Mahakamani 29 Septemba 2026: Kesi ya uhaini ya Tundu Lissu dhidi ya Jamhuri

[cocastic]

Hatimaye heka heka za vizimba vya mahakama kwa mwaka mzima zimetamatika hii leo.

Kila mtu amesikia na ameona mwenendo mzima wa case toka mwanzo hadi sasa, kila kitu kiko wazi pasi na shaka, kila upande utapata haki na stahiki yake, pasipo upendeleo wowote.

Kwenu majaji, tunategemea usomi na weledi wenu ktk kupitia hii case kwa umakini na usahihi, pasipo kuingiliwa wala kuyumbishwa na yoyote wala chochote, tunategemea kuona hukumu iliyo ya haki na ukweli halisi.

Binafsi yangu, nitoe rai kwenu majaji, hii case imebeba hatma ya mustakabali wa muenendo na maisha ya mtu baada ya hukumu yenu, sio hivyo tu imebeba dhamana ya heshima na hekima kwenu majaji na taasii ya mahakama km muhimili huru na unaojitegemea, km katiba inavyosema wazi.

Hukumu yenu itaakisi kile kilicho/kinacho sikika kwa umma, kuwa mahakama ni ya simu, na ili kukanusha kwa umma kuwa maneno Yale sio sahihi na ilikua bahati mbaya, basi toeni hukumu ya haki na ukweli kulingana mlolongo mzima wa shauri, ushahidi na case nzima kwa ujumla, vinginevyo umma utaamini yale maneno ni ya kweli, itapelekea mahakama kupoteza uaminifu, heshima na hekima mbele ya umma.

Niwatakie kila la kheri ktk jukumu lenu hilo kubwa na nzito ktk kutoa hukumu juu ya case hii.

 

[Tlaatlaah]

Tablet zile walizopewa maticha

natumia infinix hot8 tangu febr.2021 gentleman

 

[JokaKuu]

NI mpumbavu Tu na mwenye ashk majnun anaweza kusema eti hakuna kitu Katuga kaongea. Any way tuache wafu wazikane na wafu wao

Ila mwishoni Jaji Ndunguru kusema maneno Sahihi sana, Kasema Hivi:

"Ni washukuru na wananchi waliokuwa wanasikiliza, pamoja na kwamba kuna wakati walikuwa WANATUCHOCHEA, lakini HATUKUCHOCHEKA".

..hakuna anayesema Katuga hajaongea jambo lolote la maana.

..mtizamo wa wengi ni kwamba Katuga hajaonyesha kwamba kuna kosa serious na baya la UHAINI.

..mazingira hayo ndiyo yanayofanya Katuga ajichanganye kwa kumuita Lissu anayemtuhumu kwa uhaini " mwenzake."

..kwasababu hakuna kosa la uhaini ndio maana kauli za hukumu ya miaka sifuri zinatoka kinywani mwa Katuga, muendesha mashtaka.

..Vyovyote watakavyoamua Majaji, ni mtizamo wa wengi kwamba Lissu sio mhaini na anastahili kuwa huru.

 

[Tlaatlaah]

Hatimaye heka heka za vizimba vya mahakama kwa mwaka mzima zimetamatika hii leo.

Kila mtu amesikia na ameona mwenendo mzima wa case toka mwanzo hadi sasa, kila kitu kiko wazi pasi na shaka, kila upande utapata haki na stahiki yake, pasipo upendeleo wowote.

Kwenu majaji, tunategemea usomi na weledi wenu ktk kupitia hii case kwa umakini na usahihi, pasipo kuingiliwa wala kuyumbishwa na yoyote wala chochote, tunategemea kuona hukumu iliyo ya haki na ukweli halisi.

Binafsi yangu, nitoe rai kwenu majaji, hii case imebeba hatma ya mustakabali wa muenendo na maisha ya mtu baada ya hukumu yenu, sio hivyo tu imebeba dhamana ya heshima na hekima kwenu majaji na taasii ya mahakama km muhimili huru na unaojitegemea, km katiba inavyosema wazi.

Hukumu yenu itaakisi kile kilicho/kinacho sikika kwa umma, kuwa mahakama ni ya simu, na ili kukanusha kwa umma kuwa maneno Yale sio sahihi na ilikua bahati mbaya, basi toeni hukumu ya haki na ukweli kulingana mlolongo mzima wa shauri, ushahidi na case nzima kwa ujumla, vinginevyo umma utaamini yale maneno ni ya kweli, itapelekea mahakama kupoteza uaminifu, heshima na hekima mbele ya umma.

Niwatakie kila la kheri ktk jukumu lenu hilo kubwa na nzito ktk kutoa hukumu juu ya case hii.

haya,
asante

 

[Nakfa]

Nawapongeza wote mlioshiriki hii case na kusaidia tuliopo mikoani kuisoma na kujisikia nasi tupo hapo. Mwenyezi Mungu awabariki na kuwarudishia mara dufu

Pongezi nyingi sana ziende kwa Martin Maranja Masese na wenzake kina Mahinyila ndio waandishi hasa wa kesi hizi kwa sababu wanahudhuria mahakamani kila kesi

 

[Scars]

Maoni yangu kulingana na submission ya Katuga.

Katuga anasema mikanganyiko ya kauli za mashahidi wa jamuhuri ni minor issues ambazo haziendi kuathiri mzizi wa kesi.

Katiga ametoa references za mkanganyiko wa Heche kuhusu orodha ya magari anayomiliki ambapo sehemu moja alisema ana magari matano na sehemu nyingine alisema 3.

Kwanza ifahamike kwamba ishu za magari hazipo kwenye kesi ya msingi na wala sio maelezo ambayo yapo kwenye kielelezo cha shahidi ambacho kimeingizwa kwenye rekodi ya mahakama.

Pili Katuga swali la Katuga haliku hoji specific kuhusu idadi ya magari bali alihoji kuhusu idadi ya magari ya kifahari ambayo Heche anamiliki.

Tukija kwenye mikanganyiko ya mashahidi wa jamuhuri, swala la dini ni moja ya Identity ya shahidi.

Ndio maana kwenye hati ya maelezo ya shahidi maelezo hayo yapo, na mahakama imeyachukua na kuyarekodi kama kielelezo cha shahidi.

Na kama hiyo haitoshi bado akiwa kizimbani alikula kiapo cha dini, hii ina maana kwamba taarifa kuhusu dini ni za muhimu katika kupima authenticity ya shahidi.

Mkanganyiko wa dini unaweza kutoa majibu kuwa hayo maelezo aliyodai aliandika, hakuandika yeye bali ni mtu mwingine alichukua hilo jukumu bila consent ya muhusika.

 

[TUJITEGEMEE]

..Katuga anamuita Lissu mwenzao.

Inaonekana wote "wana viapo vya utii kwa serikali" kama alivyowasilisha hapo mahakamani. Kwa hiyo ni mwenzao.

 

[TUJITEGEMEE]

Katuga anasema mikanganyiko ya kauli za mashahidi wa jamuhuri ni minor issues ambazo haziendi kuathiri mzizi wa kesi.

Nilisubiri kwa hamu namna atakavyopangua suala la mashahidi kukamatwa kisha kuachiwa huru na baadaye kuwa mashahidi upande wao! Hakuligusia. Au sikupata maelezo hayo vizuri?

 

[JokaKuu]

Inaonekana wote "wana viapo vya utii kwa serikali" kama alivyowasilisha hapo mahakamani. Kwa hiyo ni mwenzao.

..hapana.

..mhaini ni mtu aliyekiuka kiapo cha utii kwa jamhuri.

..muendesha mashtaka hawezi kujiweka ktk fungu moja na mtu anayemshtaki kwa uhaini.

 

[tpaul]

Leo yenyewe hii hadi muda huu hakuna ponit yoyote aliyo ongea zaidi ya kuwa mtafsiri wa lugha, au mdadavuaji ktk kamusi.

Kwa kuwa akili za maCCM ni zaidi ya akili za panzi, wao wanaona ametema madini. Machizi hawajui kupembua pumba kutoka kwenye mchele.....wanabugia zote pamwe!

 

[cocastic]

Kwa kuwa akili za maCCM ni zaidi ya akili za panzi, wao wanaona ametema madini. Machizi hawajui kupembua pumba kutoka kwenye mchele.....wanabugia zote pamwe![

Noma sana.

 

[TUJITEGEMEE]

utii kwa jamhuri.

Asante sana Mkuu kwa ufafanuzi. Hata hivyo nimejiuliza swali la: akina nani wanapaswa kuwa na kiapo cha utii kwa serikali? Natafuta majibu hapa mtandaoni lakini majibu ninayopata yana nivuruga tu. Tusubiri 6 Novemba 2026 majaji watasemaje.

 

[JokaKuu]

Asante sana Mkuu kwa ufafanuzi. Hata hivyo nimejiuliza swali la: akina nani wanapaswa kuwa na kiapo cha utii kwa serikali? Natafuta majibu hapa mtandaoni lakini majibu ninayopata yana nivuruga tu. Tusubiri 6 Novemba 2026 majaji watasemaje.

..nimefuatilia kesi yote.

..nimeridhika kwamba Tundu Lissu sio mhaini.

 

[tpaul]

Vipi yule aliyesema ana magari mawili chini ya kiapo, wakati ana magari matano? Yeye hajatoa contradiction?

Hivi kweli huyu katuga hafahamu kuwa haya mambo ya magari yapo nje ya kesi ya msingi au anajitoa ufahamu? Sasa wingi wa magari ya Heche unathibitishaje uhaini wa Lissu?

Yule mpuuzi aliyebadili dini kwenye ushahidi hoja yake ipo kwenye uaminifu. Kwamba ikiwa mtu anaweza kuikana hata dini yake anawezaje kuepuka kusema uwongo mahakamani? Hii ndio pointi ya msingi. Pia, mtu alishajitambulisha kuwa ni mkristo lakini akaja kudai yeye ni muislamu na yupo kifichoni, mahakama itaaminije kuwa shahidi hajabadilishwa na kuleta shahidi mwingine? Hii sio contradiction kama anavyotaka kutuaminisha katuga.

Na humu pia tuna makatuga wa kutosha ambao hawaelewi kitu wanapayuka tu kama wapo kwenye kijiwe cha kahawa. Unajua kwenye kibiwe cha kahawa ukiwa na sauti kubwa unaongea hadi unawafunika wote, utaonekana wewe ndiye unayejua kila kitu. Mahakamani hakuko hivyo. Tundu Lissu anatema madini kwa upole lakini katuga anapayuka tu. Ingekuwa mahakama ni kijiwe cha kahawa, hasi katuga angeshinda kesi hii misa ya kwanza tu.

 

[Bush Dokta]

Katuga anachekesha km sio mtu wako wa karibu..
😂😂😂😂

😂😂

 

[Mcharo son]

Kwa hiyo sasa hatutakuwa na update yoyote hd hiyo tar 06/11/2026. Mbona wamepeleka mbali sana?

wiki kabla ya hiyo tarehe unaweza kunusa hali ya hewa, upepo unaelekea wapi> utaanngalia

 

[WALOLA VUNZYA]

SEHEMU YA 7.

Waheshimiwa Majaji, kiini hiki hakikupingwa wakati wa hoja za awali zilizofanywa mbele ya Mahakama hii.

Ilikuwa ni moja ya undisputed facts kwenye Preliminary Hearing iliyofanyika tarehe 22 September mwaka jana, ukurasa wa 133.

Mshtakiwa alikubali kwamba yeye ni raia wa Tanzania na mtiifu kwa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania.

Waheshimiwa Majaji, kwa mujibu wa Kifungu cha 198 CPA, Sura ya 20, iliyorekebishwa mwaka 2023, zoezi hili siyo la mapambo.

Jambo lolote ambalo litakuwa undisputed litakuwa limeingia kwenye orodha.

Haya siyo maneno ya Katuga, Waheshimiwa, bali ni Kifungu cha 198(4) kinachosema yale mambo ambayo hayana formal disputes hayana sababu, unless Mahakama ielekeze.

Kwa faida ya Kifungu cha 198, ileweke jukumu la Jamhuri: inatakiwa kuthibitisha kile ambacho kipo katika hati ya mashitaka.

Hoja ambayo imekataliwa kwenye Preliminary Hearing siyo kazi ya Jamhuri kuthibitisha hoja hiyo.

Waheshimiwa Majaji, tuhuma zipo kwenye hati ya mashitaka. Summary of evidence zilizopo katika Preliminary Hearing hazitengenezi tuhuma.

Hata zikiwa zimetengenezwa, ni kumpa Mshtakiwa kuzijibu au kuzikataa.

Kama anakubaliana nazo, linaingia katika Memorandum of Undisputed Facts, Waheshimiwa.

Ni segment ambayo zile summary ambazo ni Memorandum of Agreed Facts.

Summary of evidence haitengenezi tuhuma.

Waheshimiwa Majaji, baada ya kumaliza hoja ya kwanza, ambayo imethibitika kwa Mshtakiwa kukubali kwake mwenyewe, Mahakama yenu tukufu inabaki na hoja mbili.

Waheshimiwa Majaji, neno Serikali katika Kifungu cha 39(2) limetumika neno Executive.

Hakuna tafsiri mahususi ya neno Executive wala Judiciary.

Tukisema Judiciary, unakuwa umemtishia nani, au Bunge?

The same to Executive, haionyeshi umemtishia nani.

Ukisoma Kifungu cha 39, hakijatumbia Serikali ni nani, ikabaki Serikali ni Serikali.

Ni sawa na hata neno Mahakama, ndiyo halijawa defined.

Waheshimiwa Majaji, ni msimamo wa sheria kwamba inapaswa kutafsiriwa kama ilivyo au kama inavyosema.

Na hii njia ya kutafsiri sheria inaitwa plain meaning.

Kesi ya Nassibu Abubakar Aziega Vs Jamhuri, Criminal Appeal Number 146 ya mwaka 2021, TanzLII July 2024.

Mahakama ya Rufaa ya Tanzania, ikikaa Mbeya.

Mahakama ya Rufaa ilirejea shauri la jinai la Mwesige Godfrey and Another Vs Jamhuri.

Neno Serikali linapatikana katika Katiba yetu ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania ya 1977 kuanzia ibara ya 33 hadi 59.

 

[mrxtz2026]

Hoja ya mwisho ilikuwa ni malalamiko kuhusiana na maelezo yaliyopo katika Police Statement dhidi ya yaliyopo Mahakamani.

Maelezo haya yakitolewa chini ya Kifungu cha 163 cha Sheria ya Ushahidi.

Lakini kilichofanyika kwa kiasi kikubwa ni kuonyesha omission, hata pale ambapo kulikuwa na contradiction, ilikuwa ni minor.

Kwa mfano, kwenye statement uliweka dini yako ni Muislamu, halafu hapa unasema Mkristo. Hilo ni jambo dogo.

Take note kwamba PW5 aliposema kuhusu dini mbili tofauti katuga anasema ni jambo dogo.

Kisha turudi hapa.

Waheshimiwa Majaji, kuna neno moja la Kilatini linasema “de minimis non curat lex”.

Maana yake ni “the law does not concern itself with trifles.”

Haya maneno yanatoka kwenye kesi ya Mussa Mbelechamo vs Jamhuri, Criminal Appeal No. 912 of 2023, iliyotolewa tarehe 17 Februari 2026.

Katika ukurasa wa 8, ilirejea mashauri mbalimbali, Abel Matiku na mengine mengi. Katika ukurasa wa 8 wanasema:

“Sheria haijipeleki kushughulika na vitu vidogo/vyepesi.”

Waheshimiwa, ni submission yetu kwamba hizo minor issues haziendi kwenye mzizi wa kesi yetu.

Katuga anasema Sheria hajipeleki kushughurikia mambo madogo kisha baadae anasema swala la dini ni jambo dogo yaani anasahau kabisa alichokisema hapo awali kisha anataka sheria ishughurikie jambo hilo la dini kwamba ni jambo dogo.

Yaani the law does not concern itself with trifles. Then your ask the court to use the law for the same minor issues (dini "shaidi anavyobadirika badirika kwenye dini")

 

[WALOLA VUNZYA]

SEHEMU YA 8.

Mahakama ya Rufaa ilirejea Shauri la Jinai la Mwesige Godfrey and Another Vs Jamhuri.

Rufaa ya Jinai Namba 354 ya 2015, TanzLII, 19 February 2015.

Ambapo Mahakama hii ya Rufaa katika kesi hiyo ilirejea kesi ya Camnetti Vs United States, 242 U.S. 470, 227 (1917).

Mahakama ilisema kwamba sheria inatakiwa mwanzo kabisa itafsiriwe kwa lugha yake ambayo imetengeneza.

Na jukumu la Mahakama kuweza kutumia sheria hivyo ilivyo (Plain Meaning Rule).

Waheshimiwa Majaji, kesi hii iliendelea mbele ku-quote maneno yaliyopo katika kesi Mwesige Godfrey:

Connecticut Nat. Bank v. Germain, 503 U.S. 249 (1992).

Waheshimiwa Majaji, kama tulivyoeleza awali, kazi ya hati ya mashitaka ni kumu-inform Mshtakiwa.

Ni msimamo pamoja kwamba Mshtakiwa anaweza kuwa further informed kutokana na aina ya mashitaka yake kutokana na ushahidi utakaotolewa na upande wa Jamhuri.

Waheshimiwa, zipo kesi nyingi za kumfanya Mshtakiwa aelewe mashitaka yake.

Daniel Ruhele Vs Jamhuri, Criminal Appeal Number 201 of 2007, TanzLII, 1 March 2012, TZCA 269.

Katika ukurasa wa 5, though katika kesi hii walikuwa wanaona element moja haijawa cured na ushahidi.

Mbali na mashauri mengi, lakini ni moja ya kesi inaonyesha hata kama hujawa informed na charge, lakini ushahidi unaweza kukufanya ujiandae na utetezi.

Mahakama yenu itaangalia nature ya ushahidi wa Prosecution na utetezi.

Je, wakati anajitetea alikuwa haelewi au alikuwa anaelewa anachojitetea?

PW1 George Bagyemu katika ushahidi wake anaiambia Mahakama kwamba Mshtakiwa alitoa maneno ya kutishia Serikali.

Serikali ambayo jukumu lake ni kulinda sheria, na uchaguzi unatokana na sheria.

Hivyo kutishia uchaguzi ni kutishia Serikali.

Shahidi wa 6, katika ukurasa wa 445, PW16 anaiambia Mahakama hii kwamba maneno yale yanatishia Serikali ambayo ina jukumu la kulinda nchi.

Na maneno hayo yalilenga amani na utulivu.

Na kwamba wenye jukumu la kulinda amani na utulivu...

Katika ukurasa huohuo, shahidi anasema maneno hayo hayakulenga tu kuvuruga amani.

Kwa hiyo Waheshimiwa Majaji, Shahidi PW16 anaelezea kwamba maneno ya Mshtakiwa yatahamasisha uasi na atavuruga uchaguzi.

Ni vitisho dhidi ya Serikali, ambapo ni jukumu la Serikali kulinda hizo sheria.

Ushahidi wa mashahidi hawa wawili unaungwa mkono na ushahidi wa utetezi DW1, Mshtakiwa mwenyewe, katika ukurasa wa 619.

Wakati akidodoswa maswali.

Lakini pia katika ukurasa wa 622, Waheshimiwa Majaji, Mshtakiwa anasema jukumu la maintain order ni la Polisi, na mbele anasema Polisi wanafanya kazi chini ya Serikali.

Waheshimiwa Majaji, ushahidi huu unaonyesha hati ya mashitaka imeeleweka na kumfanya aandae ushahidi wake.

Kwa hiyo ikitokea Mahakama inapenda kujiuliza Executive iliyotumika katika hati ya mashitaka ni wapi, maana ibakie kuwa ni Plain Meaning.

Point muhimu ya Mahakama yenu ambayo tunaomba to consider inaweza kuwa ni kiini cha Kifungu cha 39(2)(d).

Umetumia for the purpose of intimidating the Executive.

Neno lililotumika hapo linamaanisha kama Serikali ilitishika is immaterial.

Waheshimiwa, samahani tunatumia muda mwingi kufafanua hiki kifungu kwa sababu hiki kifungu hakijawahi kutumika.

Serikali si ccm wala tume ya uchaguzi.Kwa hiyo na mgomo wa mabasi leo Tanganyika nzima unaitishia Serikali???Kwa hiyo madai yao wenye vyombo vya usfiri kwa Serikali ni uhaini??

 

[WALOLA VUNZYA]

Take note kwamba PW5 aliposema kuhusu dini mbili tofauti katuga anasema ni jambo dogo.

Kisha turudi hapa.

Katuga anasema Sheria hajipeleki kushughurikia mambo madogo kisha baadae anasema swala la dini ni jambo dogo yaani anasahau kabisa alichokisema hapo awali kisha anataka sheria ishughurikie jambo hilo la dini kwamba ni jambo dogo.

Yaani the law does not concern itself with trifles. Then your ask the court to use the law for the same minor issues (dini "shaidi anavyobadirika badirika kwenye dini")

Na unapokula kiapo mahakamani unaapa kwa dini yako.Je kiapo hicho cha huyo shahidi mwislam-mkristo kilikuwa kuwa halali kwa mujibu wa sheria za nchi na za Katuga mwenyewe?