Ain't nothing like that, for what extent unaweza ku verify hiyo statement yako ya kuwa lilikauka miaka 17,300. Toa evidence au reference ya kitabu hata kimoja kusapoti hii point yako. Ujue hata km ni zaman, lkn history never dies, tungejua tuu... Hasa sis wana bukoba
Acha ubishi ndugu
Japo umesema jambo la maana kuhusu umuhimu wa ushahidi wa kihistoria. Madai kuhusu kukauka kwa Ziwa Victoria miaka 17,300 iliyopita yanatokana na tafiti za kisayansi za kijiolojia na siyo kumbukumbu za kihistoria zinazopatikana moja kwa moja kwenye vitabu vya historia au mila na tamaduni za watu wanaoishi karibu na ziwa hilo, kama watu wa Bukoba. Kwa sababu masuala haya yanahusu mabadiliko ya kijiolojia ya zamani sana kipindi ambacho huenda kulikuwa pia hakuna wakazi kando ya ziwa hili, ils fahamu kuwa tafiti hufanyika kwa kutumia mbinu maalum za kisayansi.
1. Tafiti za Kijiolojia na Mabadiliko ya Hali ya Hewa Ushahidi unaotumika mara nyingi unatokana na tafiti za mchanga wa ziwa (lake sediments), uchambuzi wa vidimbwi vya kale (paleohydrology), na utafiti wa kimaabara wa rekodi za mabadiliko ya hali ya hewa (paleoclimate records). Kwa mfano, utafiti wa Johnson et al., (1996) na Stager & Johnson (2008) walichunguza uchambuzi wa mchanga kwenye kina cha Ziwa Victoria na wakapata dalili kuwa kipindi cha mwisho wa Enzi ya Barafu (Ice Age) kiliathiri sana maziwa mengi makubwa duniani, yakiwemo Ziwa Victoria, Ziwa Tanganyika, na Ziwa Malawi. Tafiti hizi zilionesha kuwa kuna vipindi ambavyo mito na maziwa haya yalikuwa na kiwango cha maji chini sana au hata kukauka kabisa, jambo linalowezekana kutokana na mabadiliko ya hali ya hewa.
2. Ushahidi Kutokana na Sampuli za Mchanga Katika utafiti mwingine, sampuli za kijiolojia za mchanga na viumbe vidogo vya zamani vilivyohifadhiwa katika udongo wa kina cha Ziwa Victoria vimeonesha kuwa mabadiliko makubwa ya kiwango cha maji yalitokea kipindi cha miaka 15,000 hadi 17,000 iliyopita. Hii inalingana na kile kinachojulikana kama "African Humid Period," ambapo maeneo mengi ya Afrika yalikuwa kwenye hali ya ukame mkali au mvua nyingi. Matokeo haya yalitokana na tafiti za watafiti kama Talbot & Delibrias (1977) waliotumia vipimo vya kaboni na oksijeni kwenye vipande vya mchanga kuchunguza mabadiliko ya maji.
3. Vyanzo vya Kitaalamu na Utafiti wa Karibuni Ili kuelewa zaidi, unaweza kutafuta makala za kisayansi zenye uhakika zinazopatikana katika majarida ya kitaalamu kama Quaternary Research, Paleolimnology, na Journal of African Earth Sciences. Haya majarida yana mfululizo wa makala kuhusu mabadiliko ya hali ya maji kwenye maziwa ya Afrika Mashariki.
Rejea za Kitafiti
1. Johnson, T.C., et al. (1996). "Late Pleistocene Desiccation of Lake Victoria and Rapid Evolution of Cichlid Fishes." Science.
2. Stager, J.C., & Johnson, T.C. (2008). "A 12,400 14C yr Offshore Diatom Record from East Africa." Quaternary Research.
3. Talbot, M.R., & Delibrias, G. (1977). "Holocene Variations in the Level of Lake Bosumtwi, Ghana." Nature.