Nakwambia suala zima la IQ ni hadithi kuliko ukweli.Wasoni wa clinical psychology wengi wanaikosoa dhana nzima ya IQ measurement.
Tafuta kitabu cha Jared Diamond "Guns, Germs, and Steel : The Fates of Human Sociesties".
Diamond kaandika kitabu kizima kuhusu kwa nini jamii fulani zinafanikiwa na nyingine hazifanikiwi. Kuna sura moja kachambua sana hoja ya IQ akakuta kuwa hoja haina mashiko kama watu wanavyofikiri, na mambo kama utamaduni na bahati ya kijiografia yana umuhinu zaidi.
Kuna siku nilikuwa nimekaa na wenzangu natamba kuwa mimi nilifanya jitihada binafsi tangu nikiwa mdogo kusoma vitabu vya Kiingereza kwenye library ya nyumbani, Tanganyika Library, Tambaza Secondary School Library, United States Information Services Library (Peugeot House), British Council (Samora Ave and Ohio St) etc. Kuna mtu akaniambia hayo ni matokeo ya kuwa na privilege kwenu mna library yenye vitabu, umezaliwa na wazazi waliosoma wamekuonesha library tangu mdogo, ulikuwa Dar kuna libraries zote hizo. Kwa hivyo hapo utaona mambo hayo yana umuhimu kuliko hiyo mnayoiita IQ.
Sasa mtu akiwa na uwezo mkubwa lakini kazaliwa kijijini huko hata kuongea Kiswahili ni tabu, unafikiri atajua Kiingereza?
Wewe unafikiri kwa nini wasomi wa zamani kina Nyerere, kina Kambona, kina Malecela, kina Mang'enya, kina Makani wale, kina Makwaia, baba zao kama si machifu basi ni wachungaji au walikuwa katika familia za karibu na machifu au kanisani? Unafikiri familia hizo tu ndiyo zilikuwa na watoto wenye akili? Wale walichaguliwa kwa sababu ya familia zao, kulikuwa na wengi kama wao hawakuchaguliwa.