Etwege
JF-Expert Member
- Jul 4, 2018
- 8,105
- 20,307
Historia ya watoto wa Mobutu Sese Seko, Muammar Gaddafi na Saddam Hussein ina somo moja kubwa: watoto wanaporithi mamlaka ya baba zao bila kuwajibika kwa sheria, huanza kujiona warithi wa taifa badala ya raia wa taifa. Lakini mamlaka ya baba yalipoanguka, kinga yao pia ilianguka.
1. Watoto wa Saddam Hussein — Uday na Qusay
Uday Hussein alikuwa mtoto mkubwa wa Saddam. Alijulikana kwa ukatili, anasa na matumizi mabaya ya taasisi za umma. Aliongoza Kamati ya Olimpiki ya Iraq na Shirikisho la Soka, lakini wanamichezo walioshindwa waliripotiwa kufungwa, kupigwa na kuteswa. Pia alituhumiwa kwa mauaji, ubakaji, utekaji wa wanawake na uporaji wa mali.
Alikuwa ameigeuza Iraq kuwa uwanja wake wa starehe kwa sababu aliamini jina la baba yake lilikuwa juu ya sheria.
Qusay Hussein alikuwa mtulivu kuliko Uday, lakini alikuwa hatari zaidi kisiasa. Alisimamia vyombo vya usalama, Republican Guard na mfumo wa ukandamizaji. Saddam alimwandaa kama mrithi wake.
Utawala wa Saddam ulipoanguka mwaka 2003, Uday na Qusay walikimbia na kujificha katika nyumba moja mjini Mosul. Tarehe 22 Julai 2003, wote wawili waliuawa katika mapambano na wanajeshi wa Marekani. Watu waliokuwa wanawaogopa kiasi cha kutothubutu kuwatazama machoni waliishia kusaliti mahali walipojificha kwa ajili ya zawadi.
Somo: Walikuwa na walinzi wengi, lakini hawakuwa na wananchi wa kuwalinda.
2. Watoto wa Muammar Gaddafi
Gaddafi aliwapa watoto wake ushawishi mkubwa katika jeshi, biashara, diplomasia na taasisi za dola.
* Mutassim Gaddafi alikuwa mshauri wa usalama wa taifa na kamanda wa kijeshi. Alikamatwa na kuuawa Sirte mwaka 2011, siku ileile baba yake alipouawa.
* Khamis Gaddafi aliongoza “Khamis Brigade,” kikosi cha kijeshi kilichotuhumiwa kwa ukandamizaji mkali dhidi ya waasi. Aliripotiwa kuuawa wakati wa vita vya 2011.
* Saadi Gaddafi alikuwa mwanajeshi, mwanasoka na mfanyabiashara aliyefaidika na jina la baba yake. Baada ya utawala kuanguka alikimbilia Niger, baadaye akarudishwa Libya, akafungwa na kushtakiwa. Hatimaye aliachiwa na kuondoka nchini.
* Saif al-Islam Gaddafi alionekana kwanza kama msomi na mwanamageuzi, lakini wakati wa uasi wa 2011 alisimama upande wa ukandamizaji wa baba yake. Mahakama ya Kimataifa ya Uhalifu ilitoa hati ya kumkamata kwa tuhuma za uhalifu dhidi ya ubinadamu. Alikamatwa, akafungwa kwa miaka kadhaa, akahukumiwa kifo na mahakama ya Libya, kisha akaachiwa kwa msamaha. Alijaribu kurudi katika siasa, lakini tarehe 3 Februari 2026 aliuawa kwa kupigwa risasi na watu wasiojulikana nyumbani kwake Zintan. Reuters
Watoto wengine walikimbilia Algeria, Oman au nchi nyingine. Familia iliyowahi kuitawala Libya kama mali binafsi ilitawanyika duniani kama wakimbizi.
Somo: Walirithi mamlaka ya baba yao, lakini walirithi pia hasira iliyokuwa imekusanywa na utawala wake.
3. Watoto wa Mobutu Sese Seko
Mobutu aliitawala Zaire sasa DRC—kwa miaka 32. Familia yake iliishi kwa anasa kubwa wakati wananchi wengi wakiwa maskini. Watoto na ndugu walipewa nafasi katika jeshi, benki, biashara na Serikali.
Kongulu, maarufu kama Kongolo Mobutu, alikuwa afisa katika kikosi maalumu cha ulinzi wa Rais. Alijulikana kwa maisha ya anasa, magari ya gharama, kamari na vitendo vya vitisho. Siku za mwisho za utawala wa baba yake alituhumiwa kutumia askari kuwashughulikia maadui zake.
Waasi walipoikaribia Kinshasa mwaka 1997, nguvu yake yote ilitoweka. Alikimbilia Brazzaville, nyumba yake ikaporwa na askari pamoja na wananchi. Baadaye aliishi uhamishoni Ulaya na kufariki Monaco mwaka 1998 akiwa na miaka 28.
Familia nzima ililazimika kukimbilia Morocco. Mobutu mwenyewe alikufa uhamishoni miezi michache baada ya kupinduliwa. Baadhi ya watoto wake waliendelea kuishi uhamishoni; wengine walirudi baadaye kama wanasiasa wa kawaida, bila mamlaka ya kifalme waliyokuwa nayo wakati wa baba yao. The Independent
Somo kubwa la historia
Watoto hawa hawakuanguka kwa sababu walikuwa watoto wa viongozi. Walianguka kwa sababu baadhi yao walichanganya mambo manne:
Lakini hofu hudumu wakati mwenye mamlaka ana bunduki. Upendo unaweza kubaki hata bunduki inaponyamaza.
Tatizo la kuwalea watoto wa watawala juu ya sheria ni kwamba wanakuwa na marafiki wengi wa mamlaka lakini hawana marafiki wa kweli. Madaraka yanapoanguka, simu hazipokelewi, milango inafungwa, walinzi wanakimbia na wale waliokuwa wanasujudu huanza kutoa siri.
Historia yao inatufundisha:
Ukimlea mtoto wa Rais kuamini kuwa taifa ni mali ya baba yake, usishangae siku taifa litakapomchukulia kama sehemu ya utawala unaopaswa kuondolewa.
Madaraka ya baba yanaweza kumpa mtoto kiti, mali, walinzi na heshima ya kulazimishwa lakini hayawezi kumpa uhalali. Na mamlaka yasiyojengwa juu ya sheria yanapoanguka, hayawaachi watoto wake wakiwa warithi; huwaacha wakiwa wakimbizi, wafungwa au wahanga wa hasira iliyokusanywa na baba zao.
1. Watoto wa Saddam Hussein — Uday na Qusay
Uday Hussein alikuwa mtoto mkubwa wa Saddam. Alijulikana kwa ukatili, anasa na matumizi mabaya ya taasisi za umma. Aliongoza Kamati ya Olimpiki ya Iraq na Shirikisho la Soka, lakini wanamichezo walioshindwa waliripotiwa kufungwa, kupigwa na kuteswa. Pia alituhumiwa kwa mauaji, ubakaji, utekaji wa wanawake na uporaji wa mali.
Alikuwa ameigeuza Iraq kuwa uwanja wake wa starehe kwa sababu aliamini jina la baba yake lilikuwa juu ya sheria.
Qusay Hussein alikuwa mtulivu kuliko Uday, lakini alikuwa hatari zaidi kisiasa. Alisimamia vyombo vya usalama, Republican Guard na mfumo wa ukandamizaji. Saddam alimwandaa kama mrithi wake.
Utawala wa Saddam ulipoanguka mwaka 2003, Uday na Qusay walikimbia na kujificha katika nyumba moja mjini Mosul. Tarehe 22 Julai 2003, wote wawili waliuawa katika mapambano na wanajeshi wa Marekani. Watu waliokuwa wanawaogopa kiasi cha kutothubutu kuwatazama machoni waliishia kusaliti mahali walipojificha kwa ajili ya zawadi.
Somo: Walikuwa na walinzi wengi, lakini hawakuwa na wananchi wa kuwalinda.
2. Watoto wa Muammar Gaddafi
Gaddafi aliwapa watoto wake ushawishi mkubwa katika jeshi, biashara, diplomasia na taasisi za dola.
* Mutassim Gaddafi alikuwa mshauri wa usalama wa taifa na kamanda wa kijeshi. Alikamatwa na kuuawa Sirte mwaka 2011, siku ileile baba yake alipouawa.
* Khamis Gaddafi aliongoza “Khamis Brigade,” kikosi cha kijeshi kilichotuhumiwa kwa ukandamizaji mkali dhidi ya waasi. Aliripotiwa kuuawa wakati wa vita vya 2011.
* Saadi Gaddafi alikuwa mwanajeshi, mwanasoka na mfanyabiashara aliyefaidika na jina la baba yake. Baada ya utawala kuanguka alikimbilia Niger, baadaye akarudishwa Libya, akafungwa na kushtakiwa. Hatimaye aliachiwa na kuondoka nchini.
* Saif al-Islam Gaddafi alionekana kwanza kama msomi na mwanamageuzi, lakini wakati wa uasi wa 2011 alisimama upande wa ukandamizaji wa baba yake. Mahakama ya Kimataifa ya Uhalifu ilitoa hati ya kumkamata kwa tuhuma za uhalifu dhidi ya ubinadamu. Alikamatwa, akafungwa kwa miaka kadhaa, akahukumiwa kifo na mahakama ya Libya, kisha akaachiwa kwa msamaha. Alijaribu kurudi katika siasa, lakini tarehe 3 Februari 2026 aliuawa kwa kupigwa risasi na watu wasiojulikana nyumbani kwake Zintan. Reuters
Watoto wengine walikimbilia Algeria, Oman au nchi nyingine. Familia iliyowahi kuitawala Libya kama mali binafsi ilitawanyika duniani kama wakimbizi.
Somo: Walirithi mamlaka ya baba yao, lakini walirithi pia hasira iliyokuwa imekusanywa na utawala wake.
3. Watoto wa Mobutu Sese Seko
Mobutu aliitawala Zaire sasa DRC—kwa miaka 32. Familia yake iliishi kwa anasa kubwa wakati wananchi wengi wakiwa maskini. Watoto na ndugu walipewa nafasi katika jeshi, benki, biashara na Serikali.
Kongulu, maarufu kama Kongolo Mobutu, alikuwa afisa katika kikosi maalumu cha ulinzi wa Rais. Alijulikana kwa maisha ya anasa, magari ya gharama, kamari na vitendo vya vitisho. Siku za mwisho za utawala wa baba yake alituhumiwa kutumia askari kuwashughulikia maadui zake.
Waasi walipoikaribia Kinshasa mwaka 1997, nguvu yake yote ilitoweka. Alikimbilia Brazzaville, nyumba yake ikaporwa na askari pamoja na wananchi. Baadaye aliishi uhamishoni Ulaya na kufariki Monaco mwaka 1998 akiwa na miaka 28.
Familia nzima ililazimika kukimbilia Morocco. Mobutu mwenyewe alikufa uhamishoni miezi michache baada ya kupinduliwa. Baadhi ya watoto wake waliendelea kuishi uhamishoni; wengine walirudi baadaye kama wanasiasa wa kawaida, bila mamlaka ya kifalme waliyokuwa nayo wakati wa baba yao. The Independent
Somo kubwa la historia
Watoto hawa hawakuanguka kwa sababu walikuwa watoto wa viongozi. Walianguka kwa sababu baadhi yao walichanganya mambo manne:
- Walidhani mamlaka ya baba yao ilikuwa haki yao ya kuzaliwa.
- Walichukulia mali ya umma kama urithi wa familia.
- Walitumia taasisi za taifa kutisha na kujinufaisha.
- Walidhani hofu ya wananchi ilikuwa sawa na upendo wa wananchi.
Lakini hofu hudumu wakati mwenye mamlaka ana bunduki. Upendo unaweza kubaki hata bunduki inaponyamaza.
Tatizo la kuwalea watoto wa watawala juu ya sheria ni kwamba wanakuwa na marafiki wengi wa mamlaka lakini hawana marafiki wa kweli. Madaraka yanapoanguka, simu hazipokelewi, milango inafungwa, walinzi wanakimbia na wale waliokuwa wanasujudu huanza kutoa siri.
Historia yao inatufundisha:
Ukimlea mtoto wa Rais kuamini kuwa taifa ni mali ya baba yake, usishangae siku taifa litakapomchukulia kama sehemu ya utawala unaopaswa kuondolewa.
Madaraka ya baba yanaweza kumpa mtoto kiti, mali, walinzi na heshima ya kulazimishwa lakini hayawezi kumpa uhalali. Na mamlaka yasiyojengwa juu ya sheria yanapoanguka, hayawaachi watoto wake wakiwa warithi; huwaacha wakiwa wakimbizi, wafungwa au wahanga wa hasira iliyokusanywa na baba zao.