Nyerere hakuletwa na Abdul Sykes. Rafiki wa Nyerere alikuwa Hamza Mwapachu ambae wakati wako pamoja Makerere na Tibandebaga walianzisha chama cha wanafunzi wa kitanganyika (Tanganyika Welfare Students Association) na waliwasiliana uongozi wa TAA ili kiwe tawi lake Makerere. Hao marafiki watatu wakiwa Tabora walijiunga na tawi la TAA Tabora. Mwaka 1946, Mwapachu alichaguliwa kuwa mwenyekiti, Nyerere Katibu na Tibandebage Mweka Hazina wa TAA Tabora. Mwapachu alianza kazi kama Welfare Officer Ilala 1949. Mwapachu kwa kushirikiana na Abdulwahid Sykes, Dr. Lucian Tsere, Dr. Vedast Kyaruzi, Stephen Mhando na John Rupia ( waislamu wawili na wakristu wanne) walifanya mapinduzi TAA. Mapinduzi hayo yaliongozwa na Mwapachu na Sykes ambao inasemekana walitumia nguvu kung'oa uongozi wa wazee wao. Baada ya mapinduzi Tsere alichaguliwa kuwa Rais wa muda. Baada ya uchaguzi Dr. Kyaruzi alichaguliwa kuwa Rais, Abdulwahid Sykes Katibu Mkuu, John Rupia Mweka Hazina, Hamza Mwapachu Katibu wa Uchumi na Stephen Mhando Katibu wa Elimu. Inasemekana memorandum iliyopelekwa UN iliyodai muelekeo kuelekea uhuru iliandikwa kwa kiasi kikubwa na Hamza Mwapachu.
Mwapachu alihamishiwa Ukerere ambako alikutana na Paul Bomani. Na ni Mwapachu ndie aliyeanza mazungumzo na Nyerere mwaka 1953 kuhusu Nyerere kushika uongozi wa TAA. Nyerere alipohamishiwa St. Francis College kama mwalimu wa historia, ni Mwapachu ndie aliyemuunganisha na wakina Sykes. Wakati anaunganishwa tayari alishawahi kuwa kiongozi wa TAA ( alikuwa Katibu na baada ya Mwapachu kuondoka Rais wa TAA Tabora) hivyo kusema Abdul Sykes ndiye aliyemleta katika uongozi wa TAA ni uongo.
Kinachosikitisha ni kuwa focus yako katika dini na ukoo wa wakina Sykes unakufanya usiwape umuhimu watu kama Hamza Mwapachu ambae bila shaka mchango wake katika mapambano ya uhuru ulikuwa sawa na wakina Nyerere na Sykes.
Amandla....
Fundi,
Naanza na para ya kwanza.
Kwa utangulizi napenda nikufahamishe kuwa hayo uliyoandika mimi ndiye mtu wa kwanza
kuyaweka hadharani katika kitabu cha Abdul Sykes na ikiwa hukuyasoma kutoka kitabu hicho
utakuwa umeyapata kwa mtu ambaye kayasoma katika kitabu changu.
Hapo unaposema Mwapachu kwa kushirikiana na Abdul Sykes umetaja majina lakini liondoe jina
la Dr. Tsere kwani ilikuwapo TAA Political Subcommittee ambao wajumbe wake walikuwa: Mufti Sheikh Hassan bin Ameir, Sheikh Said Chaurembo, Hamza Mwapachu, Abdul Sykes, Steven Abdallah Mhando na John Rupia.
Mshauri wa hii TAA Political Subcommitee alikuwa Earle Seaton.
Hiyo memorandum unayoieleza iliandikwa na TAA Political Sub Committee kwa msaada mkubwa wa Earle Seaton.
Lakini kulikuwa na Action Group ambayo wahusika wake walikuwa Hamza Mwapachu, Dr. Luciano Tsere na Dr. Kyaruzi.
Kwa ajili hii hii memorandum ilichangiwa na Action Group na TAA Political Subcommittee.
Haya nimeyapata kutoka kwa Nyaraka za Sykes na Mswada wa kitabu, ''The Muhaya Doctor'' mwandishi akiwa Dr.
Kyaruzi.
Ningeweza kusema mengi lakini nachelea jibu hili lisiwe refu sana.
Mswada huu ''Muhaya Dr. upo Maktaba na nilipewa na marehemu Hamza Mwapachu na yeye alipewa na Dr. Kyaruzi.
Hakuna aliyepata kuyajua haya mapaka mimi nilipoyaeleza katika: The Life and Times of Abdulwahid Sykes (1924 - 1968) The Untold Story of the Muslim Struggle Against British Colonialism,'' Minerva Press, London 1998.
Para ya pili.
Mazungumzo ya kuibadili TAA kuwa chama cha siasa yalianza mwaka wa 1950 kati ya Hamza Mwapachu na Abdul Sykes na Abdul yeye alimtaka Chief David Kidaha Makwaia aje TAA wampe urais wa TAA kisha waunde TANU.
Mazungumzo ya jambo hili kati ya Abdul Sykes na Chief Kidaha hayakuzaa matunda.
Mwaka wa 1953 miezi ya mwanzo Abdul Sykes akiongozana na Ali Mwinyi Tambwe alikwenda Nansio, Ukerewe
kwa Hamza Mwapachu kutaka fikra zake kuhusu Nyerere kuingizwa katika uongozi wa juu wa TAA katika uchaguzi uliokuwa unakaribia mwezi April.
Abdul Sykes wakati huu alikuwa Act. President na Secretary wa TAA.
Hamza Mwapachu alimwambia Abdul yeye akiachie kiti cha urais wa TAA achukue Nyerere na amsaidie ashinde uchaguzi ule.
Ikiwa haya mimi nimeandika katika kitabu cha Abdul Sykes vipi utasema kuwa sijampa uzito Hamza Mwapachu?
Mimi ndiyo mwandishi wa kwanza kuyaweka haya hadharani na waliposoma watu kishindo kikubwa kilisikika.
Yapo mengi.
Historia hii haikamiliki bila ya kumtaja Schneider Abdillah Plantan na Uchaguzi wa Rais wa TAA kati ya Abdul Sykes na Nyerere Ukumbi wa Arnautoglou tarehe 17 April, 1953.
Hii ndiyo sababu kitabu cha Abdul Sykes kimependwa na wasomaji na kimechapwa mara nne na tunakwenda toleo la tano.
View: https://youtu.be/L7_2cV2GIsM