wa taaluma ya sheria, tunatoa wasiwasi wetu mkubwa kufuatia ukandamizaji wa mikutano ya amani, na kukamatwa kwa chuki dhidi ya mwanasheria mashuhuri wa haki za binadamu nchini Tanzania, kiongozi wa upinzani, mbunge wa zamani, na Rais wa zamani wa Tanganyika Law Society (TLS), Mheshimiwa Tundu Antipas Lissu, jioni ya tarehe 9 Aprili 2025.
Mheshimiwa Lissu alikamatwa kwa nguvu baada ya kuhutubia umati wa wanachama na wafuasi wa chama cha upinzani Chama cha Demokrasia na Maendeleo (CHADEMA), katika mkutano wa amani uliofanyika Mbinga, Kusini mwa Tanzania. Mkutano huo ulikuwa sehemu ya kampeni ya kitaifa ya CHADEMA yenye kauli mbiu “Hakuna Mageuzi, Hakuna Uchaguzi” inayolenga kutaka mageuzi ya sheria za uchaguzi kuelekea Uchaguzi Mkuu wa 2025.
Polisi walivunja mkutano huo kwa nguvu, wakitumia mabomu ya machozi dhidi ya raia wasio na silaha. Walimtaka Mh. Lissu kuripoti Kituo cha Polisi cha Wilaya ya Mbinga, bila kutoa sababu za agizo hilo. Alilazimishwa kuingia kwenye gari la polisi bila kuelezwa sababu za kukamatwa kwake au mashitaka yanayomkabili, kinyume na sheria za Tanzania na mikataba ya kimataifa ambayo nchi ni mshiriki.
Baada ya kukamatwa, Mh. Lissu alizuiliwa bila mawasiliano kwa karibu saa 24. Polisi hawakutoa taarifa yoyote kuhusu alipo au sababu za kumshikilia, kinyume na sheria ya mwenendo wa makosa ya jinai ya Tanzania.
Inaripotiwa kwamba alisafirishwa zaidi ya kilomita 1,150 kutoka Mbinga hadi Dar es Salaam. Tarehe 10 Aprili, alifikishwa katika Mahakama ya Kisutu na kushtakiwa kwa kosa la uhaini pamoja na mashitaka matatu ya kusambaza taarifa za uongo kinyume na Kifungu cha 16 cha Sheria ya Uhalifu wa Mtandao, Na. 14 ya 2015.
Hati ya Mashtaka ya Uhaini inadai kuwa tarehe 3 Aprili alitoa tamko la hadharani kwamba: “Wamesema kampeni hii ni njia ya kupata ushindi. Ni kweli tunasema tutaizuia uchaguzi. Tutawatia hofu. Huo ndio uhaini.” Pia alieleza: “Tutaharibu uchaguzi huu. Tutaharibu sana.”
Mashitaka ya kusambaza taarifa za uongo yanahusiana na kauli za Mh. Lissu katika video ya YouTube tarehe 3 Aprili, akisema: “Wagombea wa CHADEMA walienguliwa kwenye uchaguzi wa serikali za mitaa wa 2024 kwa maelekezo ya Rais…”;
“Askari polisi walitumiwa kuiba kura wakiwa na mabegi ya mgongoni…”; na kwamba “
Majaji ni wanachama wa CCM; hawawezi kutoa haki kwa sababu wanataka kuteuliwa na kuwa Majaji wa Mahakama ya Rufaa.”
Alipofikishwa mahakamani, Mh. Lissu hakuruhusiwa kujibu shtaka la uhaini, bali tu mashitaka ya kusambaza taarifa za uongo, na hakuna sababu iliyotolewa kuhusu uendeshaji wa mashitaka yake au kucheleweshwa kwa kusikilizwa kwa kesi hiyo.
Kesi ya uhaini iliahirishwa bila ukomo, ikisubiri uchunguzi wa mashitaka hayo kukamilika, kinyume na Sheria ya Mwenendo wa Makosa ya Jinai ya Tanzania. Mh. Lissu alikana mashitaka ya kusambaza taarifa za uongo.
Anatarajiwa kufikishwa mahakamani kuhusiana na mashtaka haya tarehe 24 Aprili 2025. Kukataliwa kwa dhamana kwa Mheshimiwa Lissu na kuendelea kushikiliwa chini ya kifungu cha 148(5) cha Kanuni ya Adhabu – kinachoruhusu kukamatwa na kushikiliwa bila ukomo kwa wakosoaji wanaoshitakiwa kwa makosa yasiyo na dhamana kama uhaini – ni kinyume na uamuzi wa Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu na Watu, ambayo iliona kuwa kifungu hicho kinakiuka usawa wa sheria na dhana ya kuwa mtuhumiwa hana hatia hadi ithibitishwe vinginevyo.
Mheshimiwa Lissu ana historia ndefu ya mateso ya kisiasa na unyanyasaji wa kimahakama tangu utawala wa Rais Mkapa miaka ya 1990, alipokuwa akiwawakilisha wananchi waliokuwa wakilengwa na shughuli kubwa za uchimbaji madini nchini. Mwaka 2017, alipokuwa Rais wa Chama cha Wanasheria Tanganyika, alinusurika jaribio la kuuawa baada ya watu waliokuwa na silaha kumfyatulia risasi 16, ambazo bado anapona madhara yake hadi leo. Wakati wa utawala wa Rais Magufuli, Mheshimiwa Lissu alikamatwa na kufunguliwa mashtaka mara zisizopungua nane kutokana na shughuli zake za kisiasa.
Mashambulizi ya hivi karibuni yenye vurugu na ukiukwaji wa taratibu dhidi ya Mheshimiwa Lissu na watetezi wa haki za binadamu, wanasheria na viongozi wa upinzani ni jambo la kusikitisha na linalotia hofu kuhusu hatma ya mfumo wa kikatiba wa nchi kuelekea Uchaguzi Mkuu wa 2025. Katiba ya Tanzania inalinda haki ya uchaguzi huru na wa haki, haki ya kukusanyika kwa amani, na haki ya kuwa na mfumo wa vyama vingi – haki ambazo Serikali ya Rais Samia Suluhu Hassan ilikuwa imethibitisha kujitolea kwake kuzilinda.
Tunatoa wito kwa mamlaka za Tanzania kusitisha mara moja uharibifu wowote zaidi wa utawala wa sheria, kuheshimu haki za vyama vya siasa kujiandaa na kupigania ajenda zao, na kuheshimu haki za Watanzania kujiunga kwa uhuru na kukusanyika kwa amani kama inavyotambuliwa na sheria za kitaifa, kikanda na kimataifa.
Tunamwomba Rais Samia Suluhu Hassan kuonesha uongozi na kuthibitisha tena ahadi alizotoa wakati wa kuapishwa kwake kuhusu kulirejesha taifa kwenye misingi ya demokrasia.
Hatimaye, tunatoa wito wa kuachiwa mara moja kwa Mheshimiwa Lissu kutokana na kukamatwa kwake kinyume cha sheria, na kufutwa kwa mashtaka yote dhidi yake ambayo yamewasilishwa bila kuzingatia viwango vya haki katika mwenendo wa mashauri.
Wamesaini:
Chama cha Wanasheria Afrika Mashariki (East African Law Society)
Tume ya Kimataifa ya Majaji – Kenya (International Commission of Jurists Kenya)
Tume ya Kimataifa ya Majaji (International Commission of Jurists)
Chama cha Wanasheria Zambia (Law Association of Zambia)
Chama cha Wanasheria Kenya (Law Society of Kenya)
Umoja wa Wanasheria wa Afrika (Pan African Lawyers Union)
Chama cha Wanasheria wa SADC (SADC Lawyers Association)
Chama cha Wanasheria Tanganyika (Tanganyika Law Society)
Chama cha Wanasheria Uganda (Uganda Law Society)
Je, nini kimekushangaza? Je, nini maoni yako?
Mwana Kondoo Ameshinda! Tumfuate!
Askofu Emmaus Bandekile Mwamakula
Dar es Salaam, 14 Aprili 2025; saa 11:20 jioni
Unaweza kusoma tafsiri ya tamko hilo hapa:
TAFSIRI
Taarifa Kuhusu Ukandamizaji wa Tanzania Dhidi ya Mikutano ya Amani, Kukamatwa kwa Mabavu, Kesi ya Uhaini, na Kusambazwa kwa Taarifa za Uongo dhidi ya Mwanasheria wa Haki za Binadamu na Kiongozi wa Upinzani Tundu Lissu
Sisi, taasisi zilizosaini hapa chini, jumuiya za wanasheria, vyama vya sheria, na wanachama wa taaluma ya sheria, tunatoa wasiwasi wetu mkubwa kufuatia ukandamizaji wa mikutano ya amani, na kukamatwa kwa chuki dhidi ya mwanasheria mashuhuri wa haki za binadamu nchini Tanzania, kiongozi wa upinzani, mbunge wa zamani, na Rais wa zamani wa Tanganyika Law Society (TLS), Mheshimiwa Tundu Antipas Lissu, jioni ya tarehe 9 Aprili 2025.
Mheshimiwa Lissu alikamatwa kwa nguvu baada ya kuhutubia umati wa wanachama na wafuasi wa chama cha upinzani Chama cha Demokrasia na Maendeleo (CHADEMA), katika mkutano wa amani uliofanyika Mbinga, Kusini mwa Tanzania. Mkutano huo ulikuwa sehemu ya kampeni ya kitaifa ya CHADEMA yenye kauli mbiu “Hakuna Mageuzi, Hakuna Uchaguzi” inayolenga kutaka mageuzi ya sheria za uchaguzi kuelekea Uchaguzi Mkuu wa 2025.
Polisi walivunja mkutano huo kwa nguvu, wakitumia mabomu ya machozi dhidi ya raia wasio na silaha. Walimtaka Mh. Lissu kuripoti Kituo cha Polisi cha Wilaya ya Mbinga, bila kutoa sababu za agizo hilo. Alilazimishwa kuingia kwenye gari la polisi bila kuelezwa sababu za kukamatwa kwake au mashitaka yanayomkabili, kinyume na sheria za Tanzania na mikataba ya kimataifa ambayo nchi ni mshiriki.
Baada ya kukamatwa, Mh. Lissu alizuiliwa bila mawasiliano kwa karibu saa 24. Polisi hawakutoa taarifa yoyote kuhusu alipo au sababu za kumshikilia, kinyume na sheria ya mwenendo wa makosa ya jinai ya Tanzania.
Inaripotiwa kwamba alisafirishwa zaidi ya kilomita 1,150 kutoka Mbinga hadi Dar es Salaam. Tarehe 10 Aprili, alifikishwa katika Mahakama ya Kisutu na kushtakiwa kwa kosa la uhaini pamoja na mashitaka matatu ya kusambaza taarifa za uongo kinyume na Kifungu cha 16 cha Sheria ya Uhalifu wa Mtandao, Na. 14 ya 2015.
Hati ya Mashtaka ya Uhaini inadai kuwa tarehe 3 Aprili alitoa tamko la hadharani kwamba: “Wamesema kampeni hii ni njia ya kupata ushindi. Ni kweli tunasema tutaizuia uchaguzi. Tutawatia hofu. Huo ndio uhaini.” Pia alieleza: “Tutaharibu uchaguzi huu. Tutaharibu sana.”
Mashitaka ya kusambaza taarifa za uongo yanahusiana na kauli za Mh. Lissu katika video ya YouTube tarehe 3 Aprili, akisema: “Wagombea wa CHADEMA walienguliwa kwenye uchaguzi wa serikali za mitaa wa 2024 kwa maelekezo ya Rais…”;
“Askari polisi walitumiwa kuiba kura wakiwa na mabegi ya mgongoni…”; na kwamba “
Majaji ni wanachama wa CCM; hawawezi kutoa haki kwa sababu wanataka kuteuliwa na kuwa Majaji wa Mahakama ya Rufaa.”
Alipofikishwa mahakamani, Mh. Lissu hakuruhusiwa kujibu shtaka la uhaini, bali tu mashitaka ya kusambaza taarifa za uongo, na hakuna sababu iliyotolewa kuhusu uendeshaji wa mashitaka yake au kucheleweshwa kwa kusikilizwa kwa kesi hiyo.
Kesi ya uhaini iliahirishwa bila ukomo, ikisubiri uchunguzi wa mashitaka hayo kukamilika, kinyume na Sheria ya Mwenendo wa Makosa ya Jinai ya Tanzania. Mh. Lissu alikana mashitaka ya kusambaza taarifa za uongo.
Anatarajiwa kufikishwa mahakamani kuhusiana na mashtaka haya tarehe 24 Aprili 2025. Kukataliwa kwa dhamana kwa Mheshimiwa Lissu na kuendelea kushikiliwa chini ya kifungu cha 148(5) cha Kanuni ya Adhabu – kinachoruhusu kukamatwa na kushikiliwa bila ukomo kwa wakosoaji wanaoshitakiwa kwa makosa yasiyo na dhamana kama uhaini – ni kinyume na uamuzi wa Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu na Watu, ambayo iliona kuwa kifungu hicho kinakiuka usawa wa sheria na dhana ya kuwa mtuhumiwa hana hatia hadi ithibitishwe vinginevyo.
Mheshimiwa Lissu ana historia ndefu ya mateso ya kisiasa na unyanyasaji wa kimahakama tangu utawala wa Rais Mkapa miaka ya 1990, alipokuwa akiwawakilisha wananchi waliokuwa wakilengwa na shughuli kubwa za uchimbaji madini nchini. Mwaka 2017, alipokuwa Rais wa Chama cha Wanasheria Tanganyika, alinusurika jaribio la kuuawa baada ya watu waliokuwa na silaha kumfyatulia risasi 16, ambazo bado anapona madhara yake hadi leo. Wakati wa utawala wa Rais Magufuli, Mheshimiwa Lissu alikamatwa na kufunguliwa mashtaka mara zisizopungua nane kutokana na shughuli zake za kisiasa.
Mashambulizi ya hivi karibuni yenye vurugu na ukiukwaji wa taratibu dhidi ya Mheshimiwa Lissu na watetezi wa haki za binadamu, wanasheria na viongozi wa upinzani ni jambo la kusikitisha na linalotia hofu kuhusu hatma ya mfumo wa kikatiba wa nchi kuelekea Uchaguzi Mkuu wa 2025. Katiba ya Tanzania inalinda haki ya uchaguzi huru na wa haki, haki ya kukusanyika kwa amani, na haki ya kuwa na mfumo wa vyama vingi – haki ambazo Serikali ya Rais Samia Suluhu Hassan ilikuwa imethibitisha kujitolea kwake kuzilinda.
Tunatoa wito kwa mamlaka za Tanzania kusitisha mara moja uharibifu wowote zaidi wa utawala wa sheria, kuheshimu haki za vyama vya siasa kujiandaa na kupigania ajenda zao, na kuheshimu haki za Watanzania kujiunga kwa uhuru na kukusanyika kwa amani kama inavyotambuliwa na sheria za kitaifa, kikanda na kimataifa.
Tunamwomba Rais Samia Suluhu Hassan kuonesha uongozi na kuthibitisha tena ahadi alizotoa wakati wa kuapishwa kwake kuhusu kulirejesha taifa kwenye misingi ya demokrasia.
Hatimaye, tunatoa wito wa kuachiwa mara moja kwa Mheshimiwa Lissu kutokana na kukamatwa kwake kinyume cha sheria, na kufutwa kwa mashtaka yote dhidi yake ambayo yamewasilishwa bila kuzingatia viwango vya haki katika mwenendo wa mashauri.
Wamesaini:
Chama cha Wanasheria Afrika Mashariki (East African Law Society)
Tume ya Kimataifa ya Majaji – Kenya (International Commission of Jurists Kenya)
Tume ya Kimataifa ya Majaji (International Commission of Jurists)
Chama cha Wanasheria Zambia (Law Association of Zambia)
Chama cha Wanasheria Kenya (Law Society of Kenya)
Umoja wa Wanasheria wa Afrika (Pan African Lawyers Union)
Chama cha Wanasheria wa SADC (SADC Lawyers Association)
Chama cha Wanasheria Tanganyika (Tanganyika Law Society)
Chama cha Wanasheria Uganda (Uganda Law Society)